ΟΙ ΕΥΡΩΕΚΛΟΓΕΣ ΚΑΙ Η ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΑΝΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΛΟΓΙΚΗΣ ΝΑ ΕΝΤΟΠΙΣΕΙ ΤΑ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ

Η διαχρονική ιστορική σχέση μεταξύ της τεχνολογικής ανάπτυξης και του ρατσισμού και η συνεχιζόμενη ψευδής αντιπαράθεση μεταξύ της προόδου και της συντήρησης στο εσωτερικό των “γερασμένων” αστικών δημοκρατιών. “Ο εθνικοσοσιαλισμός κατέδειξε με απόλυτη επάρκεια τη μεταμόρφωση των προλεταριοποιημένων ανθρώπων σε δαίμονες : η γελοία και ταυτόχρονα τρομακτική εικόνα τους δεν θα πρέπει ούτε να παραμεληθεί αλλά ούτε και να ξεχαστεί”Ερνστ Μπλοχ, Κληρονομιά της εποχής μας. “Ο δικαστής πρέπει να επαγρυπνεί έτσι ώστε ο σκλάβος να έχει τροφή και ένδυση ! Αυτό το πράγμα πρέπει να ρυθμίζεται από το νόμο. Οι νόμοι πρέπει να φροντίζουν έτσι ώστε αυτός να περιθάλπτεται για τις ασθένειες και τα γηρατειά του.” Μοντεσκιέ, Το πνεύμα των νόμων. “ Η λάσπη έχει κατακλύσει το βάθος της ψυχής τους και αλλοίμονο αν η λάσπη αρχίσει να σκέφτεται” Φρήντριχ Νίτσε

Η διαχρονική ιστορική σχέση μεταξύ της τεχνολογικής ανάπτυξης και του ρατσισμού και η συνεχιζόμενη ψευδής αντιπαράθεση μεταξύ της προόδου και της συντήρησης στο εσωτερικό των “γερασμένων” αστικών δημοκρατιών.

“Ο εθνικοσοσιαλισμός κατέδειξε με απόλυτη επάρκεια τη μεταμόρφωση των προλεταριοποιημένων ανθρώπων σε δαίμονες : η γελοία και ταυτόχρονα τρομακτική εικόνα τους δεν θα πρέπει ούτε να παραμεληθεί αλλά ούτε και να ξεχαστεί”

Ερνστ Μπλοχ, Κληρονομιά της εποχής μας.

“Ο δικαστής πρέπει να επαγρυπνεί έτσι ώστε ο σκλάβος να έχει τροφή και ένδυση ! Αυτό το πράγμα πρέπει να ρυθμίζεται από το νόμο. Οι νόμοι πρέπει να φροντίζουν έτσι ώστε αυτός να περιθάλπτεται για τις ασθένειες και τα γηρατειά του.”

Μοντεσκιέ, Το πνεύμα των νόμων.

“Η λάσπη έχει κατακλύσει το βάθος της ψυχής τους και αλλοίμονο αν η λάσπη αρχίσει να σκέφτεται”

Φρήντριχ Νίτσε

Σ’ ένα γράμμα προς το φίλο του Σχόλεμ (Scholem) τον Απρίλιο του 1931, ο Βάλτερ Μπέντζαμιν παρατηρούσε ότι τα αντεπαναστατικά κείμενα δεν τίθενται απαραίτητα και πάντοτε στην υπηρεσία της αντεπανάστασης . Είναι με μια παρόμοια διάθεση που πήγα να διαβάσω ή να ξαναδιαβάσω, με στόχο να κατανοήσω το παρόν, ορισμένα κείμενα της “συντηρητικής επανάστασης” , δηλαδή εκείνων των Γερμανών διανοούμενων που κατά τη διάρκεια της Δημοκρατίας της Βαϊμάρης προετοίμασαν το ιδεολογικό έδαφος για τον ερχομό του Ναζισμού. Στα αμέσως επόμενα χρόνια από τη λήξη του Πρώτου παγκοσμίου πολέμου, στριμωγμένη μέσα στη μέγγενη μεταξύ της συνθήκης των Βερσαλιών, της επέκτασης των μεγάλων μονοπωλίων και του φάσματος της κοινωνικής επανάστασης , ένα τμήμα της γερμανικής διανοούμενης αστικής τάξης ριζοσπαστικοποιεί το λόγο της στοχεύοντας να καταφέρει να ενσωματώσει με εθνικιστικούς όρους έννοιες και προβλήματα του εργατικού κινήματος , με τελικό στόχο να καναλιζάρει την αυξανόμενη κοινωνική οργή στην υπηρεσία ενός νέου ιμπεριαλισμού, ακόμη πιο επιθετικού και ολοκληρωτικού.

Αποφασιστικού χαρακτήρα, πριν ακόμη από την ιδεολογία της “φυλής” η οποία αντιπαρατίθονταν στην έννοια της “τάξης”, υπήρξε ο διαλογισμός τους αναφορικά με τη φύση του τεχνολογικού μηχανισμού που το κράτος και ο καπιταλισμός είχαν κληρονομήσει μέσα από τις “ατσάλινες θύελλες” του πολέμου.

Πιστεύω ότι η σημερινή ανάλυση των νέων τεχνολογιών και αυτή ενός φαινομένου όπως για παράδειγμα η ανάπτυξη της Λίγκας του Βορρά- σε μια μεγάλη ευρωπαϊκή χώρα όπως η Ιταλία με πλούσιο ιστορικό παρελθόν όσο αφορά είτε τα εργατικά είτε τα φασιστικά κινήματα, καθώς και η ανάπτυξη παρόμοιων φαινομένων σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό σε άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης - δεν θα έπρεπε απλά να εναποτεθούν η μια στην άλλη, αλλά αντίθετα , θα έπρεπε να τις κάνουμε να συγκλίνουν ώστε να γίνει αντιληπτό για ποιο λόγο άραγε η σημερινή ψηφιακή δημοκρατία χρειάζεται τον ρατσισμό ! Δηλαδή για να μπορέσει να γίνει κατανοητή η ακριβής σχέση που υφίσταται, στην παρούσα ιστορική συγκυρία, μεταξύ της καπιταλιστικής παγκοσμιοποίησης και των διαφόρων εθνοκυριαρχικών ιδεολογιών. (1)

Για να επιστρέψω όμως στην εικόνα της μέγγενης για την οποία μιλούσα προηγουμένως : Τι πράγμα σήμερα έχει πάρει τη θέση της συνθήκης των Βερσαλιών ; Και κυρίως : τι υπάρχει από την άλλη πλευρά ; Στη θέση του φάσματος της κοινωνικής επανάστασης;

Στο ομώνυμο κείμενο που έγραψε το 1930, ο Ερνστ Γιούνγκερ (Ernst Junger) προσδιόριζε την ολική κινητοποίηση σαν “ μια επιχείρηση διαμέσου της οποίας το ρεύμα της σύγχρονης ζωής , με ολόκληρο το ευρύ δίκτυο των διακλαδώσεων του , χάρη σε μια και μοναδική κίνηση επάνω στον πίνακα διοικητικού ελέγχου διευθύνεται μέσα στο μεγάλο ρεύμα της πολεμικής ενέργειας”. Αυτό που ο Γιούνγκερ λέει είναι ότι ο μαζικός τεχνολογικός μηχανισμός αποτελεί ήδη πολεμική ενέργεια ! Για να μπορέσει να γίνει πλήρως αντιληπτή η φύση του , που η καθημερινή ζωή τείνει να αποκρύψει, είναι αρκετή μια και μοναδική κίνηση επάνω στον πίνακα διοικητικού ελέγχου. Δεδομένου ότι οι πόλεμοι τους οποίους διεξάγουν σήμερα τα εθνικά κράτη του προωθημένου καπιταλισμού εξακολουθούν να γίνονται ακόμη δια αντιπροσώπων ( για πόσο καιρό ακόμη;) , η συσσωρευμένη πολεμική ενέργεια εκφράζεται μέσα στη μνησικακία ενάντια στο μετανάστη (στη θέση του Εβραίου), ενάντια στον οποίο διευθύνεται η κοινωνική πλημμύρα.

Πρόκειται περί ενός κοινωνικού μηχανισμού που είναι αρκετά παρόμοιος με αυτόν που στο καιρό του ανέλυε ο Βίλχεμ Ράϊχ σε ψυχικό και σεξουαλικό επίπεδο. Γίνεται αντιληπτό ότι για να μπορέσει κάποιος να αλλάξει αυτήν ακριβώς τη συνθήκη των πραγμάτων χρειάζεται να διαθέτει το γούστο της ελευθερίας , την ικανότητα του προσπεράσματος του φόβου απέναντι στο άγνωστο καθώς και μια σθεναρή δυνατότητα ανάληψης ευθύνης . Αντίθετα, η άρνηση μιας ριζικής αλλαγής δεν εξαφανίζει την ένταση αλλά την καταπίνει, μεταμορφώνοντας την σε μια χαρακτηρολογική πανοπλία από την οποία ακολούθως πηγάζει η ανάγκη του Αρχηγού, στον οποίο ανατίθεται η διοίκηση του έθνους , σαν ένα καλός οικογενειάρχης , που πρώτα από όλους σκέφτεται τους δικούς του, το ζωτικό χώρο τον οποίο έχουν ανάγκη για να επεκταθούν : το επόμενο βήμα φυσικά είναι αυτό να πάνε να πάρουνε τον χώρο άλλων , οι οποίοι βέβαια θεωρούνται λιγότερο άξιοι για να τον κατέχουν. Ο ρατσισμός μιλά πάντα τη γλώσσα της οικογένειας και φέρνει μαζί του τον πόλεμο. Δεν είναι τυχαίο ότι ο κάθε Σαλβίνι δεν παραλείπει να απολογηθεί “σαν οικογενειάρχης” όταν πρόκειται να δικαιολογήσει τις αστυνομικές αυθαιρεσίες που διαπράττονται.

Αλλά ας γυρίσουμε στη σχέση μεταξύ Τεχνικής και ρατσισμού . Ο Γιούνγκερ έγραφε ότι μέσα στη γιγαντιαία ανάπτυξη της τεχνολογίας “δρουν διαφορετικοί τρόποι καταναγκασμού οι οποίοι είναι ισχυρότεροι από τα βασανιστήρια , τόσο ισχυροί ώστε ο άνθρωπος τους χαιρετά με αγαλλίαση” . Περιγράφοντας το μέγεθος της πολεμικής ισχύος που θα μπορούσε να καναλιζάρει και να εξαπολύσει ένα “ολοκληρωτικό κράτος” στο ύψος των περιστάσεων εκείνης της εποχής , ο φασίστας Γιούνγκερ έλεγε περισσότερες αλήθειες αναφορικά με την ολοκληρωτική φύση της τεχνολογίας από ότι δεν έκαναν οι σοσιαλδημοκράτες διανοούμενοι (και επίσης οι επαναστάτες μαρξιστές ) , πεπεισμένοι αντίθετα ότι οι σωστές κινήσεις επάνω στον κρατικό πίνακα διοικητικού ελέγχου θα μπορούσαν να θέσουν ολόκληρο εκείνο τον μηχανισμό των μέσων στην υπηρεσία της ελευθερίας .

Ανάλογες “αλήθειες” βρίσκουμε στον Σπένγκλερ (Spengler). Ο θεωρητικός του “Πρωσικού σοσιαλισμού” και του πολεμικού εθνικισμού, που συμμετείχε σαν τιμώμενος επισκέπτης στα συνέδρια των βιομηχάνων για τις επιθέσεις που εξαπέλυε ενάντια στα συνδικάτα και στην αποκαλούμενη “μπολσεβίκικη φοροληστεία”, ανακοίνωνε μέσα στο “Ο άνθρωπος και η τεχνική” (1931) την έλευση της εποχής του “ανθρώπινου θηράματος”, η οποία ενσαρκώνεται από “μια θέληση δύναμης που ξεπερνά κάθε χώρο και κάθε χρόνο, που βάζει σαν στόχο της το ξεπέρασμα κάθε ορίου, το άπειρο, υποτάσσοντας ολόκληρα μέρη του πλανήτη , αγκαλιάζοντας στο τέλος ολόκληρη τη γήινη επιφάνεια με τις συγκοινωνιακές και επικοινωνιακές της μορφές και μεταβάλλοντας τις χάρη στη βία της πρακτικής της ενέργειας και το τεράστιο μέγεθος των τεχνικών της λειτουργιών”.

Η καπιταλιστική διαίρεση της εργασίας που δρα σε παγκόσμιο επίπεδο αυτή τη στιγμή αναθέτει σε δισεκατομμύρια ανθρώπινα όντα το ρόλο των ημι-σκλάβων και εξασφαλίζει μονάχα στα μέλη “της δημοκρατίας του λαού των αφεντικών” συγκεκριμένα “δικαιώματα”. Το τεχνο-βιομηχανικό σύμπλεγμα , το οποίο μεγεθύνθηκε μαζί με το κράτος και τον καπιταλισμό, ληστεύει , λεηλατεί, καταστρέφει κάθε γωνιά του πλανήτη σε τέτοιο μέγεθος που ποτέ δεν έχει παρατηρηθεί στην ιστορία του ανθρώπου κατά το παρελθόν. (Το γεγονός αυτό το έχουν σίγουρα αντιληφθεί και συγκεκριμένοι “πεφωτισμένοι” καπιταλιστές στην Ελλάδα και σκέφτονται ήδη να το αξιοποιήσουν δεόντως στις επερχόμενες Ευροεκλογές ). Όμως , επειδή προκύπτει ιστορικά σιωπηλό και επιφανειακά χωρίς στοχοθεσία-εκτός φυσικά από το αφηρημένο ιδεολόγημα της προόδου- , δεν δηλώνει ποτέ ξεκάθαρα αυτό το οποίο κάνει. Και επειδή θέλει να αξιολογηθεί επάνω στη βάση των αξιών του συστήματος το οποίο του επέτρεψε την κολοσσιαία ανάπτυξη και όχι αντίθετα επάνω στη βάση των πραγματικών αποτελεσμάτων που παράγει, κατόρθωσε μέχρι σήμερα να αποκρύψει επιμελώς την σκλαβοκρατική του καταγωγή πίσω από τις δηλώσεις αφηρημένων παγκόσμιων αρχών. Μπορεί κατά συνέπεια εύλογα να ειπωθεί ότι ο ρατσισμός είναι η στιγμή της αλήθειας του. Η πάντοτε περισσότερο προφανής δήλωση σύμφωνα με την οποία οι αποικιοκρατούμενοι λαοί είναι κατώτερου επιπέδου αντιστοιχεί σήμερα σε αυτό το πράγμα που οι βόμβες , η εκμετάλλευση των πλουτοπαραγωγικών πηγών, οι τακτικές του κοινωνικού αποκλεισμού, οι πυρηνικές δοκιμές , ο σεξουαλικός τουρισμός , και η αγορά των ανθρώπινων οργάνων δεν σταμάτησαν ποτέ να παράγουν παρά σαν άφωνα γεγονότα. Τώρα , οι διάφορες εθνοκυριαρχικές ιδεολογίες σε διεθνές επίπεδο (από τον Τραμπ στον Σαλβίνι και τον Όρμπαν και από τον Ερντογάν στον Πούτιν κ.λ.π.) αντλώντας την ηθική της δύναμης από τον μύθο του Δικαίου τα κάνουν απλά να μιλούν. Η “λάσπη” αρχίζει να σκέφτεται.

Ο Κλάους Σρέμφ ( Claus Schremph) έγραφε το 1932 ένα δοκίμιο που έφερε τον εύγλωττο τίτλο Δικτατορία των γεγονότων , όπου μπορούμε να διαβάσουμε : “ Δεν έχουμε πλέον σήμερα καμιά απολύτως επιλογή. Η εξουσία έχει περάσει από τα χέρια μας στα ίδια τα γεγονότα και προχωρά καταπάνω μας μέσα στη συγκεκριμένη της μορφή, με θηριώδη σκληρότητα. Η απόφαση βρίσκεται μέσα στα πράγματα , η ψήφος μας , από την άλλη πλευρά, έχει μονάχα ένα νόημα δήλωσης απλής πρόθεσης , που είναι ήδη συστατικού χαρακτήρα”. Οι ρατσιστικές συζητήσεις σήμερα παρουσιάζονται σαν η έκφραση της κοινής λογικής , από πλευράς εκείνου του υγιούς ρεαλισμού που πηγάζει από την ίδια τη σκληρότητα των γεγονότων ! Και βέβαια η ψήφος προσλαμβάνει ολοένα περισσότερο χαρακτήρα δήλωσης απλής πρόθεσης . Δεδομένου ότι πρόκειται για ένα γεγονός διεθνούς εμβέλειας , μπορεί ίσως να μας πει κάτι αναφορικά με το σημείο συνάντησης μεταξύ των απαιτήσεων του κράτους και ενός συνονθυλεύματος αναγκών και επιθυμιών που προέρχονται από τα κάτω. Όταν η αφετηρία της είναι η κυρίαρχη τάξη, δηλώνει ευθαρσώς αυτό που για δεκαετίες προτιμήθηκε να μυστικοποιηθεί, δηλαδή ότι η πολιτική δεν μπορεί να αποχωριστεί από το ζευγάρι φίλος / εχθρός , με όλες τις συνέπειες που προκύπτουν από αυτό το γεγονός . Η δήλωση ότι εκείνη “η κίνηση επάνω στον πίνακα διοικητικού ελέγχου” δεν μπορεί να διαχωριστεί από “ το ευρύ δίκτυο των διακλαδώσεων” από το οποίο γεννιέται, είναι σωστή και απαραίτητη ! Να μην κατανοήσουμε τα αποτελέσματα και το εύρος της θα ήταν τραγικό. Ύστερα από δύο αιώνες ιστορίας , ο βιομηχανικός καπιταλισμός φαίνεται ότι ανακεφαλαιώνει τη σκλαβοκρατική του καταγωγή που επί μακρό ενσωμάτωσε και απέκρυψε ( σε συγκεκριμένα γεωγραφικά μήκη και πλάτη) μέσα στις μηχανές και στα αντικείμενα. Όλοι οι σημαντικότεροι θεωρητικοί του φιλελευθερισμού , από τον Λοκ στον Μιλ περνώντας από τον Τοκβίλ , υπήρξαν υποστηρικτές της δουλοκτησίας . Αυτό που τους διαχώρισε-αναφερόμαστε στη σύγκρουση των εποίκων των Ηνωμένων Πολιτειών με το Βρετανικό στέμμα-ήταν το αν οι σκλάβοι θα έπρεπε να ανήκουν στις μακρινές αποικίες ή θα μπορούσαν να αναπνέουν τον ίδιο αέρα που ανέπνεαν οι λευκοί μέσα στις πόλεις τους . Η ανάπτυξη των μηχανών , η τελειοποίηση αυτών που ήδη ο Αριστοτέλης προσδιόριζε “μηχανικούς δούλους”, επέτρεψε καταρχήν να διαχωριστούν χωρικά και “φυλετικά” ο λαός των αφεντικών από τον λαό των αποίκων και κατόπιν να ενσωματωθεί η δουλεία υπό μορφή μισθωτής εργασίας . Όμως εκείνος ο διαχωρισμός συνέχισε να επιχειρεί και , σε συνθήκες “κρίσης”, να μεταβάλλεται σε πολεμική ενέργεια.

Ο ρατσισμός δεν είναι μονάχα μια μυστικοποιητική προπαγάνδα αλλά είναι η ίδια η κρυμμένη καρδιά του πολιτισμού του κεφαλαίου. Προσδιορίστηκε προηγουμένως σαν η στιγμή της αλήθειας των άφωνων γεγονότων τα οποία υλοποιήθηκαν από την ανάπτυξη των μηχανών. Όμως αυτός μας διηγείται επίσης και μια μεγάλη ιστορία επαναστατικών αποτυχιών.

Μεταξύ του δεύτερου μισού του δέκατου έβδομου αιώνα και των αρχών του δέκατου ένατου, όπως εξηγεί με καταπληκτικό τρόπο το βιβλίο “Οι εξεγερμένοι του Ατλαντικού”, εκτοπισμένοι Ιρλανδοί , Αφρικανοί σκλάβοι, επαναστάτες Αϊτιανοί και ερυθρόδερμοι της Αμερικής εξεγέρθηκαν μαζί , δίνοντας ζωή σε εξισωτικές κοινωνικές εμπειρίες , σε ένοπλες κομούνες . Φυσικά, όλοι αυτοί, για τον Λοκ (Locke) , τον Μαντβίλ (Mandeville) και τον Σιεγιέ (Sieyes) ήταν αδιακρίτως , “άγριοι”, “δίποδα εργαλεία”, τα οποία είχαν τεθεί από τον θεό στη διάθεση των ιδιοκτητών, “νέγροι” είτε εξαιτίας των κοινωνικών τους συνθηκών είτε εξαιτίας του στασιαστικού τους πνεύματος .

Η διαφορά μεταξύ ενός Σκοτσέζου μεταλλωρύχου, μιας Δομηνικανής σκλάβας δια συμβολαίου, και ενός Αφρικανού σκλάβου, ήταν βαθμού και όχι ουσίας . Εμπρός λοιπόν από τους αγώνες κοινωνικής χειραφέτησης που συνόδευαν τη γέννηση του καπιταλισμού , των οποίων η μορφή διεκδίκησης ήταν η εξέγερση , η λευκή αστική τάξη αποφάσισε να παίξει το χαρτί της επιλεκτικής μεταχείρισης του λευκού προλεταριάτου.

Σε μια πρώτη φάση άγριας καταστολής , μαζικών φυλακίσεων και εκτοπισμού, ακολουθεί μια άλλη κατά την οποία δίνεται χώρος σε μια μη έγγραφη συμφωνία : “ Αν δεχθείς να αδιαφορήσεις για αυτό που συμβαίνει στους αποικιοκρατούμενους λαούς , επίσης και εσύ, λευκέ προλετάριε, θα μπορείς με την ησυχία σου να απολαύσεις τα δικαιώματα της “δημοκρατίας του λαού των αφεντι- κών” Δεν είναι άλλωστε καθόλου τυχαίο το γεγονός ότι εκείνη η επιλεκτική μεταχείριση λειτούργησε στο μέτρο που θριάμβευε ταυτόχρονα η ιδεολογία της προόδου και το όραμα της χειραφέτησης διαμέσου της τεχνολογικής ανάπτυξης . Η ψήφιση των πολεμικών πιστώσεων που η σοσιαλδημοκρατία εγγυάται το 1914 , στις αρχές του πρώτου παγκόσμιου πόλεμου, αποτελεί ίσως το έμβλημα εκείνης της διαδικασίας επιλεκτικής μεταχείρισης , πρόδρομο της διαδικασίας “εθνικοποίησης των μαζών” κατά τη διάρκεια του εικοστού αιώνα. Ένα επιμέρους κεφάλαιο αυτής της ιστορίας είναι αυτό που αφορά το ρόλο που διαδραμάτισε η ιδεολογία της “μη βίας”.

Εδώ, είναι αρκετό να δώσουμε μόνο δύο παραδείγματα. Ο Γκάντι, ο οποίος κατά τη διάρκεια της πρώτης παγκόσμιας σύρραξης ανέλαβε καθήκοντα στρατολόγου των Ινδών για λογαριασμό του στέμματος , χάιδεψε επί μακρόν την ιδέα να αποσπάσει τον ινδικό λαό από τη Βρετανική κυριαρχία μέσω της επιλεκτικής μεταχείρισης , σωπαίνοντας για τις σφαγές που πραγματοποιούσε το αγγλικό κράτος ενάντια στους Ζουλού και υπογραμμίζοντας την κοινή “άρια” καταγωγή των Άγγλων και των Ινδών. Οι αντι-αποικιοκρατικές εξεγέρσεις όμως τον έκαναν να αλλάξει ιδέες . Ένα άλλο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι αυτό της περίπτωσης της American Peace Society, μια ένωση λευκών που ήταν αντίθετοι, ως επί το πλείστον σε θρησκευτική βάση, στη δουλοκτησία. (Αλλά επίσης και στη χρήση της βίας ώστε να τεθεί σε αυτή τέλος ). Όταν οι δουλοκτήτες των κρατών του Νότου διασχίζουν σε όλα τα μήκη και τα πλάτη τις Ηνωμένες πολιτείες για να αιχμαλωτίσουν τους φυγάδες σκλάβους πυροβολώντας οποιονδήποτε τους πρόσφερε καταφύγιο, εκείνοι οι συμπονετικοί άνθρωποι εξαναγκάστηκαν να αποφασίσουν πως να μετατρέψουν σε πράξη τις αρχές τους . Πολύ λίγοι επέλεξαν τον δρόμο του Τζον Μπράουν , δηλαδή να οπλιστούν ενάντια στους δουλοκτήτες , οι περισσότεροι τάχθηκαν με το μέρος του Λίνκολν (Lincoln) και κατά συνέπεια υπέρ του αιματηρού πολέμου της απόσχισης. Η δουλεία θα μετακινηθεί στο Μεξικό και κατόπιν θα αντικατασταθεί προοδευτικά με το δια συμβολαίου υπηρετικό προσωπικό των Κούλις (Coolies) της Αφρικής και της Ασίας ( μεταξύ του 1830 και του 1910 εκτοπίστηκαν στις ΗΠΑ είκοσι εκατομμύρια μονάχα από την Ινδία).

Εντυπωσιακό και ταυτόχρονα ενδεικτικό του πως η επιλεκτική μεταχείριση μπορεί να συνεχιστεί ανάμεσα επίσης και σε αυτούς που παίρνουν τα όπλα για να υπερασπιστούν την ελευθερία, είναι όλα όσα συνέβησαν κατά τη διάρκεια της αντιφασιστικής αντίστασης (1943-45) στην Ιταλία. Μέσα από την τεράστια ποσότητα του υλικού που παράχθηκε από τις οργανώσεις των ανταρτών , δεν είναι δυνατό να βρεθεί έστω και μια αντι-αποικιοκρατική δήλωση που να βάζει κατά κάποιο τρόπο το πρόβλημα των ιταλικών εγκλημάτων πολέμου στη Γιουγκοσλαβία, στην Ελλάδα , στην Αλβανία , στη Ρωσία και στην Αιθιοπία . Από την άλλη , πως αυτό θα μπορούσε να συμβεί όταν ο ίδιος ο χασάπης Μπαντόλιο (Badoglio) ήταν πλέον με τη πλευρά του καλού ...

Αν λοιπόν σήμερα το φαινόμενο της λίγκας του βορρά καθώς και παρόμοια φαινόμενα σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες , αποτελούν σαφέστατα ένα αντιπερισπασμό από πλευράς συγκεκριμένων πολιτικών δυνάμεων του κεφαλαίου, απέναντι στις διαρκώς επιδεινούμενες συνθήκες της ζωής και της εργασίας , οι οποίες δεν επιβλήθηκαν απλά από τον νεοφιλελευθερισμό, όπως οι υπόλοιπες “προοδευτικές” πολιτικές του δυνάμεις αρέσκονται να δηλώνουν, αλλά πολύ περισσότερο από τον ίδιο τον παγκόσμιο καπιταλιστικό ανταγωνισμό -δηλαδή από την απλή λογική των πραγμάτων-που ανέκαθεν σε ιστορικό επίπεδο είτε η σοσιαλδημοκρατία, είτε η αριστερά σήμερα, τον έχουν απλά καταπιεί στο όνομα του πατριωτισμού τους , σε όλο αυτό το αίσχος δεν μπορούμε , σαν αναρχικοί , να μη δούμε άλλο τόσο ξεκάθαρα, μια μακροχρόνια επιλεκτική μεταχείριση από πλευράς των ίδιων των εκμεταλλευμένων και των καταπιεσμένων αυτής της κοινωνίας στη “δημοκρατία του λαού των αφεντικών”. Και φυσικά θα ήταν , τουλάχιστο αφελής , ο οποιοσδήποτε θεωρούσε ότι απέναντι σε όλη αυτή την κατάσταση , είναι δυνατό ένας καινούριος διεθνισμός μεταξύ των αποκλεισμένων και των κολασμένων αυτής της γης , να αντιπαρατεθεί σήμερα με τις εξαγγελίες και τις πολυλογίες των διαφόρων ειδών εκλογικών αναμετρήσεων.

Αν αυτή τη στιγμή τα σχέδια της οικονομικής λιτότητας (για να διασωθεί το κεφάλαιο) αντιστοιχούν στη συνθήκη των Βερσαλιών της λήξης του πρώτου παγκοσμίου πολέμου, δεν είναι δυνατό ωστόσο να ισχυριστούμε ότι ο άλλος πόλος της μέγγενης είναι το φάσμα της κοινωνικής επανάστασης . Ίσως μέσα στη παραγωγή της ίδιας της “συμπιεσμένης μανίας που έχει εγκλωβιστεί”, όπως ο Ερνστ Μπλόχ περιέγραφε το φασισμό στο Κληρονομιά της εποχής (1935), να δρα η εσωτερίκευση μιας αναμενόμενης οικολογικής καταστροφής που η τεχνολογική πολυτέλεια της άνεσης καθιστά βουβή . Και δεδομένου ότι η βάρκα κινδυνεύει να βουλιάξει και οι διαθέσιμες προμήθειες είναι ελάχιστες , η ίδια η αγριότητα τού αγώνα για επιβίωση (“Εμείς πρώτα”, “America first” κ.λ.π.) φαίνεται απλά σαν η έκφραση της κοινής λογικής . Από το γεγονός αυτό πηγάζει ο εγκληματικός φιλισταιϊσμός του μικρο-αστού. “

Η ολοκληρωτική εξουσία της τεχνικής προϋποθέτει τη συμπίεση των μαζών, όπως επίσης και μια συνεχή διαδικασία μαζοποίησης : θα είναι ακριβώς αυτός ο καθοδηγητικός δρόμος που θα διασχίσει η φασιστική τυραννία σαν δικτατορία η οποία εξασκείται στο όνομα των μαζών επάνω στις ίδιες τις μάζες που έχουν οδηγηθεί σε μια κατάσταση “χλωμής φωτοβολίας” από πλευράς της “ολικής κινητοποίησης” ” . Σήμερα σκεφτόμαστε αυτό που έγραφε ο Φερούτσο Μαζίνι (Ferrucio Masini) σχολιάζοντας τα κείμενα του Γιούνγκερ (Οι σκλάβοι του Ηφαίστου. Η περιπέτεια των Γερμανών συγγραφέων του εικοστού αιώνα). Αν η εξουσία της τεχνικής σαν “ολική τακτική της ζωής” (Σπένγκλερ) είναι ακόμη περισσότερο ολοκληρωτική , οι μάζες έχουν φτάσει σε μια κατάσταση πλήρους αποσύνθεσης , υπό την πίεση εκείνης της εξουσίας , σε μια συνθήκη “μυρμηγκοφωλιάς μοναχικών ανθρώπων” , μέσα σε μια θάλασσα τεχνολογικά διασυνδεμένων ατόμων . (2) Παρότι όμως εκλείπουν οι χώροι συνάντησης και κατά συνέπεια η ίδια η δυνατότητα μιας από κοινού εμπειρίας (βίωμα), η μαζοποίηση συνεχίζει να παράγει και να συμπιέζει τις εντάσεις , δηλαδή να εναποθέτει τη λάσπη της . “Μέσα στο πλήρες ξέσπασμα της και την ανηλεή πειθαρχία της , δεν υπάρχει εδώ ούτε ένα άτομο που να μην εργάζεται και εμείς οι ίδιοι εγκαταλείψαμε μέχρι το μεδούλι τους εαυτούς μας στο εσωτερικό αυτής της έξαλλης διαδικασίας” (Η ολική κινητοποίηση).

Μου φαίνεται περισσότερο από λογικό , κατά συνέπεια, ότι για να μπορέσουμε να πολεμήσουμε ενάντια στις σημερινές μορφές “φασισμού” (αναφέρομαι σε αυτό που συμβαίνει μέσα στην κοινωνία και όχι αντίθετα σε υποτιθέμενες “επαναστάσεις” μέσα στους μηχανισμούς της εξουσίας ) δεν μπορούμε να συμμαχήσουμε σε καμία περίπτωση με όλους αυτούς οι οποίοι ανέκαθεν δικαιολόγησαν αυτήν ακριβώς την “έξαλλη διαδικασία” με την προϋπόθεση ότι παρέμενε άφωνη (3). Με αυτή την έννοια, ορισμένα πρόσφατα κείμενα που αναφέρονταν στον κίνδυνο δημιουργίας ενός είδους αντιρατσιστικού μετώπου , μου φαίνονται στη σωστή κατεύθυνση. Σε καμία όμως περίπτωση για να υποβαθμιστεί ο κίνδυνος του ρατσισμού καθώς και αυτών των πολιτικών δυνάμεων του κεφαλαίου που είναι οι φορείς του σε διεθνές επίπεδο . Αντίθετα, αυτό το πράγμα είναι απαραίτητο σήμερα για να καταστεί δυνατό να πολεμήσουμε ενάντια στο ρατσισμό και τον φασισμό με αυτόνομο τρόπο . Μάλιστα , είμαι πεπεισμένος ότι όσο περισσότερο καθυστερήσει μια σαφής και ξεκάθαρη απάντηση ενάντια σε όλες αυτές τις αντιδραστικές δυνάμεις τόσο περισσότερο ο δημοκρατικός μετωπισμός θα αυξηθεί μέσα στα επόμενα χρόνια.

Σημείωνε ο Μπέντζαμιν το 1931 : “Η αλλόκοτη υποτίμηση του αντιπάλου......προδίδει το μέγεθος της ήττας που θα υποστεί στη μάχη αυτή η ριζοσπαστική ιντελιγκέντσια της αριστεράς” Και είναι ακριβώς μέσα στις συμμαχίες με άλλα τμήματα της κυρίαρχης τάξης που εκδηλώνεται αυτή η υποτίμηση. Χωρίς ένα βίαιο ταρακούνημα που να διαθέτει τις μεθόδους και τις αρχές της χειραφέτησης , η ρατσιστική λάσπη θα συνεχίσει να εξαπλώνεται. Δεν υπάρχει κανένα απολύτως θεσμικό καταφύγιο το οποίο μπορεί να αντέξει στην ορμή της .

Πρέπει να κάνουμε τα ίδια τα γεγονότα να μιλήσουν. Είτε με την έννοια να καταδείξουμε, πέρα από τις αφηρημένες αρχές που δηλώνει, τα πραγματικά αποτελέσματα της δημοκρατίας , είτε με την έννοια να εξαναγκάσουμε με τη δράση μας την ίδια την πραγματικότητα να “μιλήσει ξεκάθαρα”. Αν ο ρατσισμός είναι η αποσαφήνιση της θηρευτικής φύσης του τεχνολογικού συμπλέγματος και ταυτόχρονα η ψευδαίσθηση ότι είναι δυνατό να τη βγάλουμε καθαρή από τον ολικό παγκόσμιο ανταγωνισμό που έχει εξαπολύσει , βρισκόμαστε μπροστά από μια ιστορική σύγκρουση. Ανάμεσα σε όποιον προτείνει καταφύγια σε απλές απαντήσεις και όποιον αντίθετα θέλει να αλλάξει τις ερωτήσεις, πολύ δύσκολα η δυσαναλογία δυνάμεων θα μπορούσε να ήταν μεγαλύτερη. Παραμένει το γεγονός ότι αυτός ο μηχανισμός συνεχίζει να συνθλίβει δισεκατομμύρια ζωές , όσο και αν αυτές μπορούν να φαίνονται ασήμαντες στο λαό των αφεντικών. Σε αυτό πρέπει να προσθέσουμε ότι κατά τη διάρκεια λιγότερο ειρηνικών περιόδων εκδηλώνεται πιο έντονα η “καθαρή αναγκαιότητα συμφωνίας ή διαφωνίας” και άρα οι ατομικές συμπεριφορές επίσης παύουν να είναι βουβές. Μια ακόμη μεγαλύτερη δυσαναλογία αφορά την καρδιά αυτού του ζητήματος , δηλαδή την ανοικτή σύγκρουση μεταξύ της κριτικής σκέψης και της δικτατορίας των γεγονότων. Τι θα μπορούσε άραγε να σημαίνει να δηλώσουμε αντι-δουλοκράτες όταν οι δουλοκτήτες αρχίζουν να πυροβολούν σε ευθεία βολή ενάντια στους “φίλους των νέγρων” ; ‘Ενα όμως πράγμα τουλάχιστο είναι σίγουρο και το συνόψισε καλά το μέλος των G.A.P. (ένοπλοι προλεταριακοί πυρήνες ) Φράνκο Καλαμαντρέϊ : “ .......πρέπει να αγωνιστούμε και να αγωνιστούμε για να εξαλείψουμε εντελώς αυτή τη δυσαναλογία”.

Σημειώσεις

(1) Στο παρόν κείμενο πραγματοποιούμε μια αναλυτική διάκριση μεταξύ εθνοκυριαρχικής και εθνικιστικής ιδεολογίας και πρακτικής . Σήμερα, με την εθνικιστική ιδεολογία ταυτίζονται σχεδόν αποκλειστικά οι φασίστες και οι ναζιστές , χωρίς να το κρύβουν άλλωστε. Αντίθετα , οι σημερινοί πολιτικοί φορείς της εθνοκυριαρχικής ιδεολογίας , σε διεθνές επίπεδο, αποφεύγοντας προσεκτικά τον σκόπελο να χαρακτηριστούν φασίστες ή ναζιστές , έχουν υιοθετήσει την πιο λάϊτ έκδοση της εθνοκυριαρχίας η οποία είναι ξεκάθαρα ρατσιστική και αντλεί τις καταβολές της- όπως και ο καθαρός φασισμός-από την παραγωγική εξέλιξη του καπιταλιστικού συστήματος . Από την άλλη, δεν είναι δυνατό, κατά την άποψη μας , αυτή τη στιγμή , να πραγματοποιηθεί μια σαφής διάκριση μεταξύ δεξιών “συντηρητικών” και αριστερών “προοδευτικών” πολιτικών σχηματισμών οι οποίοι κατά περίπτωση, υιοθετούν ή όχι , την εθνοκυριαρχική ιδεολογία. Την απόδειξη αυτού του γεγονότος αποτελούν οι πατριωτικές αριστερές κορώνες που συχνά-πυκνά εξαπολύονται προς κάθε κατεύθυνση. Για τους αναρχικούς , ως γνωστό, ο πατριωτισμός δεν αποτελεί τίποτε περισσότερο από μια μεταμφιεσμένη λατρεία του κράτους.

(2) Για μια πιο ενδελεχή σημερινή ανάλυση αυτής της συνθήκης βλέπε επίσης στο Α.Μ.Bonanno “Οι πρόσφατες εξελίξεις του καπιταλισμού”, Εκδόσεις “Επαναστατική αυτοοργάνωση” 2018 , κεφάλαιο: Αναδιάρθρωση του κεφαλαίου και καινούρια δημοκρατία, σελίδες : 84-93.

(3) Εδώ θα πρέπει αναγκαστικά να συμπεριλάβουμε και την πλειοψηφία των μαρξιστών, σταλινικών ή όχι. Η λενινιστική οικονομική θεωρία της ανάπτυξης των παραγωγικών δυνάμεων οδήγησε, μεταξύ άλλων, στη πρακτική εφαρμογή του σταχανοβισμού. Όμως ο κοινωνικός ρατσισμός που εμπεριέχεται σε μια παρόμοια αντίληψη δεν διαφαίνεται μονάχα στις προσεγγίσεις της αυστηρής οικονομικής θεωρίας . Ειδικότερα, στα ιστορικά πλαίσια της προσέγγισης ευρύτερων κοινωνικών ζητημάτων τα τελευταία εκατό χρόνια στην Ελλάδα, θα υποστηρίξω την άποψη ότι ακόμη πιο επικίνδυνοι ρατσιστές από τους φασίστες , όσο και αν αυτό φανεί οξύμωρο, προκύπτουν οι σταλινικοί του Κ.Κ.Ε. Το γεγονός αυτό μπορεί να γίνει αντιληπτό μονάχα αν προσπεράσουμε τις αφηρημένες δηλώσεις αρχών των σταλινικών, που σε πολλές περιπτώσεις στη σημερινή συγκυρία θα έμοιαζαν ακόμη και αναρχικές και εστιάσουμε προσεκτικά στα πραγματικά γεγονότα. Ένα απτό παράδειγμα των πεποιθήσεων τους είναι οι διαχρονικές αναφορές διαφόρων διακεκριμένων στελεχών τους στο Μακεδονικό ζήτημα. Εδώ προκύπτει ξεκάθαρα από πλευράς των σταλινικών , η άρνηση της αναγνώρισης του αναφαίρετου δικαιώματος αυτής της μικρής βαλκανικής εθνότητας να αυτοαποκαλούνται Μακεδόνες . Ένα δικαίωμα το οποίο το κέρδισαν μέσα στην πρόσφατη παγκόσμια ιστορία της πάλης των λαών με το ίδιο τους το αίμα, όπως άλλωστε και όλοι οι υπόλοιποι λαοί της γης . Αναφέρομαι φυσικά στην παλλαϊκή εξέγερση του Ίλιντεν , το 1903, ενάντια στην Οθωμανική αυτοκρατορία, που ως γνωστό, οι κύριοι οργανωτές της ήταν αναρχικοί. Είναι λιγότερο γνωστό ότι το ελληνικό κράτος προκειμένου να προστατέψει τα ιμπεριαλιστικά του συμφέροντα στην ευρύτερη γεωγραφική περιοχή της Μακεδονίας , προτίμησε να συμμαχήσει με την ετοιμοθάνατη Οθωμανική αυτοκρατορία ώστε να καταπνιγεί το συντομότερο δυνατό στο αίμα η εξέγερση των καταπιεσμένων Μακεδόνων επειδή ήταν φυσικά σλαβόφωνοι. Εξέχοντα ρόλο στην υπόθεση αυτή ανέλαβε το ελληνικό παπαδαριό. (βλέπε Γερμανό Καραβαγγέλη). Οι σταλινικοί φυσικά, έχοντας συσσωρεύσει τα προνόμια και την εμπειρία ενός αιωνόβιου πλέον κομματικού εξουσιαστικού μηχανισμού γνωρίζουν άριστα τα μυστικά της πολιτικής τέχνης. Έτσι κατορθώνουν πάντοτε να αποκρύπτουν μεθοδικά τις πραγματικές τους πεποιθήσεις , προστρέχοντας ιστορικά σε συνεχείς αναθεωρήσεις και αποκαταστάσεις , είτε όσο αφορά τα λεγόμενα τους , είτε όσο αφορά τα ίδια τους τα πεπραγμένα και να θολώνουν τα νερά. ΄Όμως τα γεγονότα, για όποιον θέλει να δει φυσικά, μιλούν ξεκάθαρα. Ο ρατσισμός των σταλινικών , πριν ακόμη κατευθυνθεί ενάντια σε έναν ολόκληρο μικρό λαό (στην περίπτωση αυτή στους Μακεδόνες) είχε ήδη πλήξει σε ιστορικό επίπεδο τα ίδια τους τα στελέχη. Τα δύο πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα από την εκατονταετή ιστορία του Κ.Κ.Ε. είναι οι περιπτώσεις του Άρη Βελουχιώτη και του Νίκου Ζαχαριάδη. Αμφότεροι, κατακρημνίστηκαν από τον Όλυμπο των ηρώων στον Άδη των προδοτών και των προβοκατόρων. Αμφότεροι έχουν σήμερα πλέον αποκατασταθεί ! Η οπορτουνιστική πολιτική υποκρισία στο προλεταριακό της μεγαλείο !! (δεδομένου ότι το Κ.Κ.Ε. θεωρείται το κόμμα του λαού, δηλαδή του προλεταριάτου). Εντελώς διαφορετικό ζήτημα είναι η σημερινή πολιτική προσέγγιση των αστικών ελίτ της Ελλάδας και της αποκαλούμενης πλέον Βόρειας Μακεδονίας , μέσω των κυβερνήσεων Τσίπρα-Ζάεφ (δηλαδή των διπλωματικών-διακρατικών σχέσεων). Σε αυτή την περίπτωση μπορούμε να συμφωνήσουμε με το Κ.Κ.Ε. ως προς το σημείο ότι αυτή η συμφωνία αποτελεί αναμφίβολα μια προσέγγιση που εξυπηρετεί απόλυτα τα συμφέροντα του διεθνούς κεφαλαίου καθώς και των ιμπεριαλιστικών διακρατικών σχηματισμών του. Ακριβώς για αυτό τον λόγο άλλωστε οι Τσίπρας και Ζάεφ προτάθηκαν για την απονομή του Νόμπελ της ειρήνης . Εδώ θα πρέπει επίσης να κάνουμε μια νύξη για την πολιτική υποκρισία των αφεντικών αναφορικά με την οποία επιφυλασσόμαστε να αναφερθούμε εκτενέστερα σε μια επόμενη ευκαιρία. Συμπερασματικά, ο ρατσισμός των φασιστών ήταν και είναι έκδηλος και σαφής όσο φυσικά και επικίνδυνος , για αυτό τον λόγο και πρέπει να αντιμετωπιστεί με κάθε μέσο. Ο ρατσισμός των σταλινικών αντίθετα, προκύπτει ιστορικά πολύ πιο καμουφλαρισμένος και αυτός είναι ο λόγος που τον καθιστά , κατά τη γνώμη μου, περισσότερο επικίνδυνο. 

O σχολιασμός έχει απενεργοποιηθεί.

Creative Commons License

Όλα τα περιεχόμενα αυτού του δικτυακού τόπου είναι ελεύθερα προς αντιγραφή, διανομή, προβολή και μεταποίηση, αρκεί να συνεχίσουν να διατίθενται, αυτά και τα παράγωγα έργα που πιθανώς προκύψουν, εξίσου ελεύθερα, υπό τους όρους της άδειας χρήσης Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License