Μπροσούρα "από τα ζώα στην αναρχία

Σημείωση των μεταφραστριών:   Επιλέξαμε να μεταφράσουμε την παρούσα μπροσούρα καθώς θεωρήσαμε ότι πολλά επιχειρήματα τα οποία αναλύονται εντός, μπορεί να φανούν χρήσιμα για την εξέλιξη του κινήματος για την ολική απελευθέρωση των ζώων και της γης στον ελλαδικό χώρο στην παρούσα συγκυρία. Η μπροσούρα αυτή για εμάς αποτελεί την ευκαιρία έναρξης μιας συζήτησης, σε καμία περίπτωση δεν συνιστά γραμμή ή μανιφέστο και δεδομένου ότι αναφέρεται σε εμπειρίες που εδράζονται σε κάποιο άλλο μέρος του πλανήτη δεν ταυτίζεται με τις εδώ εμπειρίες. Αντίστοιχα δεν ταυτίζονται και οι δικές μας αντιλήψεις με αυτές των γραφουσών στο σύνολό τους. Στο τέλος της μπροσούρας παρατίθεται ένα αντίστοιχο κείμενο που μοιράστηκε το καλοκαίρι του 2017 στο vegan festival της Αθήνας. Αναρχικές για την ολική απελευθέρωση ζώων και γης Δαμάλα fera Απρίλιος 2018

από τα ζώα στην αναρχία

Kevin Watkinson & Dόnal O’ Driscoll

Dysophia open letter #3 Οκτώβριος 2014

Ευχαριστούμε τις Soph, Cath και Flo για τις συζητήσεις, τις διορθώσεις και τις ιδέες.  

ToFrom Animals to Anarchismαπευθύνεται σε όσους εμπλέκονται στους αγώνες για τα ζώα ώστε να επεξεργαστούν την πολιτική τους τοποθέτηση αν πραγματικά πιστεύουν στην απελευθέρωση, αλλά ταυτόχρονα δεν ξεχνάει να απευθυνθεί και στους αναρχικούς – ζητώντας να σκεφτούν πιο ολιστικά τη φύση των σχέσεων ανθρώπων και ζώων στη θεώρησή τους.

OPEN LETTERS

Τα open letters αποτελούν μια σειρά από θεματικά άρθρα σχεδιασμένα να προκαλέσουν συζήτηση και αντιπαράθεση. Δημοσιεύουμε πάνω σε θεματικές που αφορούν σύγχρονα ενδιαφέροντα ανάμεσα στους αναρχικούς σε μεγαλύτερο βάθος και εύρος από ό,τι μπορούν να συμπεριλάβουν οι περισσότερες εκδόσεις.

Επιζητούμε άρθρα τα οποία να μην εμπεριέχουν βαριά ορολογία ούτε να είναι από τη φύση τους πολύ ακαδημαϊκά ώστε να είναι προσβάσιμα σε όσο το δυνατόν περισσότερους ανθρώπους γίνεται. Αν ενδιαφέρεστε να συμβάλλετε, ή να απαντήσετε παρακαλώ επικοινωνήστε μαζί μας.

          Dysophia, c/o CRC, 16 Sholebroke Avenue, Leeds, LS7 3HB

          email: dysophia@riseup.net       ιστότοπος: dysophia.org.uk

 

Σημείωση των μεταφραστριών:

Επιλέξαμε να μεταφράσουμε την παρούσα μπροσούρα καθώς θεωρήσαμε ότι πολλά επιχειρήματα τα οποία αναλύονται εντός, μπορεί να φανούν χρήσιμα για την εξέλιξη του κινήματος για την ολική απελευθέρωση των ζώων και της γης στον ελλαδικό χώρο στην παρούσα συγκυρία. Η μπροσούρα αυτή για εμάς αποτελεί την ευκαιρία έναρξης μιας συζήτησης, σε καμία περίπτωση δεν συνιστά γραμμή ή μανιφέστο και δεδομένου ότι αναφέρεται σε εμπειρίες που εδράζονται σε κάποιο άλλο μέρος του πλανήτη δεν ταυτίζεται με τις εδώ εμπειρίες. Αντίστοιχα δεν ταυτίζονται και οι δικές μας αντιλήψεις με αυτές των γραφουσών στο σύνολό τους. Στο τέλος της μπροσούρας παρατίθεται ένα αντίστοιχο κείμενο που μοιράστηκε το καλοκαίρι του 2017 στο vegan festival της Αθήνας.

Αναρχικές για την ολική απελευθέρωση ζώων και γης

Δαμάλα fera

Απρίλιος 2018

 

                                                                                           Εισαγωγή

Αυτό είναι ένα έντυπο σχετικά με την απελευθέρωση των ζώων και τη σχέση της με την αναρχία.

Το αναρχικό κίνημα και αυτό της απελευθέρωσης των ζώων έχουν πολλά κοινά ζητήματα. Και τα δύο είναι δομημένα στην ιδέα ότι οι δομές της καταπίεσης και του ελέγχου πρέπει να αφανιστούν. Παρόλα αυτά, υπάρχει μια διαρκής απροθυμία να ειδωθεί το ζήτημα της απελευθέρωσης των ζώων ως συγγενές με αυτό της αναρχίας και το αντίστροφο. Στις σελίδες που ακολουθούν εξετάζουμε κάποιους από τους τρόπους με τους οποίους συνδέονται τα δύο κινήματα, ενώ διερευνούμε κάποιες από τις κριτικές που ασκούν το ένα στο άλλο. Τελικά, η διαμάχη βρίσκεται στον τρόπο με τον οποίο τα ζητήματα έχουν παρουσιαστεί και οριοθετηθεί, και δεν υπάρχει επαρκής αιτιολόγηση για το ότι η αναρχία και η απελευθέρωση των ζώων δεν αποτελούν φυσικούς συμμάχους.

Έτσι, θα πρέπει να ξεκινήσουμε λέγοντας ότι για το σκοπό αυτού του εντύπου χρησιμοποιούμε τη διάκριση της ευζωίας των ζώων – των δικαιωμάτων των ζώων - της απελευθέρωσης των ζώων. Αυτό έχει ως στόχο να αποσαφηνιστούν οι διαφορές μεταξύ κάθε θέσης, διότι αρκετοί χρησιμοποιούν τον όρο δικαιώματα των ζώων ως απαράλλακτο με αυτόν της απελευθέρωσης των ζώων. Συνεπώς για τον ορισμό μας σε σχέση με τα δικαιώματα εννοούμε αυτά τα πράγματα τα οποία η κοινωνία θεωρεί αδιαπραγμάτευτα, αλλά θα πρέπει να προστατεύονται από το νόμο και αυτό απαιτεί ένα κράτος που θα επιβάλει αυτό το νόμο.

Επιπλέον θα θέλαμε να επισημάνουμε ότι δεν θεωρούμε ότι το αναρχικό κίνημα έχει πάρει στα σοβαρά ούτε τα ζώα ούτε την απελευθέρωση των ζώων. Αυτό γίνεται κατανοητό με την έννοια ότι πολλοί από τους ακτιβιστές των ζώων είναι πολιτικά ουδέτεροι, αλλά αυτό δεν εξυπηρετεί ως δικαιολογία για τα ατελή επιχειρήματα και την απάθεια που εκφράζεται από πολλούς αναρχικούς όταν αντιμετωπίζουν την πρόκληση της ενσωμάτωσης των ζώων και του περιβάλλοντος στην πολιτική και τον τρόπο ζωής τους.

Έτσι το έντυπο αυτό περιλαμβάνει δύο μέρη. Πρώτα εξετάζουμε το κίνημα του ακτιβισμού για τα ζώα στις ποικίλες μορφές του και συζητάμε τις ιδεολογικές διαφορές εντός του. Αυτό αναδεικνύει τις υποφαινόμενες ιδέες και πώς μπορούμε να κινηθούμε μακριά από την επιδίωξη της ευζωίας (σ.τ.μ. welfarism) και από μια εξάρτηση από τα χορηγούμενα από τον άνθρωπο δικαιώματα σε μια ολοκληρωμένη φιλοσοφία απελευθέρωσης των ζώων. Στο δεύτερο μέρος απευθυνόμαστε σε κάποια από τα επιχειρήματα που υιοθετούνται από αναρχικούς υποστηρίζοντας ότι είναι εξίσου αδύναμα και παραπλανητικά.

Τι είναι ο αναρχισμός;

Ο αναρχισμός στη σύγχρονή του εκδοχή, θεωρείται ως ένα σύνολο ιδεών γύρω από την ατομική απελευθέρωση, τη συλλογική δράση και την εναντίωση σε όλες τις δομές ιεραρχίας και κυριαρχίας[1], συγκεκριμένα αυτές του κράτους. Απορρίπτει λύσεις που βασίζονται στην κρατική επιβολή, ενώ αποδοκιμάζει με σθένος την απεριόριστη χρήση βίας και εξαναγκασμού που χρησιμοποιεί το κράτος για να διατηρεί την εξουσία του. Αν και η αναρχία μπορεί κάποτε να είχε επιφορτιστεί με την πολιτική ταυτότητα της εργατικής τάξης, έχει για το μεγαλύτερο μέρος της, εξελιχθεί σε ένα ευρύ φάσμα που εμπερικλείει τη φεμινιστική, αντιρατσιστική και πιο πρόσφατα περιβαλλοντική κριτική, φέρνοντας όλο και περισσότερο στο προσκήνιο την επίγνωση ότι η κυριαρχία εδράζεται σε περισσότερα πράγματα από τον εργασιακό χώρο και ότι χρειάζεται να αντιμετωπιστεί σε όλες τις εκφάνσεις της κοινωνικής ζωής, συμπεριλαμβανομένων όσων αφορούν τα μη ανθρώπινα ζώα.

          Ευζωία-Δικαιώματα-Απελευθέρωση

          Το «κίνημα για τα δικαιώματα των ζώων» είναι μια δοτή ταμπέλα για ένα μεγάλο μέρος αντιλήψεων και δράσεων οι οποίες επικεντρώνουν στη θέση των ζώων στην ανθρώπινη κοινωνία. Δεν είναι μια συνεκτική ιδεολογία από μόνη της (όπως για παράδειγμα ο σοσιαλισμός ή ο νεοφιλελευθερισμός), αλλά έχει κληρονομήσει και υιοθετήσει ποικίλες τακτικές και στρατηγικές σε ένα πλαίσιο που δίνει στα ζώα περισσότερη προσοχή. Το πώς συμβαίνει αυτό για το μεγαλύτερος μέρος, εξαρτάται από το που δραστηριοποιούνται ή τοποθετούνται στο πολιτικό γίγνεσθαι τα υποκείμενα που συμμετέχουν, αν πιστεύουν σε ένα ισχυρό ιεραρχικό κράτος, μια φιλελεύθερη αντιπροσωπευτική δημοκρατία ή στην απουσία κράτους.

          Από τη φιλελεύθερη σκοπιά είναι οι υπερασπιστές της ευζωίας και οι ρεφορμιστές που εργάζονται με το νόμο και τις δομές του κράτους για να επιτύχουν την αλλαγή. Από την άλλη μεριά, είναι οι υποστηρικτές της απελευθέρωσης που βλέπουν το ίδιο το κράτος σαν κομμάτι του προβλήματος[2] και πιστεύουν ότι η δικαιοσύνη για τα ζώα χρειάζεται να κατακτηθεί. Ανάμεσα σε αυτό το φάσμα δεν είναι σπάνιο να ακούμε ότι όλοι όσοι παλεύουν για τα ζώα πρέπει να υποστηρίζονται, ανεξάρτητα από την πολιτική τους, διότι πιστεύουν ότι τα μη ανθρώπινα ζώα είναι που έχουν σημασία.

 

Και οι δύο συγγραφείς αυτού του εντύπου ταυτίζονται με το αναρχικό κίνημα και με αυτό της απελευθέρωσης των ζώων. Για μας η αναρχία και η απελευθέρωση των ζώων είναι αδιαχώριστες. Έχουμε διαβάσει πολυάριθμες κριτικές από αναρχικούς (κάποιες από τις πιο αξιοσημείωτες παρατίθενται στις πηγές στο τέλος), και πιστεύουμε ότι υπάρχουν βάσιμες κριτικές απέναντι στο κινήμα των δικαιωμάτων των ζώων. Ωστόσο, κάποιες κριτικές είναι υπερβολικές, και γενικά πιστεύουμε ότι οι πολυάριθμες επιθέσεις στο βιγκανισμό είναι αβάσιμες. Επίσης πιστεύουμε ότι οι οπτικές των δικαιωμάτων/ευζωίας/ρεφορμισμού χρειάζεται να αμφισβητηθούν. Σε αυτό το έντυπο θα θέλαμε να αποδομήσουμε κάποια από τα επιχειρήματα και να επισημάνουμε τις ασυνέπειες σε κάθε πλευρά.

          Σε αυτό το άρθρο εισάγονται σημεία τα οποία συνδέονται με περισσότερες λεπτομέρειες στα αναφερόμενα άρθρα, ιδίως όσον αφορά τη διασύνδεση μεταξύ καταπίεσης ομάδων (πχ φυλής, φύλου και σεξουαλικού προσανατολισμού) και της θέσης των ζώων στην κοινωνία.

                                                              Από τα Ζώα στην Αναρχία

Επιδίωξη της ευζωίας

          Οι περισσότεροι από εμάς που συμμετέχουμε στους αγώνες για τα ζώα το κάναμε, αρχικά τουλάχιστον, επειδή σοκαριστήκαμε από κάποια μορφή βαναυσότητας απέναντι στα ζώα. Αναγνωρίζουμε ότι, για οποιονδήποτε λόγο, ο βασανισμός των ζώων είναι λάθος. Κάποιοι σταματούν εκεί, βλέποντας μόνο την πλησιέστερη βαναυσότητα κάποιου που κλωτσάει ένα σκύλο ή πνίγει κάμποσα γατιά. Άλλοι έχουν τα μάτια τους ανοιχτά στο σύνολο της βαναυσότητας που συνήθως περνά απαρατήρητη από την υπόλοιπη κοινωνία και αποφασίζουν να μην συνεργούν άλλο πια. Τότε μπορεί να αναγνωρίσουν την ασυνέπεια τέτοιων θέσεων σε σχέση με τις προσωπικές του συμπεριφορές και να κάνουν αλλαγές για να ελαχιστοποιήσουν το αποτύπωμά τους στα ζώα, όπως η χορτοφαγία[3] ή ο βιγκανισμός.

          Κάθε συνειδητοποίηση είναι η αρχή της αμφισβήτησης των σιωπηρών παραδοχών ότι τα ζώα είναι μονάχα ιδιοκτησία των ανθρώπων, χωρίς αξία, και έτσι μπορούμε να τους συμπεριφερόμαστε όπως επιθυμούμε. Φυσικά υπάρχουν πολλοί που δεν κάνουν ποτέ το άλμα από το να από το να γουργουρίζουν μπροστά σε γλυκούλες εικόνες με φουντωτά γατάκια στο να κοιτάξουν τη μεγαλύτερη εικόνα.

          Ακόμα και για αυτούς που κινούνται πέραν της βασικής συναισθηματικής αντίδρασης, αυτό μπορεί να μην προχωρήσει πέρα από τη θέση των «μεγαλύτερων κλουβιών», που χαρακτηρίζει τους υποστηρικτές της ευζωίας. Αυτές οι ομάδες οργανώνουν τις εκστρατείες για καλύτερες συνθήκες για τα ζώα, αλλά δεν αμφισβητούν αν θα έπρεπε να τρώμε κρέας ή όχι. Για εκείνους το ζώο είναι ακόμα υποτελές στον άνθρωπο, κάτι το οποίο πρέπει να κηδεμονεύεται μόνο για δική μας χρήση. Είναι εντάξει με την εξημέρωση και τη δολοφονία, είναι μόνο ο βαθμός της βαναυσότητας που τους προβληματίζει.

          Πολλοί υποσυνείδητα εμμένουν στη βιβλική αντίληψη ότι ο θεός έδωσε στον άνδρα την κυριαρχία πάνω σε όλα τα θηρία (η γλώσσα διατηρείται σκόπιμα ακατέργαστη με τις έμφυλες μορφές της). Αν τα ζώα είχαν μια εγγενή αξία σε αυτήν την αντίληψη του κόσμου, αυτή ενυπάρχει μόνο σε σχέση με τις εμφανείς μας ανάγκες (ή αυτές που η κοινωνία μας ενθαρρύνει να έχουμε[4]). Για τους υποστηρικτές της ευζωίας είναι επιθυμητό τα κελιά να είναι μόλις πιο μεγάλα ή πιο άνετα, χωρίς να ρωτούν ποτέ ειλικρινώς, γιατί θα πρέπει να υπάρχουν κελιά τελικά.

          Θα μπορούσαμε να πάμε ακόμα πιο πέρα, και να πούμε ότι η οπτική της ευζωίας έχει επιτύχει πολύ λίγα, και πως ό,τι έχει επιτευχθεί είναι αποτέλεσμα της δουλειάς των αγωνιστών των ζώων με πιο σθεναρή κριτική που πιέζουν τις καταστάσεις – κάποιες φορές μέσα από την άμεση δράση.

          Πολύ πιο συχνά αυτά που υποστηρίζονται ως επιτυχία από τους υποστηρικτές της ευζωίας είναι μια απάτη, με τις επιχειρήσεις να ενδιαφέρονται περισσότερο για την άντληση διαφημιστικής αξίας δηλώνοντας ψεύτικη υποστήριξη στην ευζωία των ζώων (ή υπό την απειλή της ίδιας τους της ύπαρξης κάποιες φορές[5]) παρά ότι νοιάζονται πραγματικά για τα ζώα. Δεν έχει κανείς παρά να κοιτάξει τα RSPCA’s Freedom Foods για να δει πόσο κάποιες από τις οργανώσεις υπέρ των ζώων έχουν συνεργαστεί με τη βιομηχανία και έχουν παγιδευτεί στην ίδια τους την προπαγάνδα. Εδώ, μια πρόταση που προοριζόταν για να δοθεί στις κότες αυγοπαραγωγής περισσότερος χώρος  και «πρόσβαση» σε εξωτερική «ελευθερία», μετατράπηκε σε γελοιότητα αφού οι παραγωγοί έκαναν την ήσσονα προσπάθεια και οι συνθήκες διαβίωσης για τα κοτόπουλα βελτιώθηκαν ελάχιστα. Η RSPCA που ανέλαβε αυτή τη δράση συνεχίζει να διατυμπανίζει την επιτυχία της. Στο τέλος, μόνο ο καπιταλισμός κερδίζει, αφού οι παραγωγοί μπορούν να χρεώνουν περισσότερο ένα προϊόν, του οποίου το κόστος έχει αυξηθεί μόνο οριακά.

Η επιδίωξη της ευζωίας ως «τακτική»

Κάποιοι άνθρωποι χρησιμοποιούν την επιδίωξη της ευζωίας σαν μια τακτική, ακόμα και αν οι προσωπικές τους πεποιθήσεις είναι πιο ριζοσπαστικές. Για περισσότερα πάνω στο ζήτημα αυτό δείτε τη δουλειά του Bruce Friedrich[6]. Παρόλο που αυτή η οπτική έχει πραγματικά αποδώσει μόνο όταν τοποθετήθηκε από ένα μεγαλύτερο πολιτικό φάσμα δράσεων, όπως το κίνημα ενάντια στη γούνα και σε ένα βαθμό στις καμπάνιες ενάντια στις εξαγωγές ζωντανών ζώων (live exports) τη δεκαετία του 1990- όπου η μαζική φυσική κινητοποίηση πάνω σε ένα ζήτημα ευζωίας διευκόλυνε την υιοθέτηση πιο ριζοσπαστικών πολιτικών ιδεών ανάμεσα στους συμμετέχοντες. Η υιοθέτηση ισχυρότερων πολιτικών θέσεων πάνω στο ζήτημα των ζώων έγινε εφικτή διότι υπήρχε ήδη ένα υπόβαθρο φιλοσοφίας απελευθέρωσης των ζώων μέσα στο ευρύτερο κίνημα, το οποίο υπερίσχυσε των προσπαθειών προώθησης στα μέσα ενημέρωσης ή υποβάθμισης των ιδεών, ώστε να γίνουν πιο εύπεπτες στους ανθρώπους.

Όταν δεν εκφράζεται εντός ενός τέτοιου πλαισίου, η επιδίωξη της ευζωίας ενισχύει μόνο την ιδέα ότι είναι εντάξει η κατανάλωση ζωικών προϊόντων. Δεν δημιουργείται χώρος για να προχωρήσουμε πέρα από το να υποστηρίζουμε την πατροναλιστική ενσυναίσθηση. Ούτε είναι σε θέση να αμφισβητήσει το «δικαίωμα» στην κατανάλωση, η εκείνα τα επιχειρήματα που υποστηρίζουν ότι είναι απαραίτητη (η κατανάλωση ζωικών) για λόγους υγείας ή διατροφής. Δεν έχει σημασία τι πιστεύουν προσωπικά οι ίδιοι που προβάλλουν την ευζωία, αλλά μάλλον τι μήνυμα προωθούν και προς ποια κατεύθυνση  θέλουν να πιέσουν.

          Οι στόχοι, η στρατηγική και η τακτική της εκστρατείας για την ευζωία υπαγορεύονται ουσιαστικά από το κράτος μαζί με σημαντικούς οργανισμούς όπως τα εταιρικά μέσα ενημέρωσης, που παρέχουν το πλαίσιο, κοινωνικό και νομικό για το τι μπορούν και τι δεν μπορούν να κάνουν για να επιτύχουν τους στόχους τους. Εργαζόμενοι για την αλλαγή εντός του συστήματος οι υποστηρικτές της ευζωίας είναι εγγενώς περιορισμένοι ώστε να θεωρηθούν έννομοι. Για παράδειγμα, είναι αποδεκτό μέσα στα πλαίσια μιας συγκαταβατικής ρητορικής να επιχειρηματολογούμε ενάντια σε κάθε μορφή φυσικής αιχμαλωσίας άλλων για οικονομική χρήση όπως σε κατάσταση δουλείας ή στα εργοστάσια – φυλακές (sweatshops) – καθώς οι μεμονωμένοι άνθρωποι έχουν εγγενή αξία.

          Συνεπώς αν θεωρούμε ότι τα μη ανθρώπινα ζώα έχουν εγγενή αξία πάνω στο δικό τους δικαίωμα (ανεξάρτητα από το πώς αντιλαμβανόμαστε τον όρο), είναι ασυνεπές να προωθούμε την αποδοχή της φυλάκισής «αυτών» σε οικονομικές μονάδες. Εντούτοις αυτό είναι που υποστηρίζουν άκριτα οι καμπάνιες ευζωίας.

          Θα πρέπει επιπλέον να επισημάνουμε ότι οι καμπάνιες ευζωίας, όπως αυτές που αναδύονται από ομάδες για τα δικαιώματα των ζώων όπως η PETA, παίζουν με τον κυρίαρχο λόγο όπως το σεξισμό και την εμπορευματοποίηση των γυναικείων σωμάτων. Από την εμπειρία μας αυτό προκύπτει από την υπερεξάρτηση από τα κυρίαρχα μέσα μαζικής ενημέρωσης, για να προωθηθεί το μήνυμα προς τα έξω.

Εκεί όπου οι καμπάνιες ευζωίας έχουν αξία, είναι όπου άλλες ομάδες είναι διατεθειμένες να φάνε τα σωθικά τους προτείνοντας πιο «ριζοσπαστικές» εναλλακτικές, όπως η χορτοφαγία. Παρόλο που σήμερα οι οργανώσεις για την ευζωία είναι ποιο συνειδητοποιημένες για τους χορτοφάγους και τους βίγκαν (ή από την ηχηρή κριτική που έχουν υποστεί απέναντι στην ίδια τους την υποκρισία)[7], μέχρι προσφάτως κάτι τέτοιο ήταν πολύ σπάνιο. Δεν ήταν ασύνηθες για τις μεγαλύτερες  οργανώσεις για την ευζωία των ζώων να σερβίρουν κρέας στα επίσημα δείπνα τους. Ακόμα και σήμερα ακούμε για καταφύγια ζώων που κάνουν μπάρμπεκιου με κρέας ή γουρουνόπουλο για οικονομική ενίσχυση. Αν αυτό έχει αλλάξει, συνέβη μονάχα εξαιτίας της πίεση από το πιο ριζοσπαστικό κομμάτι των ακτιβιστών του κινήματος των ζώων.

 

Δικαιώματα των ζώων

Οι υποστηρικτές της ευζωίας δεν αμφισβητούν την κοινωνία σαν σύνολο, και δεν μπορούν να δουν πέρα από το ρόλο τους να την στυλοβατούν, και πιο συγκεκριμένα τον τρόπο με τον οποίο τα ζώα γίνονται αντιληπτά από αυτήν. Δεν υπάρχει καμία αναγνώριση ότι οι περισσότερες μαζικές κοινωνίες, αλλά περισσότερο οι καπιταλιστικές είναι αποκλειστικά εστιασμένες στις ανθρώπινες ανάγκες και ενδιαφέρονται μόνο στα λόγια για τις ανάγκες των άλλων ζώων.

Έτσι, αν θέλουμε να αλλάξουμε τη θέση των ζώων στην κοινωνία, το λογικό βήμα είναι να αλλάξουμε την ίδια την κοινωνία.

Ως εκ τούτου, το κίνημα των δικαιωμάτων των ζώων θέτει το ερώτημα «γιατί υπάρχουν κλουβιά;». Είναι ένα βήμα παραπέρα στην αναγνώριση και αμφισβήτηση της κοινωνίας σαν σύνολο και ανοίγεται στο να διερωτηθούμε σχετικά με τη σχέση μας με τα ζώα. Αν εμείς αναγνωρίζουμε συνείδηση, την ικανότητα να νιώσουν πόνο, έναν εσωτερικό κόσμο στον οποίο κατοικεί αυτός ο πλούτος ενστίκτων και επιθυμιών, τότε δεν θα πρέπει απλά να «τα» βλέπουμε ως ιδιοκτησία.

Αρχίζουμε να βλέπουμε πως εντασσόμαστε σε ένα ευρύτερο δίκτυο σχέσεων με τα ζώα και τη γη και μπορούμε να ανακαλύψουμε τις δικές μας συνδέσεις με άλλα είδη. Το να είμαστε άνθρωποι δεν σημαίνει ότι είμαστε αποκομμένοι από τον κόσμο μέσα στον οποίο έχουμε εξελιχθεί. Αυτό δεν σημαίνει ότι υπάρχει μια απόλυτη απάντηση στο ερώτημα του ποιές θα πρέπει να είναι οι σχέσεις μεταξύ ανθρώπων και ζώων - πολύ ενέργεια έχει αναλωθεί στην αναζήτηση των πιθανοτήτων του ποιά ουσιαστικά «δικαιώματα» έχουν τα ζώα και σε ποιά βάση, και η συζήτηση συνεχίζεται. Ωστόσο, το σημαντικό είναι ότι το ερώτημα υφίσταται, ενσωματωμένο σε οποιαδήποτε πολιτική προσέγγιση υπογραμμίζει τις δράσεις μας, τη συνείδηση ή και το αντίθετο.

          Όταν υποβιβάζονται σε ένα μάτσο κόκαλα, αυτό υποδεικνύει τη σχέση που έχουν τα ζώα με την κοινωνία, και αυτή η παρούσα κατάσταση κυριαρχίας διαιωνίζεται από την επανάληψη των ιδεολογιών και των συνηθειών που έχουμε υποσυνείδητα αποδεχθεί. Οι ακτιβιστές των δικαιωμάτων των ζώων βλέπουν μόνο αυτές τις απαντήσεις, στα θέματα των σχέσεων ανθρώπων ζώων, οι οποίες παραμένουν εντός των ορίων της παρούσας κοινωνίας. Αυτό σημαίνει να αλλάξουν οι νόμοι, η διατροφή και οι δομές των πεποιθήσεων ώστε να ενσωματώσουμε «δικαιώματα» για τα ζώα. Έτσι προκειμένου να είναι απλά ιδιοκτησία, «τα θηρία του αγρού», τα ζώα φθάνουν σε μια θέση όπου θα έχουν το δικαίωμα να μην τα κακομεταχειρίζονται, να τα εμπορεύονται ή να τα σκοτώνουν για το κέρδος. Αυτή η θέση είναι ριζοσπαστική από τη σκοπιά ότι θέλει να αλλάξει την κοινωνία, ρεφορμιστική στο ότι δεν αμφισβητεί τις θεμελιώδεις παραδοχές αυτής της κοινωνίας, αφελής στο ότι αποτυγχάνει να αναγνωρίσει αυτές τις παραδοχές. Συνεπώς θα περιορίζεται πάντα από αυτές τις παραδοχές τις οποίες είτε δεν δύναται να αναγνωρίσει είτε δεν διατίθεται να αμφισβητήσει.

Απελευθέρωση

Για εμάς αν θέλουμε να ελευθερωθούν τα ζώα από την ανθρώπινη κυριαρχία χρειάζεται να κατανοήσουμε πόσο συνολική είναι η κυριαρχία στη σύγχρονη κοινωνία – ότι τα ζώα είναι μόνο μία όψη μιας ευρύτερης εικόνας, η οποία εμπεριέχει την καταπίεση διαφόρων ομάδων ανθρώπων ανάμεσα στις υποδιαιρέσεις της τάξης, της σεξουαλικότητας, της φυλής και άλλων. Πολλά έχουν γραφτεί για τη διασύνδεση ανάμεσα στην κυριαρχία πάνω στα ζώα, την πατριαρχία, την φυλετική ανωτερότητα και πώς αυτές ενισχύουν η μια την άλλη, έτσι δεν θα το επαναλάβουμε εδώ. Αλλά όλα αυτά δεν είναι αρκετά από μόνα τους. Για να κατανοήσουμε γιατί η διασύνδεση αυτή της καταπίεσης εμφανίστηκε και με ποιο τρόπο υποστηρίζεται από τη σύγχρονη κοινωνία, χρειάζεται να σκάψουμε βαθύτερα σε αυτές τις πτυχές της ιδεολογίας, αυτές τις «αλήθειες» οι οποίες είναι τόσο βαθειά εδραιωμένες που δεν σκεφτήκαμε ποτέ να τις αμφισβητήσουμε, οι οποίες αποτελούν την ιδεολογική ή «πολιτισμική» βάση της ίδιας της κοινωνίας.

          Ζούμε σε μια κοινωνία χτισμένη πάνω στις ιδέες της ατομικής ιδιοκτησίας, της αξιοκρατίας και με τεχνοκρατικές/πολιτικές/οικονομικές ολιγαρχίες στην εξουσία την οποία λαμβάνουν μέσω ενός δικαιώματος το οποίο έχουν απονείμει στον εαυτό τους, όπως ακριβώς κάποιοι άνθρωποι αντλούν το δικαίωμα να καταπιέζουν άλλες ομάδες ανθρώπων, ζώων και την ίδια τη γη. Αποτελεί μια ύβρη στην οποία έχουμε υποπέσει, το να τους αφήνουμε να το κάνουν αυτό επειδή μας έχουν προβάλει υποσχέσεις εισοδήματος και ασφάλειας με κόστος πολλές από τις ελευθερίες μας. Συγκεκριμένα, ποτέ δεν είχαμε επιλογή, ζούμε σε ένα προϋπάρχον πλαίσιο και μέσα από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης και την εκπαίδευση έχουμε δεχθεί κατήχηση από τη γέννησή μας ώστε να πιστεύουμε ότι αυτή είναι η «φυσική» τάξη πραγμάτων – συμπεριλαμβανομένης της χρήσης ζώων κατά το δοκούν.

          Η κυριαρχία και η ιεραρχία είναι χτισμένες στην ίδια τη δομή πολλών από τις κοινωνίες μας υποστηριζόμενες ιδεολογικά από τους συντηρητικούς και τη δεξιά, και συχνά υιοθετούμενες από την αριστερά εξίσου. Επίσης, όπως έχει ήδη επισημανθεί  σε πολυάριθμα άρθρα και συζητήσεις (βλέπε πηγές στο τέλος) η κυριαρχία πάνω σε μία είναι κυριαρχία πάνω σε όλους. Δεν θα καταστήσουμε ελεύθερες μία κατηγορία τη φορά, αλλά μόνο μέσα από μια συλλογική διαδικασία που θα αναγνωρίζει για παράδειγμα ότι όταν ένα άτομο υφίσταται ρατσισμό συγκρινόμενο με ένα ζώο τότε είναι μια διπλή επίθεση απέναντι στις φυλές και τα ζώα. Η απάντηση δεν είναι να ανταλλάξουμε καταπιέσεις, διότι έτσι απλά επανενεργοποιούμε την ιεραρχία, αλλά να καταστρέψουμε την ιεραρχία στο σύνολό της.

          Το πώς θα το επιτύχουμε αυτό αποτελεί ένα ζήτημα στρατηγικής και τακτικής, αλλά ο κύριος σκοπός πρέπει να είναι εκεί - στην αναγνώριση της αναγκαιότητας να συγκρουστούμε με την κυριαρχία στο σύνολό της, ανεξάρτητα από το ποια μορφή λαμβάνει. Αυτό έχει γίνει ήδη αναγνωρίσιμο από ποικίλα κομμάτια του κινήματος για την απελευθέρωση των ζώων – ειδικότερα, στη δεύτερη παράγραφο της «Animal Liberation Hallmarks”[8]:

          Η αδιαμφισβήτητη απόρριψη όλων των μορφών της κυριαρχίας, της εκμετάλλευσης και των διακρίσεων ενάντια στους ανθρώπους βασίζεται σε αυθαίρετες διακρίσεις όπως του φύλου, της εθνικότητας, του σεξουαλικού προσανατολισμού και των θρησκευτικών πεποιθήσεων.

          Η κυριαρχία, η εκμετάλλευση και οι διακρίσεις βασίζονται στην ιεραρχία (σιωπηρή και κατηγορηματική) και όλες οι ιεραρχίες και οι αριστοκρατίες υποδουλώνουν. Δημιουργούν υφιστάμενους και «άλλους» ως ομάδες που θα πρέπει να καθοδηγηθούν, να διοικηθούν, να χρησιμοποιηθούν και να γίνουν αντικείμενα εκμετάλλευσης στην υπηρεσία των κυρίαρχων ομάδων. Η συνεχής αιτιολογημένη κυριάρχηση από κάποιους λίγους, συχνά συμβαίνει στο όνομα της οικονομικής ανάγκης της ανώτερης νοημοσύνης και της ηθικής κρίσης και μέσω ψευδών ισχυρισμών για να αντιπροσωπεύσει τους «πολλούς». Σε μια αξιοκρατία, καθένας αρκετά έξυπνος και σκληρά εργαζόμενος είναι ικανός να τα καταφέρει καλύτερα, αλλά μόνο στηριζόμενος στις πλάτες των άλλων, και κάνοντας το έτσι ώστε να σιγουρευτεί ότι όλοι οι υπόλοιποι θα παραμείνουν στον πάτο. Στον πάτο της ειδεχθούς αυτής πυραμίδας βρίσκονται τα ζώα και ο πλανήτης. Άπαξ και διακρίνεις αυτή τη βασική ταξική ανάλυση, τότε γρήγορα βλέπεις πόσο κενά νοήματος είναι τα «δικαιώματα», ειδικά εκείνα τα οποία αποκαλούνται «ανθρώπινα δικαιώματα». Σε ένα σύστημα το οποίο είναι εγγενώς άδικο, δεν θα είναι τίποτε άλλο παρά μια επιφανειακή αξίωση, γρήγορα αναμασημένη κάθε φορά που οι ελίτ το κρίνουν απαραίτητο για την απρόσκοπτη συσσώρευση του πλούτου και τη διατήρηση της θέσης τους στην εξουσία.  

          Οι προσωπικές πολιτικές μας διαδρομές μας οδήγησαν από έναν ακτιβισμό σχετικά με τα ζώα σε μια αναγνώριση του ότι στην καρδιά της πολιτικής μας βρίσκεται η επιθυμία να αντιταχθούμε σε όλες τις μορφές της κυριαρχίας, όχι μόνο για τους εαυτούς μας, αλλά για κάθε μια και κάθε τι που έχει πιαστεί στα δίχτυα της κυριαρχίας. Παρόλα αυτά, δεδομένου ότι αυτή η κυριαρχία και η εμπορευματοποίηση κάθε πτυχής της κοινωνίας είναι η βάση της φιλελεύθερης – καπιταλιστικής κοινωνίας στην οποία ζούμε[9], ως εκ τούτου ένας τέτοιος στόχος δεν μπορεί να επιτευχθεί δουλεύοντας κατά μόνας μέσα σε αυτήν την κοινωνία – κάτι το οποίο αποκρυσταλλώνεται στα διάσημα λόγια της Audre Lorde: «τα εργαλεία του αφέντη δεν μπορούν να γκρεμίσουν το σπίτι του αφέντη».

          Αυτό είναι που διακρίνει εμάς τις αναρχικές πρώτα και πάντα. Υπογραμμίζει τις αποφάσεις που παίρνουμε και σχηματοποιεί τις δράσεις μας. Μας καθιστά υποστηρίκτριες της απελευθέρωσης των ζώων στο ότι πιστεύουμε πώς τα ζώα θα πρέπει να απελευθερωθούν από τα ίδια συστήματα κυριαρχίας τα οποία βρίσκονται εδώ για να καταπιέζουν τους ανθρώπους. Έτσι είναι προφανές σε εμάς, το ότι δεν είμαστε φυσικοί σύμμαχοι με τους δεξιούς που φέρονται να είναι ακτιβιστές για τα δικαιώματα των ζώων, και την ίδια στιγμή καταδικάζουμε το σεξισμό της PETA και το ρατσισμό που εκφράζεται από κάποιους ακτιβιστές.

          Η αναρχία αναγνωρίζει ότι η κυριαρχία είναι αναπόσπαστο κομμάτι της σύγχρονης κοινωνίας – από τη φιλελεύθερη διάκριση των εξουσιών του κοινοβουλίου, της δικαιοσύνης και της κυβέρνησης, έως όλες τις εκφάνσεις του καπιταλισμού είτε αυτός έχει πιο φιλικό πρόσωπο είτε ακραία νεοφιλελεύθερο. Το «βιομηχανικό σύμπλεγμα ζωικής παραγωγής» (animal industrial complex, AIC)[10] αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι αυτής της κοινωνίας. Μια διαστρωμάτωση βασανισμού και κυριαρχίας έχει χτιστεί πάνω στις πλάτες των ζώων, εξίσου όσο έχει συμβεί με τις γυναίκες και τους εποικισμένους λαούς. Όπως με το σεξισμό και το ρατσισμό, έτσι και η εκμετάλλευση των ζώων εξαρτάται από το ότι οι άνθρωποι βλέπουν τα ζώα ως διαφορετικούς και κατώτερους («άλλους»), και κατ’ αυτόν τον τρόπο υπάρχουν για να εξυπηρετούν τον κυρίαρχο.

          Όπως έχουν αναφέρει πολλοί συγγραφείς με την Carol Adams, την Barbara Noske και τον David Nimbert ανάμεσα στους πιο διακεκριμένους από αυτούς (βλέπε τις πηγές). Το βιομηχανικό σύμπλεγμα ζωικής παραγωγής είναι εξίσου κομμάτι της σύγχρονης φιλελεύθερης καπιταλιστικής κοινωνίας όσο το στρατιωτικό βιομηχανικό σύμπλεγμα. Ο Bob Torres επισημαίνει στο βιβλίο του «Making a killing” (σ.τ.μ. «Επιτελώντας τη σφαγή») ότι όπως και πολλές άλλες βαναυσότητες του καπιταλισμού, η ικανότητα να εμπορευματοποιούμε τα ζώα εδράζεται στην ικανότητά μας να τα χαρακτηρίζουμε ως ιδιοκτησία.[11] Απλά επειδή δεν ζούμε πια σε οικονομίες χτισμένες πάνω στην παραδοσιακή αντίληψη για τη σκλαβιά, η ταξική ανάλυση μας δείχνει ότι είναι ακόμη παρούσα απλά καλύτερα κρυμμένη, τυλιγμένη με το μανδύα της «μισθωτής σκλαβιάς», με νόμους της ατομικής ιδιοκτησίας και της «οικονομικής αναγκαιότητας» που συμπιέζουν όλους προς τα κάτω εκτός από τις ελίτ.

          Η αποκάλυψη αυτής της βαναυσότητας και της κυριαρχίας είναι ένα σημαντικό ζήτημα για την αναρχία. Πολύ συχνά ακούμε τους ακτιβιστές για τα ζώα να γκρινιάζουν για κάποιους που δεν μπορούν να δουν την προφανή βαναυσότητα μπροστά τους ενώ χάνουν τόσα πολλά από την ίδια τους την κατήχηση από τη φιλελεύθερη καπιταλιστική κοινωνία (ή ακόμα την εξυμνούν). Παρόλο που μιλάμε για την εμπορευματοποίηση των ζώων, χάνουμε πόσο πολλά άλλα πράγματα έχουν κλαπεί από τα κοινά και μετατρέπονται σε ατομική ιδιοκτησία.[12] Αν δεν δούμε τον τρόπο με τον οποίο το περιβάλλον μας συνεχώς καταλαμβάνεται για να γίνει αντικείμενο εκμετάλλευσης, τότε είμαστε κομμάτι του υποφαινόμενου προβλήματος. Όσο καιρό ζούμε στον καπιταλισμό δεν θα μπορέσουμε ποτέ να κατακτήσουμε καμία διαρκή αλλαγή.

           Αξίζει να αναγνωρίσουμε για άλλη μια φορά τη σύνδεση ανάμεσα στον καπιταλισμό και το καθεστώς εργασίας, οπότε η νομοθεσία πάντα θα ενισχύει την πρωτοκαθεδρία της ιδιοκτησίας (ανεξάρτητα από το τι υποστηρίζεται στο όνομα των «ανθρωπίνων δικαιωμάτων») -συμπεριλαμβανομένων των μεταρρυθμίσεων υπό το πρόσχημα της παροχής βοήθειας στα ζώα. Αυτός είναι ο λόγος που η νομοθεσία η οποία είναι σχεδιασμένη να προστατεύει τα ζώα από τη βαναυσότητα συχνά καταλήγει να κάνει τα πράγματα χειρότερα σε βάθος χρόνου.[13]

          Επίσης υπάρχει δυσαρέσκεια σχετικά με την παραπληροφόρηση για τα ζητήματά μας από τον καθεστωτικό τύπο, ή για την καταστολή της αστυνομίας στις διαμαρτυρίες μας, ενώ αποτυγχάνουμε να αναγνωρίσουμε πώς αυτή εφαρμόζεται σε όλες τις μη-κυρίαρχες ομάδες στην κοινωνία. Σκεπτόμαστε πραγματικά ότι οι εφημερίδες θα προβληματιστούν ποτέ σχετικά με τις ιδέες μας ή θα υποστηρίξουν τον σκοπό μας με τρόπο ουσιαστικό και όχι με όρους θεάματος, όταν εκείνες είναι ιδιοκτησία καπιταλιστών οι οποίοι επωφελούνται από την εκμετάλλευση των ζώων και τις δομές που τη στηρίζουν; Δεν βρισκόμαστε μπροστά σε μια βασική αντίφαση όταν είμαστε «χαρούμενοι» που η Daily Mail είχε ένα άρθρο για τη βάναυση αντιμετώπιση των σκύλων που προορίζονται για φαγητό στην Κίνα; Η θεματολογία της δεν έχει να κάνει με το να σταματήσουμε να τρώμε κρέας, αλλά προωθεί μια δικαιολογία για ρατσιστικές επιθέσεις απέναντι στους Κινέζους, ενώ αγνοεί την πλειοψηφία της βαναυσότητας στη Μ. Βρετανία. Αυτό μπορεί να παρουσιάσει μια αλλαγή στην κοινωνία ή μας πλασάρουν ρατσισμό;

          Πραγματικά πιστεύουμε ότι η αστυνομία είναι εδώ για να προστατέψει εμάς και τα «δικαιώματά» μας; Μια βασική δομή της αστυνομίας είναι να διατηρεί την εξουσία του κράτους που σημαίνει να προστατεύει τους αφέντες της στην κυβέρνηση και τις επιχειρήσεις. Αποτελεί θεμελιώδες κομμάτι του προβλήματος, αφού αυτοί υπερασπίζονται τους νόμους οι οποίοι επιτρέπουν να αντιμετωπίζονται τα ζώα ως ιδιωτική ιδιοκτησία. Όταν η αλλαγή έρχεται τελικά, η αστυνομία δεν θα δράσει για να υποστηρίξει τα ζώα αλλά εν αντιθέσει θα κινηθεί για να προστατέψει τα μεγάλα συμφέροντα, όπως συνέβη και με τη χρήση των μονάδων εσωτερικής καταστολής ενάντια στους ακτιβιστές για τα ζώα.[14]

 

Στον αναρχισμό

          Για μας, η ανάμειξη της ταξικής ανάλυσης και της επιθυμίας να σταματήσουμε την κυριαρχία είναι καλύτερα διαρθρωμένη από τον αναρχισμό, αλλά χρειάζεται να αναγνωριστεί ότι όπως το κίνημα των ακτιβιστών των ζώων έχει μεγάλη διαφοροποίηση στις ιδέες στο εσωτερικό του, το ίδιο συμβαίνει και με τον αναρχισμό, κάποιες ιδέες είναι λιγότερο νοητικά επεξεργασμένες από κάποιες άλλες. Και αναγνωρίζουμε ότι χρειάζεται να κάνει την αυτοκριτική του για να μετρήσει αυτούς τους αναρχικούς των οποίων η ανάλυση δεν είναι τίποτε περισσότερο από συνθηματολογία.

          Το να θεωρούμε εαυτούς μας ως υποστηρικτές της απελευθέρωσης των ζώων, δεν σημαίνει απλά την απελευθέρωση κατά τη διάσωση ενός συγκεκριμένου ζώου από μια κατάσταση βασανισμού, παρόλο που την υποστηρίζουμε αναμφίβολα. Η απελευθέρωση για την οποία μιλάμε εδράζεται στην ελευθερία των ανθρώπων, των ζώων και της γης εξίσου, από τα συστήματα κυριαρχίας. Όσο επικριτικοί είμαστε απέναντι στους αναρχικούς που αποδέχονται κομμάτια της κουλτούρας του φιλελευθερισμού και του καπιταλισμού σε ό,τι αφορά τα ζώα, θα πρέπει να επικρίνουμε εξίσου ο ένας τον άλλον για να φέρουμε μια αλλαγή στην κοινωνία που θα εγγυάται την ελευθερία αποδομώντας τα θεμέλια της κυριαρχίας, την ατομική ιδιοκτησία και την «αντιπροσωπευτική» δημοκρατία, οι οποίες στην πραγματικότητα χρησιμεύουν μόνο για να διατηρούν την εξουσία των λίγων. 

          Ακόμα και τώρα μπορεί να ακούμε τους φιλελεύθερους ακτιβιστές των ζώων να παραπονούνται ότι χρειαζόμαστε ακόμα το κράτος για να σταματήσει τους ανθρώπους από το να διαπράττουν εγκλήματα και να προλαμβάνει τη βαναυσότητα, και αυτό είναι το καλύτερο που μπορούμε να κάνουμε. Αυτή η οπτική για την ανθρωπότητα μας πηγαίνει πίσω στο 17ο αιώνα στον Χομπς, ο οποίος χαρακτήρισε τη ζωή ως «βρώμικη, βίαιη, και σύντομη», και οι περισσότεροι άνθρωποι – σ.τ.μ. κατά την άποψή του Χομπς- δεν ήταν καλύτεροι από τα ζώα και ως εκ τούτου χρειάζονται ένα ισχυρό κράτος για το καλό τους. Εμείς ως αναρχικές απορρίπτουμε αυτήν την ιδέα της ανθρωπότητας και αντί να χρησιμοποιούμε μια εντελώς στρεβλή αντίληψη για τα ζώα για να τη δικαιολογήσουμε, στρεφόμαστε στο έργο ενός από τους πιο σημαντικούς πρώιμους αναρχικούς του γεωγράφου Κροπότκιν, ο οποίος έγραψε εν αντιθέσει, για έναν φυσικό κόσμο ο οποίος είναι εξίσου γεμάτος καταστάσεις συνεργασίας και αλληλοβοήθειας όσο και βαναυσότητας. Όσο καιρό αποτυγχάνουμε να σκεφτούμε τα ζώα ως πλάσματα γεμάτα κοινωνική ζωή και προσωπικές επιθυμίες, τόσο πέφτουμε στην ίδια παγίδα που δικαιολογεί την κυριάρχηση πάνω σε αυτά και στους υπόλοιπους ανθρώπους.  

          Συνεπώς απορρίπτουμε την οπτική ότι οι άνθρωποι και όλα τα υπόλοιπα ζώα είναι φτιαγμένα μόνο από μία δύναμη να κυριαρχούν το ένα πάνω στο άλλο, η οποία χρειάζεται να τεθεί υπό έλεγχο. Αντίθετα θεωρούμε ότι αυτή η οπτική αναπτύχθηκε ώστε να δικαιολογεί την υπάρχουσα κυριάρχηση πάνω στους ανθρώπους και τα ζώα εξίσου από τους πιο ισχυρούς. Η βικτωριανή φράση «red in tooth and claw» (σ.τ.μ. «δόντια και νύχια κόκκινα από το αίμα») χρησιμοποιούνταν για να δικαιολογήσει τον ιμπεριαλισμό και το φασισμό δημιουργώντας μια εντελώς λανθασμένη εικόνα της ανθρωπότητας, και δεν πρέπει να το ξεχνάμε αυτό. Ως αγωνιστές των ζώων πρέπει να γνωρίζουμε καλύτερα απ’ όλους ότι υπάρχει εκπληκτική συνεργασία και εσωτερική ζωή στον ζωικό κόσμο.

 

                                                              Απελευθέρωση των Ζώων

          Η απελευθέρωση των ζώων μπορεί να οριστεί ως η ελευθερία για τα μη ανθρώπινα ζώα να ζουν έξω από την ανθρώπινη κοινωνία. Τα μη ανθρώπινα ζώα δεν επιλέγουν (τα περισσότερα από αυτά) να είναι μέρος της κοινωνίας, συνεπώς δεν υπάρχει νόημα από μια αναρχική οπτική να επιδιώκεται μια ατζέντα στην οποία θα είναι αναγκασμένα να υπόκεινται για να επιτευχθεί ένας από εμάς ορισμένος στόχος. Υπάρχουν πολύ λίγες σχέσεις ανάμεσα στον «άνθρωπο και τα θηρία» οι οποίες μπορούν να θεωρηθούν ως αμοιβαίες, αλλά ακόμα και αν ισχύει οι ρίζες τους είναι εκμεταλλευτικές. Από τα χαριτωμένα γατάκια που αγοράζονται για συντροφιά και ψυχαγωγία, στα σκυλιά που σηματοδοτούν ένα σύμβολο κύρους, υπάρχουν πολύ λίγοι, αν υφίστανται, τρόποι  στους οποίους οι άνθρωποι αλληλεπιδρούν στα πλαίσια της τυπικής δυτικής κοινωνίας με τα εξημερωμένα ζώα, από τους οποίους μπορούν να θεωρηθούν ίσα και άξια σεβασμού.

          Ο πιο απλός τρόπος να αντιμετωπιστεί το ζήτημα είναι μέσω της απελευθέρωσης των ζώων από την τυραννία της ανθρώπινης κοινωνίας και κάνοντας αυτό, ουσιαστικά να τα αφήσουμε μόνα τους. Δηλαδή, να μην τα εκτρέφουμε ή να τα βάζουμε σε πειραματικά εργαστήρια, να μην καταναλώνουμε την εκτρεφόμενη σάρκα τους, να μην βάζουμε τα ζώα σε ζωολογικούς κήπους κ.ο.κ. Ουσιαστικά αυτό είναι απελευθέρωση από την ανθρώπινη κοινωνία και επιστροφή στην αγριότητα. Φυσικά η άγρια φύση στις μέρες μας είναι μια θολή σκιά αυτού που υπήρξε κάποτε και η συνεχής εκμετάλλευση και ασταμάτητη καταστροφή του φυσικού περιβάλλοντος είναι ένας καθοριστικός παράγοντας όταν μιλάμε για την απελευθέρωση των ζώων.

 

Ένα αναρχικό περιεχόμενο για τη φυτοφαγία και την Απελευθέρωση των Ζώων

          Η λέξη «βιγκανισμός» υποδηλώνει μια φιλοσοφία και έναν τρόπο ζωής που επιδιώκει να αποκλείσει - στο μέτρο του δυνατού και πρακτικά εφικτού - όλες τις μορφές εκμετάλλευσης και κακομεταχείρισης ζώων για φαγητό, ρουχισμό ή οποιοδήποτε άλλο σκοπό και κατ 'επέκταση, προωθεί την ανάπτυξη και χρήση εναλλακτικών χωρίς ζώα προς όφελος των ανθρώπων, των ζώων και του περιβάλλοντος. Από την πλευρά της διατροφής υποδηλώνει την πρακτική της αποστροφής απέναντι σε όλα τα προϊόντα που προέρχονται εξ ολοκλήρου ή εν μέρει από ζώα».

Αυτός ο ορισμός από την Vegan Society[15] βοηθάει να διαλευκανθεί ένα ζήτημα που τέθηκε από κάποιους αναρχικούς οι οποίοι πιστεύουν ότι ο βιγκανισμός είναι εγγενώς δογματικός. Ο όρος «στο μέτρο του δυνατού και πρακτικά εφικτού» είναι ένα σημαντικό στοιχείο του βιγκανισμού, διότι αναγνωρίζει τον τρόπο με τον οποίο ο καπιταλισμός και οι καταπιεστικές οργανωτικές δομές μπορούν να οδηγήσουν σε μειωμένη προσβασιμότητα σε φυτικές τροφές (και σε τροφή εν γένει). Αυτό μοιάζει εξίσου σημαντικό να το κατανοήσουν εκείνοι που προωθούν τη φυτοφαγία, για μας είναι ξεκάθαρο, ότι όταν οι βίγκαν αποτυγχάνουν να συνδεθούν με την πολυπλοκότητα της ανθρώπινης κοινωνίας, αυτό μπορεί να οδηγήσει το βιγκανισμό να φαίνεται σαν ένα ακόμη παράδειγμα ομαδοποίησης που σκοπό έχει να καταπιέσει κάποια άλλη.

Από τη βίγκαν οπτική για την οποία μιλάμε, το ζήτημα της καθυπόταξης προβάλλεται αποσπασματικά διότι υπάρχει μια συνέχεια στην διάκριση ανθρώπου/ζώου μέσα σε αυτήν (την οπτική) μέρος της οποίας περνάει και στον ίδιο τον αγώνα για τη φυτοφαγία. Εστιάζοντας στα μη ανθρώπινα ζώα, ξεχνάμε ή απεγνωσμένα υποτιμούμε την ανθρώπινη κατάσταση,[16] η οποία είναι αλληλένδετη, διότι οι άνθρωποι είναι ζώα, και, αν θέλουμε λοιπόν να είμαστε συνεπείς θα πρέπει να φροντίσουμε να αντιμετωπίσουμε την εκμετάλλευση και την βαναυσότητα σε όλο της το φάσμα. Ως εκ τούτου, η αναγνώριση της αναγκαιότητας ενός συμπεριληπτικού αγώνα έχει οδηγήσει στην αύξηση του ενδιαφέροντος για τη διαθεματικότητα, παρόλο που ανακαλύπτουμε την (αμοιβαία ενισχυόμενη και δομημένη) σχέση ανάμεσα στην καταπίεση και την εκμετάλλευση των ζώων και πώς αυτή επηρεάζει τους ανθρώπους. Επομένως, μια έγκυρη κριτική για το μεγάλο μέρος του υπάρχοντος βιγκανισμού είναι ότι αγνοεί τον πόνο και την εκμετάλλευση των ανθρώπων στη βιομηχανία τροφίμων. Τη σκλαβιά στις καλλιέργειες κακάου και τσαγιού για παράδειγμα, ή τη μαζική εκμετάλλευση των εργαζομένων με πολύ χαμηλά επίπεδα μισθών έτσι ώστε οι άνθρωποι στη Δύση να μπορούν να πάρουν τις ντομάτες, τα μούρα και τo χλωρό αρακά όλες τις εποχές του χρόνου. Για να είμαστε σαφείς, είμαστε επικριτικοί απέναντι στους βίγκαν που γιορτάζουν τα θαυμάσια φυτικά προϊόντα χωρίς «βαναυσότητα» ενώ χρηματοδοτούν άμεσα ανθρώπινο πόνο.

Από την προσωπική μας εμπειρία, οι αναρχικοί μπορεί να επικρίνουν τους ίδιους αυτούς vegans, ενώ συχνά καταναλώνουν αυτά τα προϊόντα, μαζί με τα ζωικά προϊόντα που έχουν εκμεταλλευτεί τόσο ανθρώπους όσο και ζώα. Τα «επιχειρήματά» τους που δείχνουν εμφανή υποκρισία απέναντι στην ηθική των vegans που τρώνε «κινόα από τη Βολιβία» ή «πράσινα φασόλια από την Κένυα» είναι ελάχιστα αλλά αποπροσανατολιστικά, θέλουν να αποφύγουν την ίδια λογική που έχει να κάνει με τις προτιμήσεις γεύσης τους για τη σάρκα των ζώων ή να αποφύγουν να αντιμετωπίσουν τον τρόπο με τον οποίο έχουν κοινωνικοποιηθεί για να επιθυμούν το κρέας. Αυτά τα «επιχειρήματα» δεν κάνουν τίποτα για να ενθαρρύνουν τους ανθρώπους που ακολουθούν φυτική διατροφή να αναζητούν καλύτερους τρόπους και να αμφισβητήσουν ευρύτερα εκμεταλλευτικά συστήματα, κάτι που θα ήταν μια πιο εποικοδομητική προσέγγιση.

Είναι σημαντικό οι vegans να δουν πώς αλληλεπιδρούν με ευρύτερα εκμεταλλευτικά συστήματα, καθώς υπάρχει μια τάση να εσωτερικεύουν και να εξετάζουν το βιγκανισμό επ’ άπειρον. Αυτό οφείλεται εν μέρει στο γεγονός ότι ο τρόπος με τον οποίο οι άνθρωποι επέλεξαν να ζήσουν ως αυτοαποκαλούμενοι βίγκαν είναι ανοικτός σε ευρεία ερμηνεία. Από τη μία πλευρά υπάρχουν άνθρωποι που προσεγγίζουν τον βιγκανισμό σαν να ήταν ένα μπλουζάκι για να φορέσουν και να το βγάλουν όποτε τους βολεύει, ενώ από την άλλη, υπάρχουν οι εντελώς σχολαστικοί, πάντα πρόθυμοι να κρίνουν και να κατηγορούν τους άλλους που δεν ζουν σύμφωνα με τα συγκεκριμένα πρότυπα.

Όταν ο βιγκανισμός γίνεται σχολαστικός, γίνεται μόνο για τον ίδιο τον άνθρωπο, αποκλείοντας όλα τα άλλα ζητήματα. Τους κάνει να μην αντιλαμβάνονται το γεγονός ότι δεν είναι δυνατόν να είμαστε «καθαροί» χωρίς να συνεργαστούμε με το σημερινό άδικο σύστημα που διευκολύνει αυτόν τον τρόπο ζωής - ιδιαίτερα όταν εξετάζουμε ότι όποια κατεύθυνση και αν πάρουμε τα ζώα πεθαίνουν για τα αντικείμενα που καταναλώνουμε, ακόμα και αν δεν είναι τα ίδια άμεσα καταναλώσιμα ή δεν χρησιμοποιούνται από εμάς τους ίδιους.                                                         

          Ένα παράδειγμα αποτελεί το φοινικέλαιο, που βρίσκεται σε μια ολόκληρη ποικιλία από επεξεργασμένα τρόφιμα (βίγκαν ή άλλα), η παραγωγή του οποίου καταστρέφει τεράστιες εκτάσεις εξωτικών δασών, συμπεριλαμβανομένων πολλών ζώων που είναι κομμάτι αυτών των οικοσυστημάτων.

          Συνεπώς υπάρχει μια θεμελιώδης απαίτηση για μια κατανοητική αναρχική οπτική πάνω στο βιγκανισμό, πάνω και πέρα από την καθαρότητα της κατανάλωσης του καθενός, που να επιτρέπει μια ανάλυση του γιατί υπάρχουν τόσες πολλές διαφορετικές όψεις της εκμετάλλευσης των ζώων.[17] Κάποιες υποχωρήσεις είναι αναπόφευκτες αν δεν στρέφουν αναγκαστικά το πρόβλημα αλλού, συνεπώς αν οι συντηρητικοί βίγκαν πραγματικά θέλουν να γεμίσουν τις προσδοκίες τους με μια ζωή χωρίς βαναυσότητα χρειάζεται να αναγνωρίσουν τα όρια της σύγχρονης κοινωνίας και να δράσουν για να την αλλάξουν.

          Υπάρχουν κριτικές οι οποίες διατυπώνονται από κάποιους ανθρώπους οι οποίοι συγχέουν μια «διατροφή βασισμένη σε φυτικά συστατικά» με το «βιγκανισμό». Παρόλο που η άρνηση στην κατανάλωση ζώων για τροφή αποτελεί κεντρικό ζήτημα του βιγκανισμού, δεν τον αντιπροσωπεύει όμως καθολικά. Για παράδειγμα, η εκμετάλλευση και η χρήση ζώων για διασκέδαση όπως στα τσίρκο με ζώα, στα ενυδρεία και τους ζωολογικούς κήπους που φυλακίζουν ζώα με λανθασμένες προθέσεις, αγροτικές εκμεταλλεύσεις που δίνουν μια εντελώς ανακριβή εικόνα της βιομηχανικής ζωής, ή προϊόντα τα οποία έχουν δοκιμαστεί σε ζώα (ένα αμφισβητούμενο σημείο όταν η συζήτηση έρχεται στην αναπόδραστη χρήση φαρμακευτικών σκευασμάτων). Ο βιγκανισμός έχει να κάνει με την εκμετάλλευση των ζώων, συνεπώς για εμάς, είναι ανειλικρινές, για όσους επιτίθενται στις εμφανείς δογματικές του ιδεοληψίες, το ότι αγνοούν αυτές τις πτυχές και τις μειώνουν σε μια απλώς βασισμένη στα φυτά διατροφή έτσι ώστε να ισχυροποιήσουν τα επιχειρήματά τους.

          Θα έπρεπε να είναι ξεκάθαρο ότι είμαστε κριτικοί απέναντι σε όσους εμμένουν στη διατροφή για να αποκλείσουν οτιδήποτε άλλο. Αλλά μια έλλογη απάντηση θα ήταν να αναγνωρίσουμε ότι ο βιγκανισμός είναι πολλά παραπάνω από μια νέου τύπου πλαστική τροφή, και μια ευρύτερη οπτική της εκμετάλλευσης των ζώων αποτελεί το επόμενο στάδιο για να προκαλέσουμε τους ανθρώπους, παρά τη ματαιοπονία ενός ανερχόμενου αχυρανθρώπου που απλά αποκαθηλώνεται.          

          Η έμφαση στη διατροφή έχει μια ακόμα επίπτωση, δηλαδή διευκολύνει την αφομοίωση του βιγκανισμού από τον καπιταλισμό. Πλειάδα από καμπάνιες που προωθούν το βιγκανισμό έχουν υποστηριχθεί και αφομοιωθεί από το Βιομηχανικό Σύμπλεγμα Ζωικής Παραγωγής, αφού οι βιομηχανίες κρέατος και γάλακτος δεν το βλέπουν πια ως απειλή για την κερδοφορία τους. Για παράδειγμα, μεγάλες εταιρίες γαλακτοκομικών έχουν αγοράσει κάποιους από τους ανταγωνιστές τους στον τομέα των μη-γαλακτοκομικών. Έτσι αντί να παλεύουν ενάντια στις φυτικές εναλλακτικές, βλέπουμε πώς αυτά τα προϊόντα έχουν αφομοιωθεί και προωθούνται σε μια σαφή περίπτωση καπιταλιστικής ενσωμάτωσης των βίγκαν προϊόντων.     

        Ο Πήτερ Γκέλντερλους [18] είναι ένας από μια μερίδα αναρχικών που έχουν χρησιμοποιήσει το παρακάτω επιχείρημα για να υποστηρίξουν ότι ο βιγκανισμός οδηγεί απλά σε μια ανακατάταξη των προτιμήσεων μας εντός του καπιταλιστικού συστήματος, και ως τέτοιος ο βιγκανισμός ενδυναμώνει και διαιωνίζει το σύστημα προτείνοντας ότι μπορούμε να επιτύχουμε τους στόχους μας εντός του. Ο βιγκανισμός, στην πιο απλοποιημένη, απολίτικη μορφή του επιτρέπει αυτό να συμβεί. Αλλά, όπως επισημάνθηκε και παραπάνω, η απάντηση δεν είναι να δημιουργήσουμε απλουστευτικά αντι-βίγκαν συμπεράσματα όπως κάνουν πολλοί, αλλά να κατευθυνθούμε προς μια πιο κατανοητική οπτική που θα εγγυάται ότι ο βιγκανισμός θα περιλαμβάνει μια πιο κατάλληλη κριτική των οικονομικών και πολιτικών συστημάτων που μας περικλείουν.     

          Αν, όπως υποστηρίζουμε, είναι σημαντικό να εναντιωθούμε στις πτυχές της εκμετάλλευσης των μη ανθρώπων για να είμαστε σε θέση να καταργήσουμε την ανθρώπινη εκμετάλλευση εξίσου, τότε θα πρέπει να κάνουμε και κάποια πρακτικά βήματα για να επιτύχουμε αυτό το στόχο. Έτσι χρειάζεται να αναγνωρίσουμε ότι ο βιγκανσμός κατέχει μια εξέχουσα θέση είτε μέσα είτε έξω από τον καπιταλισμό, και να αποφασίσουμε πώς θα πρακτικοποιήσουμε αυτές τις ιδέες.

Το να είσαι βίγκαν                                                

          Αυτό μας οδηγεί στο να σκεφτούμε κάποιες πτυχές του βιγκανισμού και αν είναι όντως κάτι «εύκολο»; Είναι δυνατόν να ζήσουμε έτσι απλά με μια φυτική διατροφή; Ασφαλώς, ο βιγκανισμός σε γενικές γραμμές περιλαμβάνει το να κάνουμε κάτι το διαφορετικό, όπως το να επιλέγουμε να μην πηγαίνουμε σε τσίρκο με ζώα, αλλά με ακροβάτες αντ’ αυτού, το να παίζουμε στο πάρκο, να φτιάχνουμε χαρταετούς ή οτιδήποτε οι άνθρωποι απολαμβάνουν να κάνουν και δεν περικλείει την άμεση εκμετάλλευση ζώων για μια εξευτελιστική μόδα. Επίσης το να πηγαίνουμε στα δάση και να βλέπουμε τα άγρια ζώα στη φύση έναντι των ζωολογικών κήπων είναι άλλη μια δραστηριότητα η οποία δεν είναι απαραίτητα δύσκολη αλλά μπορεί να μην είναι τόσο «συναρπαστική» όσο το να δεις μια τίγρη μπροστά σου η οποία κάθεται βαριεστημένη σε ένα κλουβί (ή «σε μια επαυξημένη ζώνη διαβίωσης»). Έτσι, από αυτή την άποψη είναι επιτεύξιμο, αν ενδιαφέρεσαι, έχεις την περιέργεια και την επιμονή σχετικά με τις εναλλακτικές στους διαδεδομένους τρόπους διασκέδασης μέσω της εκμετάλλευσης των ζώων. Το ίδιο μπορεί να ειπωθεί σε ευρεία κλίμακα για την τροφή που τρώμε, παρόλο που είναι ένα πιο σύνθετο ζήτημα.

          Για πολλούς η επιλογή να υιοθετήσουν μια φυτική διατροφή εναντιώνεται στις συμβάσεις της κοινωνίας και έτσι αυτή είναι μια κατάσταση που δεν είναι απαραίτητα «εύκολη», διότι το να υπερασπίζεται κανείς τις ζωές των ζώων δεν έχει παρά ελάχιστη ή καθόλου αξία στο υπάρχον σύστημα και μπορεί να μοιάζει γελοίο. Οι δυσκολίες του να ζεις διαφορετικά επιδεινώνονται επιπλέον όταν ζεις ήδη στο περιθώριο της κοινωνίας εξαιτίας της δυσκολίας στην πρόσβαση των φυτικών τροφών – κάτι που περιορίζεται από τη φύση της καπιταλιστικής κοινωνίας, αφού οι άνθρωποι δεν έχουν την ίδια πρόσβαση σε συγκεκριμένες θρεπτικές τροφές εξαιτίας των καταστημάτων της περιοχής τους[19], των τιμών, του χρόνου, της έλλειψης γης ώστε να φυτέψουν τα δικά τους (αν το επιθυμούν), και της ευκολίας να καταναλώνουν φθηνή βασισμένη στο κρέας εναλλακτική πλαστική τροφή η οποία καλύπτει γρήγορα την επιθυμία για αλάτι, λίπος και ζάχαρη. Αυτό μπορεί να οφείλεται εν μέρει στην ανεργία, ή την πολύωρη εργασία με αντάλλαγμα χαμηλό εισόδημα.

          Μπορεί επιπλέον να εξαρτάται από το που μένεις, το να είσαι βίγκαν σε μια μεγάλη πόλη μπορεί να είναι πολύ λιγότερο προβληματικό απ΄ ότι σε ένα επαρχιακό χωριό. Ο καπιταλισμός παίζει με ένα αόρατο χέρι που ελέγχει την παραγωγή, τη διάθεση και τις τάσεις στη μαζική παραγωγή.

          Για αυτό το λόγο προάγεται ότι η φυτική διατροφή αντανακλά μια προνομιακή θέση, όπου μόνο όσοι έχουν το χρόνο και το χρήμα μπορούν να αποκτούν, να προετοιμάζουν και να τρώνε φυσικές τροφές, μπορούν να επιτύχουν αυτό το είδος κατανάλωσης. Έτσι, η πολυπλοκότητα της κοινωνικής διαίρεσης χρειάζεται να απευθυνθεί στο βιγκανισμό, ιδιαίτερα όπου τα συνθήματα «γίνε βίγκαν» αποτυγχάνουν να συνυπολογίζουν τη διάκριση και την καταπίεση που ενυπάρχει μέσα στην κοινωνία η οποία μπορεί να μετατρέψει το βιγκανισμό σε προβληματική αντίληψη. [20]

Ένα παράδειγμα σε μια προσπάθεια να αντιμετωπίσουμε κάποια από αυτά τα ζητήματα είναι η ριζοσπαστική κηπευτική προσπάθεια του Ρον Φίνλεϊ στο νοτιοκεντρικό Λος Άντζελες. Αυτή η προσπάθεια δίνει έμφαση στο ζήτημα της πρόσβασης σε φυτικές τροφές, και προτάσσει το πώς οι άνθρωποι μπορούν να πάρουν πίσω τον έλεγχο σε ό,τι συμβαίνει στην κοινότητα από τα συμβούλια και τα κρατικά γραφεία, όπου η δημόσια γη έχει επανακαταληφθεί από την κοινότητα για να αναπτυχθούν φρούτα και λαχανικά τα οποία δεν είναι άμεσα διαθέσιμα.[21] Σε άλλα μέρη, οι άνθρωποι έχουν δημιουργήσει κολεκτίβες τροφής ώστε να παρέχουν εύκολη πρόσβαση στα τρόφιμα συνδυάζοντας τα με την αγοραστική δύναμη. Είναι ο βιγκανισμός αναπόφευκτα μια «lifestyle επιλογή» όπως υποστηρίζουν αναρχικοί σαν τον Πήτερ Γκέλντερλους; Φαίνεται να έχει δικαιολογημένη υποστήριξη αφού η τωρινή καμπάνια της βίγκαν κοινότητας (vegan society) [22] έχει κάνει το ριζοσπαστικό και «γενναίο» βήμα να μην προωθεί πια το βιγκανισμό (το νέο τους σλόγκαν είναι
«δεν είσαι υποχρεωμένος να είσαι βίγκαν {…}». Το επίκεντρο αυτής της νέας καμπάνιας παραμένει σταθερά στο βίγκαν προϊόν[23], πουλώντας φιλελεύθερο καταναλωτισμό που πρόθυμα αφαιρεί τα ζώα από την εξίσωση παρέχοντας στην καμπάνια μια νέα προσέγγιση. Μια προσέγγιση που δίνει έμφαση στη νέα κανονικότητα της κατανάλωσης φυτικών τροφίμων και πραγμάτων, και πως μπορούν να αντικατοπτρίσουν συμβατικές γεύσεις και ασφαλείς αναγνωρίσιμες παρουσίες. Ενώ η Βίγκαν Κοινότητα (Vegan Society) θα υποστήριζε ότι το ένα εμπόρευμα είναι παραπλήσιο του άλλου και θα ενθάρρυνε τα άτομα να δώσουν μια ευκαιρία στις φυτικές εναλλακτικές. Ο Γκέλντερλους θα έλεγε ότι όλα τα εμπορεύματα είναι ίσα από την άποψη της παραγωγής, έτσι ώστε εντός του καπιταλιστικού συστήματος δεν υπάρχει καμία διαφορά ανάμεσα στο να επιλέξεις το ένα ή το άλλο. Το πρόβλημα με αυτή την οπτική είναι το πώς η έμφαση στο εμπόρευμα παραβλέπει ηθελημένα την κατάσταση στην οποία βρίσκονται τα ίδια τα ζώα, έτσι τα ζώα γίνονται «ανάξια αναφοράς» παρόλο που βρίσκονται στην καρδιά του ζητήματος. Όπως επισημαίνει ο Πώλ Γουότσον[24] «πελάτες του είναι οι φάλαινες», συνεπώς πελάτες της Βίγκαν Κοινότητας (vegan society) θα πρέπει να είναι «τα ζώα». Κάτι το οποίο εξίσου ο Γκέλντερλους και η Κοινότητα παραβλέπουν στην επιδίωξή τους για κανονική/φυσική (διαγεγραμμένη ως κατάλληλη) διατροφική συμπεριφορά.

 

                                                     Οραματίζοντας την ουτοπία

          Κάποιες άλλες κριτικές που δέχεται ο βιγκανισμός από τον Πήτερ Γκέλντερλους και τους ιδρυτές του Deep Green Resistance (βαθειά πράσινη αντίσταση) Ντέρικ Τζένσεν και Λήρ Κίθ (συγγραφείς του Μύθου της Χορτοφαγίας) πηγάζουν από μια προσπάθεια να επικαλούνται έναν ιδανικό τρόπο ζωής που θα τους επιτρέψει να συνεχίσουν να συμμορφώνονται με την εκμετάλευση των ζώων εντός του καπιταλισμού επιχειρηματολογώντας παράλληλα ενάντια στο σύστημα στο σύνολό του. Η κατανάλωση κρέατος δικαιολογείται εξαιτίας της «παράδοσης» ή της «φυσικότητας»[25], και επειδή είναι κάτι με το οποίο συνδέονταν προηγούμενες κουλτούρες όταν ζούσαν σε «αρμονία με τη φύση». Για εκείνους η κατανάλωση σάρκας ζώων σε μια καπιταλιστική κοινωνία είναι ένας καλύτερος τρόπος ζωής από την απόρριψη, ίσως γιατί είναι εγγενές στον τρόπο σκέψης τους, ταιριάζει με τις προσωπικές τους επιθυμίες περισσότερο από το ότι είναι βασισμένο σε μια δομημένη πάνω σε λογικά επιχειρήματα θέση. Υποστηρίζουν ότι είναι κάτι το θετικό το να καταναλώνουμε ζώα γιατί τα ίδια τους τα ζωικά ένστικτα τους επιβάλλουν να το κάνουν, και αυτή η αιτιολογία μπορεί να χρησιμοποιηθεί για μια σειρά από δραστηριότητες ανεξάρτητα από το πόσο βίαιη, αντικοινωνική ή αποτροπιαστική είναι. Φαίνεται ότι θα πρέπει πάντα να είμαστε επιφυλακτικοί όταν συγγραφείς χρησιμοποιούν λέξεις όπως φυσικό, παραδοσιακό και ενστικτώδες, αφού συχνά ξεχνούν τις μεγάλες διαφορές ανάμεσα στην ανθρώπινη κοινωνία, το κοινωνικό περιβάλλον και τον οικολογικό ιστό, όπου οι άνθρωποι συλλέγουν κατά βούληση παραδείγματα για να υποστηρίξουν τις απόψεις τους και αγνοούν αναρίθμητα επιχειρήματα.

          Είναι επίσης χρήσιμο να επισημάνουμε ότι η θανάτωση δεν είναι εγγενώς λάθος αν καταστεί αναγκαία. Έτσι πιστεύουμε ότι δεν είναι πάντα λάθος για έναν άνθρωπο να σκοτώσει ένα ζώο, ούτε είναι λάθος για έναν καρχαρία ή έναν ελέφαντα να σκοτώσει κάποιον, ή για κάποιον να σκοτώσει κάποιον άλλον. Παρόλα αυτά, το ζήτημα ότι δεν είναι εγγενώς λάθος να σκοτώνουμε δεν δικαιολογεί με κανέναν τρόπο την πράξη της θανάτωσης για ευχαρίστηση ή στην περίπτωση που δεν είναι απαραίτητη για την έσχατη επιβίωση. Η δικαιολόγηση της δολοφονίας κάποιου άλλου συναισθανόμενου όντος εξαρτάται πάρα πολύ από το περιεχόμενο.

          Δυστυχώς, οι αναρχικοί επιχειρηματολογούν υπέρ της κρεοφαγίας πάνω σε αυτή την οπτική υιοθετώντας κατά καιρούς μια καθολική αντίληψη (σε αντιπαράθεση με τις εδραιωμένες τους θέσεις), πιστεύοντας ότι αν είναι εντάξει να σκοτώσεις υπό κάποιες συνθήκες, τότε είναι εντάξει να σκοτώνεις γενικά. Έτσι, άπαξ και σχηματίσουν αυτή τη άποψη ξεχνούν ότι κάθε περίσταση χρειάζεται να αντιμετωπίζεται ξεχωριστά και να αναλύεται στα δικά της ζητήματα. Η αναγωγή αυτής της θέσης δεν επιλύει τη δυσκολία του να δικαιολογηθεί η κατανάλωση των ζώων, ιδιαίτερα η συνεπακόλουθη συνενοχή με το Βιομηχανικό Σύμπλεγμα Ζωικής Παραγωγής. Για λόγους συνέπειας από μια αναρχική οπτική, θα πρέπει να πούμε ότι δεν είναι σε καμία περίπτωση σωστό να φυλακίζουμε και να σκλαβώνουμε ζώα με σκοπό να τα εκμεταλλευτούμε για να επιτύχουμε ίδιον όφελος.

            Κάποια ζητήματα σχετικά με τις καμπάνιες για τα δικαιώματα των ζώων

          Μια σκληρή κριτική των μονοθεματικών εκστρατειών για τα δικαιώματα των ζώων είναι ότι αυτές οι εκστρατείες αποτυγχάνουν να στρέψουν την προσοχή στο σύστημα που θεμελιώνει την εκμετάλλευση όλων των ζώων. Αυτό χάνει τη μεγαλύτερη εικόνα – όπου στοχοποιούνται τα συμπτώματα έναντι των αιτιών. Ένας άμεσος τρόπος να προσεγγίσουμε αυτό το ζήτημα είναι να παρουσιάσουμε μια ισχυρή «βίγκαν» πλατφόρμα, η οποία θα εγγυάται ότι η προσοχή θα στρέφεται ενάντια στο ευρύτερο σύστημα που υποστηρίζει την εκμετάλλευση των ζώων στο σύνολό της.

          Οι μονοθεματικές καμπάνιες,[26] όπως αυτές ενάντια στην σύμπραξη της κυβέρνησης για την παγίδευση των ασβών στην Αγγλία, μπορεί να παρουσιάζει μια καλή ευκαιρία να αποκτήσουμε σχέσεις με ανθρώπους οι οποίοι έχουν ήδη αρχίσει να σκέφτονται τη σπουδαιότητα της ζωής των ζώων σε ένα επίπεδο όπου είναι προετοιμασμένοι να κάνουν κάτι για αυτό. Πράγματι, το να διοργανώνονται συναντήσεις βασισμένες στα βίγκαν ιδανικά εισάγει τους ανθρώπους σε ευρύτερα θέματα της εκμετάλλευσης των ζώων στην βιομηχανία γάλακτος και παραπέρα, ενώ παράλληλα εξετάζει την κυβερνητική εμπλοκή στη συστηματική παγίδευση.[27]

          Η τροφή αποτελεί κάτι πολύ σημαντικό, όχι μόνο εξαιτίας της κανονικότητας με την οποία τρώμε, αλλά επίσης εξαιτίας της αναγκαιότητας της τροφής για την επιβίωση. Οι διατροφικές καταναλωτικές συνήθειες είναι συνδεδεμένες με την τάξη με ποικίλους τρόπους, για παράδειγμα με το πώς η ανερχόμενη μέση αστική τάξη στην Κίνα τείνει να αυξάνει την κατανάλωση κρέατος.[28] Μια ταξική ανάλυση προσφέρει έναν ενδιαφέρον τρόπο να δούμε την εκμετάλλευση των ζώων, αφού οι άνθρωποι χρησιμοποιούν την κατανάλωση των ζώων για να ενισχύσουν την κοινωνική τους θέση. Η τροφή είναι επιπλέον κάτι το οποίο έχει παραδοσιακά ή πολιτισμικά χαρακτηριστικά τα οποία μπορούν να γίνουν διακριτά ανάμεσα σε συγκεκριμένες ομάδες ανθρώπων. Έτσι, υπάρχουν ομάδες που χρησιμοποιούν την τροφή σαν ένα διαιρετικό ζήτημα, και η άκρα δεξιά έχει εδώ και πολύ καιρό χρησιμοποιήσει ζητήματα όπως το χαλάλ για να διαχωρίσει λανθασμένα αυτό το οποίο είναι «ανθρώπινο», στο δυτικό τρόπο σφαγής ζώων, και αυτό το οποίο εκείνοι αντιλαμβάνονται ως «απάνθρωπο». Παρόλο που κάποιοι εθνικιστές ακολουθούν φυτική διατροφή[29], πολλοί περισσότεροι προσπαθούν αποτυχημένα να καταδικάσουν ένα είδος σφαγής ενώ υποστηρίζουν ένα άλλο, χωρίς ούτε μια στιγμή να σκεφτούν τη ζωή ενός ζώου μέσα σε ένα βιομηχανικό εκτροφείο.

          Πρόσφατα κάποιες κυβερνήσεις έχουν χρησιμοποιήσει την ερμηνεία των «δικαιωμάτων των ζώων» για πολιτικό όφελος, όπως εκείνες που απαγορεύουν την μέθοδο σφαγής χαλάλ,[30] όπου υποστηρίζουν ότι τα «δικαιώματα των ζώων είναι πιο σημαντικά από τις θρησκείες». Παρόλα αυτά, υπάρχουν διαφορετικοί τρόποι με τους οποίους οι κυβερνήσεις προσπαθούν να εκμεταλευτούν τη χρήση ζώων για πολιτικό όφελος. Για παράδειγμα, όταν η διπλωμάτης των ΗΠΑ στην Ιαπωνία Καρολάιν Κένεντυ[31] εξέφρασε «έντονο ενδιαφέρον» για τo κυνήγι δελφινιών και φαλαινών που λαμβάνει χώρα στο Taiji, και η Ιαπωνική κυβέρνηση απάντησε δείχνοντας με το δάχτυλο τις πρακτικές βιομηχανικής εκτροφής που εφαρμόζονται στις ΗΠΑ.   

          Η συζήτηση για το τι είναι «ανθρώπινο» είναι οργουελιανός διπλός λόγος για να μας κάνει να επικεντρώσουμε στο ερώτημα του ποιος τρόπος θανάτωσης δημιουργεί το λιγότερο πόνο, αντί να ρωτάμε το σημαντικό ερώτημα αν θα έπρεπε να πεθαίνουν γενικώς. Παρόλα αυτά, έχει σημασία να επισημάνουμε ότι δεν είναι μόνο οι κυβερνήσεις που εμμένουν σε αυτού του είδους τη συζήτηση. Μία παρόμοια κατάσταση έχει ξεπροβάλει από τις ομάδες που κάνουν καμπάνιες οι οποίες αγνοούν την σπουδαιότητα ενός δυνατού ανένδοτου βίγκαν μηνύματος για να διατρανώσουν την αντίθεσή τους σε όλες τις μορφές της εκμετάλλευσης των ζώων. Εν αντιθέσει, βυθίζονται σε επιχειρήματα που αναπαράγουν αποτελεσματικά τον πολιτισμικό ιμπεριαλισμό[32]  όταν δικαιολογούν την αντίθεσή τους σε μια μορφή σφαγής – ενώ αγνοούν πολλές άλλες οι οποίες μπορούν να θεωρηθούν εξίσου απορριπτέες.

          Όταν οι κυβερνήσεις ανακατεύονται σε πεδία όπως των δικαιωμάτων των ζώων αυτό συμβαίνει διότι χειραγωγούν με κυνικό τρόπο το γεγονός ότι οι περισσότεροι άνθρωποι πιστεύουν ότι η ευζωία των ζώων τους αφορά με κάποιο τρόπο. Ακόμη πολλές μορφές ακτιβισμού για τα δικαιώματα των ζώων απευθύνονται απλά και μόνο στις κυβερνήσεις. Υπάρχει ελάχιστη ανάλυση από τους ακτιβιστές ότι οι κυβερνήσεις αγνοούν το ίδιο το ζήτημα της χρήσης ζώων φοβούμενες μήπως απελευθερώσουν μια χιονοστιβάδα ενάντια στο Βιομηχανικό Σύμπλεγμα Ζωικής Παραγωγής, όπου το ενδιαφέρον για μια ομάδα ζώων θα οδηγήσει σε μια άλλη και έπειτα σε μια άλλη. Ακόμα και στις πιο σοβαρές υποθέσεις βασανισμού ζώων, όπως η βιομηχανία του φουά γκρά, η βρετανική κυβέρνηση παραμένει αδιάλλακτη ως προς την απαγόρευση της εισαγωγής του.

          Αυτό δεν εμποδίζει συνήθως τις μάταιες εκκλήσεις προς την κυβέρνηση από διάφορες οργανώσεις για τα δικαιώματα των ζώων. Έτσι αξίζει να θυμηθούμε το που ήμασταν πιο αποτελεσματικοί, διότι και το εκτροφείο για γάτες Χιλγκρόουβ (Hillgrove) και η Κόνσορτ μπίγκλς (Consort –beagles = ράτσα σκύλων που χρησιμοποιείται για πειράματα) έκλεισαν μέσα από την αφόρητη πίεση από το ριζοσπαστικό κίνημα που δεν φοβήθηκε να αναλάβει άμεση δράση – όχι από την RSPCA, την BUAV και τον ατελείωτο «διάλογο» και τις υπογραφές τους. Επίσης, η «απαγόρευση» του κυνηγιού της αλεπούς αγνοούνταν τελείως παρά την τεράστια δημόσια υποστήριξη μέχρις ότου ο Τόνι Μπλέρ αποφάσισε να κατευνάσει τους ψηφοφόρους και τα μέλη του εργατικού κόμματος στην ομιλία του όπου εξαπέλυε την απόφαση να συμμετάσχει η Βρετανία στον πόλεμο του Ιράκ. Το μάθημα που έχουμε να μάθουμε εδώ είναι ο πλήρης κυνισμός του παρόντος πολιτικού συστήματος, και όχι μόνο συγκεκριμένων ατόμων ή κομμάτων.

                                            Ο χώρος των δικαιωμάτων των ζώων

Είναι σαφές ότι απουσιάζει η κριτική ανάλυση σε ορισμένες πτυχές της εκστρατείας για τα δικαιώματα των ζώων και αυτό ισχύει και για το ίδιο το κίνημα για τα δικαιώματα των ζώων. Χωρίς σταθερά θεμέλια στην πολιτική, η εκστρατεία μπορεί να γίνει ένας τρόπος ζωής που δεν θα μπορέσει να αμφισβητήσει το σύστημα εκμετάλλευσης. Όπως λέει η Tina Cubberley[33]: "Πρέπει να κάνουμε κάτι και αυτό είναι το κάτι, οπότε πρέπει να το κάνουμε". Αυτό αντικατοπτρίζει την ευρεία αποδοχή ότι οποιαδήποτε δραστηριότητα με σκοπό τη βοήθεια των ζώων είναι αναγκαστικά καλό πράγμα. Ορισμένες από αυτές τις απογοητεύσεις έχουν ήδη εκφραστεί στο φυλλάδιο «Devastate to liberate or devastatingly liberal». Συνήθως ο χώρος που συσπειρώνεται γύρω από τις φιλελεύθερες ερμηνείες της εκστρατείας οδηγεί στη δημιουργία του τι είναι (στη μόδα) και τι (ή ποιές) είναι «έξω». Αυτό ενθαρρύνει την αίσθηση του ανήκειν στα αναγνωρισμένα μέλη ενώ παράλληλα ενισχύει και συμμορφώνει μέσω συμβατικών συστημάτων ανθρώπινης κυριαρχίας. Το αποτέλεσμα είναι κάτι στο οποίο ο αναρχικός (και ο χορτοφάγος) Elisée Reclus[34] αναφέρεται ως «οικοδόμηση ενός σπιτιού στο δάσος», υπονοώντας ότι οι ομάδες μπορούν να αποξενωθούν από τον έξω κόσμο. Χωρίς το απαραίτητο στοιχείο της ανοικτότητας, ο χώρος βρίσκεται σε τέλμα από την έλλειψη διαλόγου με ένα ευρύ φάσμα ανθρώπων και ιδεών. Αυτό μπορεί επίσης να έχει ως αποτέλεσμα τον περιορισμό πράξεων αλληλεγγύης και συνεργασίας με διαφορετικές «ομάδες »[35] που υποτίθεται ότι έχουν παρόμοιους πολιτικούς στόχους.

Το αντίστροφο μπορεί να είναι αλήθεια, όπου οι αριστεροί ακτιβιστές έχουν επικεντρωθεί στα συμβατικά στερεότυπα όλων των ακτιβισμών για τα δικαιώματα των ζώων ή των vegans, έχουν την ευκαιρία να αποφύγουν το ενοχλητικό ζήτημα της σχέσης τους με τα άλλα ζωικά είδη. Ως εκ τούτου, και οι δύο πλευρές χρειάζονται μια προθυμία να κατανοήσουν η μια την άλλη και να αναγνωρίσουν ότι είμαστε πολύ πιο ισχυροί όταν αποδεχόμαστε ενεργά ο ένας τον άλλο αντί να ανταγωνιζόμαστε συνεχώς. Αυτό μπορεί να συμβεί όταν οι ακτιβιστές των ζώων αναπτύξουν μια καλύτερη αίσθηση της ταξικής και αντι-καταπιεστικής πολιτικής,[36] και οι αναρχικοί σταματήσουν να κλείνουν τα μάτια τόσο στα ζώα όσο και στον πλανήτη.

 

                                                                                       ΠΗΓΕΣ

ΒΙΒΛΙΑ

  • Carol J. Adams, The Sexual Politics of Meat (20th Anniversary Edition): A Feminist-Vegetarian Critical Theory, Continuum, 2010.
  • Kara Davies & Wendy Lee (editors), Defiant Daughters: 21 Women on Art, Activism, Animals and the Sexual Politics of Meat, Lantern Books, 2013.
  • Jason Hribal, Fear of the Animal Planet: The Hidden History of Animal Resistance, AK Press, 2011.
  • Marti Kheel, Nature Ethics: An Ecofeminist Perspective, Rowman & Littlefield, 2008.
  • David Nibert, Animal Oppression and Human Violence, Columbia University Press, 2013.
  • Barbara Noske, Beyond Boundaries: Humans and Animals, Black Rose Books, 1997.
  • Will Potter, Green is the new Red, City Lights Books, 2011.
  • Elisée Reclus, Anarchy, Geography and Modernity: Selected Writings of Elisée Reclus, edited by John Clark & Camille Martin, PM Press, 2013.
  • Jeremy Rifkin, Beyond Beef: the Rise & Fall of Cattle Culture, Plume, 1993.
  • Upton Sinclair, The Jungle, 1906.
  • Bob Torres, Making a Killing: The Political Economy of Animal Rights, AK Press, 2008.

 

ΟΜΙΛΙΕΣ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ

 

Ιστότοποι πάνω στην πολιτική της φυτοφαγίας

 

ΑΡΘΡΑ

 

                                     ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΕΣ ΠΗΓΕΣ ΣΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ

ΒΙΒΛΙΑ

  • Η απελευθέρωση των ζώων, Πήτερ Σίνγκερ, Αντιγόνη, 2010
  • Περί ζώων, Με λογική και συναίσθημα: 53 κείμενα για τη φιλοζωία, επιμέλεια: Άννα Α. Λυδάκη, Γιάννης Ν. Μπασκόζος, Ψυχογιός, 2011
  • Ζώα και ηθική, συλλογικό: Peter Singer, Tom Regan, Lori Gruen, Josephine Donovan, Αντιγόνη, 2014
  • Αναρχισμός και οικολογία, Η οικοαναρχική θεωρία και δράση από τον 19ο αιώνα μέχρι και σήμερα, Συλλογικό έργο ανθολόγηση: Σταύρος Καραγεωργάκης, Ευτοπία, 2015
  • Περιβαλλοντική φιλοσοφία και περιβαλλοντική εκπαίδευση, Συλλογή κειμένων, Σταύρος Καραγεωργάκης, Ευτοπία, 2016
  • Κοινωνία και ζώα-αναζητώντας το δαχτυλίδι του Σολωμόντα,Πόπη Αλεβιζάκη, Βασίλης Μαντούβαλος, Βιβλιοπωλείον της Εστίας, 2008
  • Αιώνια τρεμπλίνκα-η συμπεριφορά μας απέναντυ στα ζώα και το ολοκαύτωμα, Charles Patterson, Πράσινο Ινστιτούτο 2014
  • Όταν οι ελέφαντες κλαίνε-η συναισθηματική ζωή των ζώων, Τζέφρυ Μουσάγιεφ Μάσσον, Σούζαν Μακκάρθυ, Ωκεανίδα 1999
  • Αναζητώντας το χαμένο παράδειγμα, Άννα Λυδάκη, Παπαζήση 2016
  • Πέντε πολιτικά κείμενα πάνω στο ζήτημα των ζώων, εκδόσεις Scorched Earth, 2008

 

ΜΠΡΟΣΟΥΡΕΣ  & ΑΡΘΡΑ

  • Αυτοί που δεν μπορούν να μιλήσουν, Τα ζώα ως Άλλοι στην αρχαία ελληνική σκέψη, Katarzyna Kleczkowska, Κυαναυγή, 2017
  • Υποστηρίζουμε τα ζώα που σκοτώνουν τους καταπιεστές τους, Η πολιτική των εξεγερμένων ζώων, Aylon A. Cohen, Κυαναυγή, 2017
  • Η ιστορία δύο ολοκαυτωμάτων, Κάρεν Ντέιβις, Κυαναυγή, 2018

 

Όλες οι παραπάνω μπορούν να βρεθούν στο λινκ: antispe.squat.gr/κείμενα/βιβλιοθήκη/μπροσούρες

 

  • “O ζωικός κόσμος και η μηχανή καταπίεσης του πολιτισμού απο μια αναρχική οπτική” , Αδάμαστο, adamasto.squat.gr/έντυπα
  • Βιομηχανικός πολιτισμός, παραγωγή και κατανάλωση κρέατος, Αδάμαστο, adamasto.squat.gr/κείμενα
  • O αντισπισισμός στο πλαίσιο της ολικής απελευθέρωσης, Αλογόμυγες, 2017 http://alogomyges.espivblogs.net/
  • Η διατροφή υπό το πρίσμα του απελευθερωτικού προτάγματος, Κρακατόα, 2015

 

ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΕΣ ΚΑΙ ΑΡΧΕΙΑ

 

Σ.τ.μ. Όλα τα παραπάνω αποτελούν ενδεικτικό δείγμα της βιβλιογραφίας που μπορεί κανείς να διαβάσει στα ελληνικά, η αναφορά τους έχει γίνει με τυχαία σειρά, ευελπιστούμε ότι θα αποτελέσουν σημείο έναρξης προβληματισμού σχετικά με το ζήτημα των ζώων. Σε κάθε περίπτωση ζητάμε συγνώμη αν δεν αναφέρθηκαν κάποια από τα πολλά αξιόλογα κείμενα που έχουν δημοσιευθεί.

 

Παράρτημα

Απευθυνόμενες σε κάποιες αναρχικές κριτικές των δικαιώματων των ζώων

Δεν επιθυμούμε να εμβαθύνουμε στις διάφορες αντί-vegan/ενάντια στα δικαιώματα των ζώων κριτικές που αναπαράγονται από διάφορους αναρχικούς και άλλους ριζοσπάστες. Πολλές από αυτές είναι έγκυρες όταν εφαρμόζονται σε κάποια κομμάτια του ακτιβιστικού κινήματος για τα ζώα ή σε φανερά υποκριτικές πρακτικές. Παρ' όλα αυτά, υπάρχουν κάποιοι τύποι επιχειρημάτων που είναι ανάγκη να αμφισβητηθούν εκ των έσω, ιδιαίτερα στο πως επιτρέπουν στους ανθρώπους να αγνοούν το κεντρικό ζήτημα της σχέσης ανθρώπου-ζώου. Παρέχουμε λοιπόν αυτό το παράρτημα ως ένα τρόπο να εστιάσουμε σε αυτά τα ζητήματα.

  1. Δίνοντας έμφαση στις κακές πρακτικές

Οι κριτικές περιορίζονται σε εύκολούς στόχους, συμπεραίνοντας κατ' αυτόν τον τρόπο πως είναι αντιπροσωπευτικά όλων των ακτιβιστών υπέρ των δικαιωμάτων των ζώων. Αυτά τα επιχειρήματα αφορούν κυρίως τις main-stream προκαταλήψεις για τους λόγους που οι άνθρωποι  επιλέγουν έναν vegan τρόπο ζωής. Οπότε, πολλοί ακτιβιστές για τα δικαιώματα των ζώων "πιστεύουν πως τα ζώα είναι πιο σημαντικά από τους ανθρώπους". Ή, πως "παραβλέπουν την περιβαλλοντική καταστροφή, μπροστά στην αναζήτησή τους για φυτικής προέλευσης προϊόντα".

Αυτοί οι "λόγοι",  υπάρχουν για να αποπροσανατολίζουν από το ουσιαστικό ζήτημα της εκμετάλλευσης των ζώων. Έτσι, ίσως ακούσουμε  πως "ο Χίτλερ ήταν χορτοφάγος", ενώ ο κατήγορος επιλέγει συνειδητά να παραβλέψει το ότι η χρτοφαγία είναι από μόνη της μια θέση της εκμετάλλευσης των ζώων, ή να κατηγορηθούμε πως "τρώμε κουμκουάτ από την Νέα Ζηλανδία", όπου οι ακτιβιστές κατηγορούνται σιωπηλά πως αγνοούν τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις με ένα τέτοιο παράλογο επιχείρημα. Παρομοίως, "εάν πρέπει να επιλέξεις ανάμεσα στο να πατήσεις ένα παιδί ή έναν σκύλο..." σε μία απόπειρα να συγχύσει τον ακτιβιστή με σκοπό να κάνει μιά δήλωση που θα 'εγκαθιδρύσει' μια πίστη στην υπεροχή του ανθρώπου.  

Αντί να αναπτύξουν τη δική τους θεωρία πάνω στο πώς θα έπρεπε να μοιάζουν οι σχέσεις ανάμεσα στα ζώα και τους ανθρώπους, αυτοί οι επικριτές ενδιαφέρονται πιο πολύ να υπερασπιστούν τις επιλογές του τρόπου ζωής τους, χωρίς να αναρωτηθούν από πού προέρχονται αυτές ή κατά πόσο υιοθετούν θέσεις που τους έχουν δοθεί από τον φιλελεύθερο καπιταλισμό που τους διαμόρφωσε. (αυτό μπορεί να ισχύει και για αυτούς που ισχυρίζονται κρίνουν από μια πριμιτιβιστική σκοπιά).

          Η σιωπηλή παραδοχή εδώ είναι πώς τα δικαιώματα των ζώων δεν μπορούν να ενσωματωθούν στον αναρχισμό ή πώς οι αναρχικοί δεν μπορούν να αναπτύξουν τις δικές τους θέσεις για τα ζώα και άλλα σχετικά ζητήματα. Σε πολλές περιπτώσεις αυτό τους οδηγεί να υιοθετήσουν θέσεις που είναι συνάμα ταξικές και ρατσιστικές όπως το ότι ο βιγκανισμός είναι προνόμιο. Παραδείγματος χάριν τα κοινωνικά κέντρα πρέπει να είναι περιεκτικά σερβίροντας κρέας, αγνοώντας έτσι τις χορτοφαγικές παραδόσεις που συνέχουν διάφορες κουλτούρες ή υποθέτοντας πως οι άνθρωποι είναι τόσο καταπιεσμένοι που το να μην τους επιτρέπεται να έχουν την ευκαιρία να συμμετέχουν στις κυρίαρχες καταπιέσεις δημιουργεί μια κατάσταση όπου αυτοί νιώθουν ακόμα πιο περιθωριοποιημένοι. Για παράδειγμα γνωρίζουμε μια περίπτωση όπου αναπτύχθηκε η επιχειρηματολογία πως ένα αναρχικό κοινωνικό κέντρο έπρεπε να παραβλέψει την βίγκαν πολιτική που εφάρμοζε στις κουζίνες του για μια δράση που αφορούσε άστεγους. Έτσι συμπεραίνουμε πως οι άστεγοι δεν διαθέτουν κάποιο εγγενές ενδιαφέρον στην απελευθέρωση των ζώων, καθώς αποτελεί πολυτέλεια να σκεφτούν τέτοια πράγματα όταν οι ίδιοι βρίσκονται στο κοινωνικό περιθώριο.

          Η υπόθεση είναι πως όποιος επιλέγει να εμπλακεί με την απελευθέρωση των ζώων και να γίνει βίγκαν δεν είναι τίποτε άλλο παρά μεσοαστός και λευκός, πράγμα το οποίο πιθανώς είναι πιο πολύ μια ένδειξη του με ποιους κάνουν παρέα. Αυτοί οι επικριτές μετρούν τα πάντα βάσει της δική τους κουλτούρας, μια κατά κάποιο τρόπο ιμπεριαλιστική προσέγγιση, σαν αυτή η κουλτούρα να μην έχει κατασκευαστεί ως αποτέλεσμα μερικών εκατοντάδων χρόνων φιλελεύθερης, καπιταλιστικής προπαγάνδας (ακόμα περισσότερο αν λάβουμε υπόψη τους συσχετισμούς με την εκμετάλλευση των γυναικών και των ζώων στην πατριαρχία.

          Ξανά μια τάση κριτικής προς τους ανθρώπους που εμπλέκονται δεν είναι το ίδιο με την κριτική στις ιδέες της απελευθέρωσης των ζώων, παρότι γενικώς αυτά τα δύο συγχέονται. Ούτε επιχειρεί να διακρίνει ανάμεσα σε αυτές τις ομάδες μέσα στο ευρύτερο κίνημα των ζώων που είναι αναρχικές και έχουν ταξικές πολιτικές, επιχειρηματολογώντας σαν όλοι οι άλλοι που ενδιαφέρονται και συμμετέχουν σε καμπάνιες σχετικά με τα ζώα είναι μόνο νεοφιλελεύθεροι / μικροαστοί. Υπάρχουν κάποιες εξαιρέσεις, αλλά τα περισσότερα γραπτά που προέρχονται από μια αναρχική σκοπιά κάνουν ελάχιστη προσπάθεια να εμβαθύνουν στα μυριάδες κίνητρα των ακτιβιστών.    

  1. Ασυνέπεια

          Η εστίαση στον τρόπο ζωής αυτών που σχετίζονται με τον ακτιβισμό για τα ζώα συνήθως αποτυγχάνει να αναγνωρίσει ότι αυτό είναι ένα ζήτημα που διαπερνά όλες τις φιλοσοφίες και τις πολιτικές δράσεις, συμπεριλαμβανομένου και του αναρχισμού. Πολλοί πέφτουν στην παγίδα να υποθέσουν πως ο τρόπος ζωής από μόνος του είναι επαρκής πολιτική, κάτι προτιμότερο από το να οργανώνεις σε μεγάλη κλίμακα.

          Ως αναρχικοί μπορούμε με ευκολία να πάρουμε τις κριτικές που απευθύνονται στους ακτιβιστές των ζώων και να τις εφαρμόσουμε σε διάφορες μονοθεματικές κουλτούρες του αναρχισμού και σε παρόμοιες ριζοσπαστικές επιλογές του τρόπου ζωής. Η αυτό-γκετοποίηση του αναρχισμού μέσω διαφόρων στάσεων και συμπεριφορών που ενεργά αποτρέπουν ανθρώπους από το να έχουν κάποια σχέση με εμάς, είναι παραπάνω από εμφανής.

          Είναι ντροπιαστικό να ακούγεται το επιχείρημα πως το να μην έχουν τη δυνατότητα να φάνε κρέας απομακρύνει τους ανθρώπους από το να έρθουν σε ένα κοινωνικό κέντρο, ενώ αγνοούμε την έλλειψη επιμέλειας στον τομέα της υγιεινής και την χαοτική αποδιοργάνωση του χώρου που στην πραγματικότητα κάνουν εξίσου αν όχι παραπάνω τον κόσμο να απομακρυνθεί. Ή τις μάτσο κουλτούρες κατανάλωσης αλκοόλ σχετικά με αυτό το θέμα.

          Δεν υποβαθμίζουμε το ρόλο των καθεστωτικών μέσων μαζικής ενημέρωσης στη δαιμονοποίηση των αναρχικών και των κινημάτων για τα δικαιώματα των ζώων. Παρόλα αυτά, δεν αποτελεί αυτό δικαιολογία ώστε να αγνοήσουμε το γεγονός πως συχνά δίνουμε το ξύλο με το οποίο μας χτυπούν, και δεν αναγνωρίζουμε πως αποξενώνουμε ανθρώπους στις καθημερινές δραστηριότητές μας, ανεξαρτήτως των μίντια. Χρόνια αντιπληροφόρησης στο κίνημα των δικαιωμάτων των ζώων μας έχουν μάθει ότι είναι δυνατόν να προσπεράσουμε τα μίντια και να αλληλεπιδράσουμε απευθείας με το ευρύ κοινό με τρόπους που κάνουν τα προτάγματά μας προσιτά στους ανθρώπους χωρίς να χάνεται η ριζοσπαστικότητα της πολιτικής μας. Ακόμα και με τα μέσα αντιπληροφόρησης, ένα μεγάλο κομμάτι μπορεί να ειδωθεί ως αυτοαναφορικό, αντί να προσπαθεί να απλωθεί έξω από τους ριζοσπαστικούς χώρους.

          Παρότι ο τρόπος ζωής είναι ένα σημαντικό πεδίο στο να προετοιμάσουμε την κοινωνία στην οποία θέλουμε να ζήσουμε, χρειάζεται να προέρχεται από μια ριζοσπαστική πολιτική. Πρέπει να μην είναι το μόνο πράγμα που κάνουμε. Αλλιώς οι χώροι γίνονται κούφιοι, μετατρέπονται σε εικόνα, κουβέντες και μουσική, που αποκόπτονται από τη μεγαλύτερη ανάγκη για κοινωνική αλλαγή από την οποία προήλθαν – όπου η «κοινωνική αλλαγή» μετατρέπεται σε τίποτε παραπάνω από την αναζήτηση μιας ταυτότητας. Έτσι οι άνθρωποι μπορεί να πουν ότι «δεν υπάρχει νόημα να προπαγανδίζεις εναλλακτικές» στον καπιταλισμό με τρόπους οι οποίοι μπορεί να διαρρηγνύουν τη συσπείρωση μεταξύ των ανθρώπων. Κάτι που στην καλύτερη είναι αυτοματαίωση, αλλά αυτή η πρακτική να «νερώνουμε» τις ριζοσπαστικές πολιτικές μπορεί να ειδωθεί σε όλους τους τομείς όπου υπάρχει μια κραυγή εναντίωσης στο ιερό δισκοπότηρο της ενσωμάτωσης.

          Η απροθυμία να εναγκαλιστεί η διαφορά είναι σημάδι ότι αυτός ο χώρος στρέφεται προς τον εαυτό του, χωρίς πια να προσεγγίζει την κοινωνία αλλά περιθωριοποιώντας τον εαυτό του. Η καθαρότητα και το δόγμα γίνονται αλληλένδετα και αποκλειόμενα. Και τα δύο κινήματα ευθύνονται για αυτό. Χρειάζεται περισσότερη προσπάθεια από τους αναρχικούς και τους ακτιβιστές για τα ζώα εξίσου ώστε να αποτρέψουν από το να γίνει η «οργάνωση» πιο σημαντική από το μήνυμα και η εσωτερικοποιήση του μηνύματος σε τέτοια βαθμό που κάθε πρόκληση ή συζήτηση γίνεται αντιληπτή ως προσωπική επίθεση, αντί για έναν τρόπο να βελτιώσουμε τις ιδέες μας και να δοθεί σε όλους μας μια επαφή με την πραγματικότητα που κάποιες φορές χρειαζόμαστε.

          Δεν είμαστε εχθρικοί απέναντι στην εξεγερτική αντίληψη, αλλά ένα κομμάτι της πολιτικής που ξεδιπλώνεται κάτω απ’ την ομπρέλα της μας ανησυχεί. Παραδείγματος χάριν, βλέπουμε το να ξεφορτωθούμε το καπιταλιστικό σύστημα εξίσου θεμελιώδες με την αφαίρεση των τρεχουσών εκδηλώσεων καταπίεσης και εκμετάλλευσης σε ανθρώπους και ζώα εξίσου – το βιομηχανικό σύστημα παραγωγής ζωικών προϊόντων είναι εξίσου κομμάτι του καπιταλισμού όσο και το στρατιωτικό βιομηχανικό σύμπλεγμα, αυτό δεν αποτελεί ένα τέλος από μόνο του. Η εξεγερτικότητα αποτελεί μια τακτική, και ως τέτοια δεν μας απαλλάσσει από το να θέτουμε ερωτήματα για το πώς μέσα από τις ζωές και την καθημερινότητά μας διαιωνίζουμε τον καπιταλισμό και άλλες μορφές κυριαρχίας, ειδικά όταν υπάρχουν διαθέσιμες εναλλακτικές.

  1. Αμοραλισμός (antimoralism)

          Οι πιο κραυγαλέοι αντίπαλοι του βιγκανισμού (πράγμα το οποίο λέμε επίτηδες καθώς είναι σπάνιο, αν συμβαίνει, να μιλούν όντως για τις σχέσεις ανθρώπων – ζώων, όπως αυτές λειτουργούν εντός του καπιταλισμού, και πως θα διαφέρουν σε μια αναρχική κοινωνία) τείνουν να προέρχονται από την συνεπή ελευθεριακή πτέρυγα είτε από τις διάφορες ελευθεριακές παραδόσεις των ΗΠΑ ή τους εξεγερτικούς της Ευρώπης. Και οι δύο έχουν ένα δυνατό αμοραλιστικό ή αφορμαλιστικό χαρακτήρα που είναι εγωκεντρικός στην «απελευθέρωση» όλων των επιθυμιών, προσέγγιση που απορρίπτει κάθε άλλη μορφή ενός αυξανόμενου κοινωνικού αναρχισμού ως κατά κάποιο τρόπο εξουσιαστικού.

          Μπορεί να θεωρηθεί περισσότερο δογματική από οποιαδήποτε άλλη οπτική. Η ιδέα της συλλογικής ευθύνης απέναντι στους γύρω μας και στο περιβάλλον, τους ανθρώπους και τα ζώα που μας περιτριγυρίζουν σπάνια καταφέρνει να αναδυθεί. (Αναγνωρίζουμε ότι υπάρχουν και εκείνοι που αποδέχονται ότι οι σχέσεις μεταξύ ανθρώπων και ζώων χρειάζεται να αλλάξουν σε θεμελιακό επίπεδο, αλλά αυτό είναι το μεγαλύτερο βήμα που κάνουν ως προς τις παραδοχές).

          Το αποτέλεσμα είναι παράξενο, με ποικίλες διαστρεβλώσεις προσπαθούν να δικαιολογήσουν τις θέσεις τους στους εαυτούς τους, όπως το ότι η μη αναγκαία πρόκληση θανάτου και πόνου είναι αποδεκτή ή ακόμη περισσότερο είναι κομμάτι της ζωής, ή ότι είναι μια «αντι-ηθική» στάση,  που μειώνει την αναρχική τους τοποθέτηση σε μηδενισμό. Μας φαίνεται ότι αυτό που συμβαίνει εδώ είναι μια προσπάθεια να αποφευχθεί η αντιμετώπιση του ζητήματος που τίθεται από τους αγώνες για τα ζώα να επαναξιολογήσουμε τις σχέσεις μας με το περιβάλλον και τα ζώα εντός του. Εκείνοι αντίθετα πιστεύουν ότι είναι πιο σημαντική μια συντηρητική υπεράσπιση αυτών που έχουν αποφασίσει να συνεχίσουν να πιστεύουν. Συντηρητική γιατί είναι απρόθυμοι να αμφισβητήσουν τις βασικές παραδοχές της ίδιας τους της ιδεολογίας υπό το φως των σχέσεων ανθρώπων – ζώων, ή να διερωτηθούν πως κάποιες όπως το δικαίωμά τους να τρώνε οτιδήποτε θέλουν μπορεί να έχει διαμορφωθεί από τη φιλελεύθερη καπιταλιστική κοινωνία στην οποία έχουμε μεγαλώσει – ενώ διατείνονται ότι προσπαθούν να απελευθερωθούν από αυτές.

          Έτσι κάποιοι αρέσκονται να λένε ότι θέλουν να απελευθερωθούν από όλα τα ήθη, αμφιβάλλουμε αν κανείς από αυτούς θα ανεχόταν πραγματικά ότι είναι σωστό το να ρίξουμε σε ένα λάκκο δύο σκυλιά να παλέψουν μέχρι θανάτου. Αλλά αυτό είναι μια αξιακή παραδοχή από μόνη της. Πολύ συχνά προσπαθώντας να απαλλαγούν από όλα τα ήθη που τους επιβάλλονται ξεχνούν ότι τα «ήθη» είναι ένας ασαφής όρος από μόνος του. Μπορεί πολύ πολύ εύκολα να ειδωθεί ως συμφωνημένες αρχές συμπεριφοράς ανάμεσά μας, οι οποίες μας επιτρέπουν να οργανωνόμαστε συλλογικά – αναγνωρίζοντάς τις διαφορές, και τις κοινές εμπειρίες της καταπίεσης, έτσι ώστε να μπορούμε να σεβόμαστε ο ένας τον άλλον πρώτα και καλύτερα και μέσα από μια συνεχή δουλειά για το πώς θα το πετύχουμε αυτό. Κάθε διαδρομή για να ζήσουμε σε έναν κόσμο ελευθερίας πάντα θα εμπεριέχει την απάντηση να μην εξουσιάζουμε άλλους, ή να μην υιοθετήσουμε σχέσεις όπου η κυριαρχία του περιβάλλοντος και των ζώων είναι κοινά αποδεκτή. Διαφορετικά, καθένας ασπάζεται σιωπηρά την πεποίθηση ότι τα ζώα δεν έχουν σημασία ή είναι κατά κάποιο τρόπο κατώτερα – κάτι το οποίο είναι η έκφραση μιας ηθικής άποψης από μόνη της αφού επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο λαμβάνονται οι αποφάσεις.

          Μπορεί να υπάρξουν κάποιες φορές πολύ σημαντικοί λόγοι όπου το να σκοτώνεις ή να προκαλείς πόνο καθίσταται απαραίτητο, αλλά αυτό απέχει πολύ από το να το επιτρέπεις έτσι απλά να συμβαίνει ως μια πράξη επιθυμίας. Μπορεί να έχουμε επιθυμίες, αλλά δεν προσδοκούμε να ζήσουμε σε έναν κόσμο όπου οι ισχυροί διαβιούν σε βάρος των αδυνάτων, αλλά σε έναν ο οποίος θα διαπνέεται από συλλογική ευθύνη και αυτό ισχύει εξίσου για τα ζώα και τη φύση. Διαφορετικά θα παραμένουμε σε συστήματα κυριαρχία.

          Κανένα από τα παραπάνω δεν υποστηρίζει ότι υπάρχει ένα τελικό σημείο ή ένας στόχος που θα πρέπει να φτάσουμε στη διαδρομή για κοινωνίες που θα διαπνέονται από αναρχισμό – θα πρέπει να υπάρχει μια συνεχής αξιολόγηση / αμφισβήτηση, ακόμη και επανάσταση. Η κριτική επαγρύπνηση θα πρέπει να είναι κομμάτι της καθημερινής ζωής, όχι απλά να τίθεται ή όχι σε εφαρμογή κατά πώς μας βολεύει. Δυστυχώς φαίνεται να υπάρχει επιθυμία να μην ενθαρρύνεται η ανάπτυξη της, κάτι που το κουβαλάμε από την υφιστάμενη κοινωνία.

  1. Μάτσο νατουραλισμός

          Εν αντιθέσει με τις παραπάνω κριτικές, αυτό είναι ένα σύνολο επιχειρημάτων που προέρχονται από τις πριμιτιβιστικές ή νατουραλιστικές ομάδες και συνηθίζουν να λένε πράγματα όπως ότι τα ζώα απολαμβάνουν να τα κυνηγούν, ή ότι είναι κατά κάποιο τρόπο φυσικό να κυριαρχούμε πάνω στα ζώα. Για εμάς αυτό είναι μια επικίνδυνη και υποκριτική προσέγγιση. Η επισήμανση του “επιβιωτισμού” μας καθιστά ιδιαίτερα επιφυλακτικούς, αφού αποτελεί πολύ συχνά μια επιθυμία για επιβολή, συγκεκριμένα με την «ανάδειξη του εαυτού» πάνω σε άλλα είδη, πολύ συχνά με μάτσο συμπεριφορές να υποβόσκουν. Αυτό δεν είναι μια μάχη μεταξύ ίσων, αλλά η αναπαραγωγή ενός μύθου του δικαιώματος να κυριαρχούμε στο περιβάλλον μέσω της τεράστιας ψευδαίσθησης ότι εισβάλουμε στα εναπομείναντα και πιεσμένα καταφύγια άγριας ζωής με ίσους όρους. Μας εκπλήσσει το πώς άνθρωποι που χρησιμοποιούν αυτό το επιχείρημα συζητούν εξίσου χαρούμενα για το τελευταίο τους αδιάβροχο μπουφάν και όλα τα άλλα προϊόντα της καπιταλιστικής κοινωνίας που κάνουν την επιβίωση στην άγρια φύση λίγο ευκολότερη.

          Σχετικά με αυτή τη συζήτηση για τα «ζωώδη ένστικτα» στους ανθρώπους, χωρίς να αναγνωρίζουν τον κίνδυνο που ενέχει ένα τέτοιο μονοπάτι – για κάποια ζώα ο κανιβαλισμός, ο βιασμός και η κοπροφαγία είναι ενστικτώδη, έτσι πάλι το τι επιλέγουν να κάνουν οι άνθρωποι δεν είναι «ενστικτώδες», αλλά ανάλογα με την περίσταση. Όμως αυτό είναι απλά μια υπεκφυγή, αποφεύγοντας να αναμετρηθούμε με το πρόβλημα της ανατροπής της καπιταλιστικής κοινωνίας.

 

ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΙΚΗ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ ΤΩΝ ΖΩΩΝ ΚΑΙ ΤΗΣ ΓΗΣ

Το κείμενο αυτό αποτελεί  τοποθέτηση πάνω σε ζητήματα που άπτονται την απελευθέρωση των ζώων και τη χάραξη μιας στρατηγικής σε επίπεδο ιδεών και πρακτικής που να συνάδει με απελευθερωτικά χαρακτηριστικά και προτάγματα με στόχο έναν συνεχή, ανυποχώρητο αγώνα για την ολική απελευθέρωση ζώων και γης. Παρόλο που η αρχική πρόθεση ήταν να αποτελέσει αποκλειστικά μια πηγή έμπνευσης για τη συγκρότηση ενός αγώνα με συνολικά και αιχμηρά χαρακτηριστικά, τελικά επιλέχθηκαν να αναλυθούν και μια σειρά από ζητήματα τα οποία απασχόλησαν την αποκαλούμενη «βίγκαν κοινότητα» το τελευταίο διάστημα.

ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ Ή ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ;

Το ζήτημα της απελευθέρωσης των ζώων αφορά εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο οι οποίοι βγαίνοντας από την ανθρωποκεντρική οπτική που κυριαρχεί στις σύγχρονες δυτικές κοινωνίες αποφασίζουν να δράσουν με τον έναν ή τον άλλο τρόπο προς την κατεύθυνση της κατάργησης του πόνου και της σκλαβιάς που προκαλεί στα ζώα ο πολιτισμός. Πολλοί από αυτούς ελπίζουν ότι αν μπορέσουν να κατοχυρώσουν νομικά δικαιώματα για τα μη ανθρώπινα ζώα το πρόβλημα θα λυθεί με ένα μαγικό τρόπο, αφού τα ζώα πλέον θα προστατεύονται από το κράτος που διαφεντεύει τις ζωές όλων μας. Το κράτος δεν αποτελεί όμως μια ουδέτερη δομή η οποία δρα σύμφωνα με τις επιθυμίες των πολιτών, εν αντιθέσει θεσπίζει νόμους και επιβάλλει την εφαρμογή τους βάσει των συμφερόντων των ισχυρών και όσων ωφελούν με τις δραστηριότητές τους την οικονομία προς μια αναπτυξιακή κατεύθυνση, ενώ παράλληλα θέτει της νόμιμες βάσεις της εκμετάλλευσης αυτών που αποτελούν την πρώτη ύλη στα γρανάζια της οικονομίας είτε με τις σάρκες τους, είτε μέσω της εργασίας.  Από αυτήν τη σκοπιά, η απελευθέρωση των ζώων δεν είναι ξέχωρη ούτε μπορεί να επιτευχθεί αν δεν επέλθει μια συνολική ρήξη και ανατροπή των κοινωνικό-οικονομικών σχέσεων και την δημιουργία αεξούσιων κοινοτήτων που θα εμπνέονται από ένα διαφορετικό βιοκεντρικό παράδειγμα.

ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ ΜΟΝΟ ΤΩΝ ΖΩΩΝ;

Η εξουσία πάνω στα ζώα σήμερα, δεν ασκείται μόνο από ατομικότητες αλλά και από συλλογικές οντότητες-θεσμούς οι οποίοι έχουν συμφέρον και για αυτό έχουν καθιερώσει μια εξουσιαστική ανθρωποκεντρική κουλτούρα. Τα ζώα δεν θα απελευθερωθούν ξαφνικά αν σταματήσουμε οι περισσότεροι από εμάς να τα τρώμε (παρόλο που αυτό είναι το πρώτο και σημαντικότερο βήμα προς αυτήν την κατεύθυνση), ούτε αν το κράτος προβεί σε περιορισμό της εκμετάλλευσής τους (που δεν θα το κάνει). Τα ζώα δεν μπορούν να γίνουν, και δεν θέλουν, πολίτες των ανθρώπινων εξουσιαστικών κοινωνιών με ίσα δικαιώματα. Θέλουν να ζουν ελεύθερα όπως εδώ και εκατομμύρια χρόνια στο φυσικό κόσμο. Τι είναι αυτό που τα εμποδίζει όμως; Σίγουρα όχι το γεγονός ότι δεν έχουν δικαιώματα. Οι άνθρωποι έχουν δικαιώματα σήμερα, όμως αυτά δεν εμποδίζουν τις βιομηχανίες ξύλευσης, παραγωγής μεταλλαγμένης σόγιας και σιτηρών και τις κρεατοβιομηχανίες να αποψιλώνουν και να στήνουν τις εκμεταλλεύσεις τους στο δάσος του Αμαζονίου, δολοφονώντας ολόκληρες φυλές ιθαγενών ή καταδικάζοντάς τες να ζουν στο περιθώριο και να εξαφανίζονται σταδιακά, και αυτό είναι μόνο ένα από τα χιλιάδες παραδείγματα. Το τεχνοβιομηχανικό σύστημα αυτή τη στιγμή καταπίνει αδυσώπητα ολόκληρο τον πλανήτη μην αφήνοντας κανένα μέρος για τα ζώα να ζήσουν ελεύθερα, με αποτέλεσμα άλλα να οδηγούνται στην εξαφάνιση και άλλα σε μια αιχμαλωσία που ευαγγελίζεται την προστασία τους. Για να μπορούν να ζουν τα ζώα ελεύθερα χρειάζεται ένας συνολικός αγώνας για την απελευθέρωσή τους από τα δεσμά της εκάστοτε βιομηχανίας που τα εκμεταλλεύεται άμεσα, παράλληλα και αδιαχώριστα με έναν αγώνα που θα υπερασπίζεται μέχρι και το τελευταίο κομμάτι άγριας φύσης, ενώ ταυτόχρονα θα προσπαθεί να γκρεμίσει το τεχνοβιομηχανικό σύστημα και τις εξουσιαστικές σχέσεις που απορρέουν από αυτό, προωθώντας την εναγρίωση του κατεστραμμένου τοπίου και την ένταξη των απελευθερωμένων ζώων σε αυτό, δημιουργώντας νέα οικοσυστήματα όπου οι άνθρωποι και τα ζώα θα μπορούν να ζουν συμβιωτικά και αρμονικά.

ΦΥΤΟΦΑΓΙΑ:ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΙΚΗ ΕΠΙΛΟΓΗ Η’ ΣΥΝΕΙΔΗΤΙΚΗ ΗΘΙΚΗ ΑΡΝΗΣΗ;

Η προώθηση της ολικής φυτοφαγίας αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι αυτού του αγώνα, αρκεί να ειδωθεί σαν μια μορφή συλλογικής ηθικής άρνησης συμμετοχής στην εξημέρωση, την εκμετάλλευση, το βασανισμό και τη βίαιη θανάτωση των μη ανθρώπινων ζώων προς χάριν της τροφής. Η δύναμή μας δεν είναι στις καταναλωτικές μας επιλογές αλλά στις αιχμηρές μας ιδέες και δράσεις, που αμφισβητούν συνολικά το εξουσιαστικό οικοδόμημα. Το σύστημα μας θέλει πειθήνιους καταναλωτές και βγαίνει κερδισμένο διαφοροποιώντας τα προϊόντα του και ασκώντας διακριτική τιμολόγηση.  Σίγουρα μέσα στην πόλη είμαστε αναγκασμένοι να καταναλώσουμε το τάδε ή το δείνα προϊόν αφού όλα είναι εμπορευματοποιημένα και η κατανάλωση αποτελεί αναπόδραστη τεχνική επιβίωσης, αλλά είναι τελείως διαφορετικό να το κάνουμε  παράλληλα με έναν αγώνα και τελείως διαφορετικό να πιστεύουμε ότι η κατανάλωση είναι ο αγώνας, καταλήγοντας στην προώθηση προϊόντων και όχι ιδεών, πράγμα το οποίο οδηγεί στην ενσωμάτωση και την αφομοίωση των αγώνων από το σύστημα και ωφελεί πάνω από όλα τις εταιρίες που εκμεταλλεύονται τα ζώα οι οποίες αποκτούν ένα ακόμα καταναλωτικό κοινό (βλέπε γάλα αμυγδάλου Όλυμπος).

ΜΟΝΟΘΕΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Ή ΔΙΑΘΕΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ;

Είναι αναγκαίο λοιπόν να συγκροτηθεί ένα ενιαίο μέτωπο από ανθρώπους που ενδιαφέρονται να δράσουν προς αυτήν την κατεύθυνση (ακόμα και αν δεν συμφωνούν πλήρως σε όλα), οι οποίοι να αναλάβουν πολύμορφες δράσεις που θα προωθούν την απελευθέρωση των ζώων. Οι μόνες «κόκκινες γραμμές» που θα πρέπει να μπουν είναι αυτές που θα διαχωρίζουν το κίνημα της απελευθέρωσης των ζώων και της γης από φυλετιστές, ρατσιστές, ομοφοβικούς, συντηρητικούς, δεξιούς και όλων των ειδών τους μισάνθρωπους οι οποίοι αμαυρώνουν με τα λόγια, τις ιδέες και τις πράξεις τους τις προσπάθειες όλων. Εξάλλου, φόβος του «άλλου» όντας βαθειά ριζωμένος στις εξουσιαστικές κοινωνίες που στόχο έχουν την καθυπόταξη των μαζών, χρησιμοποιήθηκε πρώτα και κύρια απέναντι στα μη ανθρώπινα ζώα που ειδωμένα ως θηρία και κτήνη δέχονταν το μένος των ανθρώπων, τους οποίους είχαν πείσει ότι απειλούνται από αυτά οι ζωές τους ή η ιδιοκτησία τους. Η εξημέρωση και η εκμετάλλευση των ζώων είναι αλληλένδετες με την πατριαρχία, την οικογένεια, την ετεροκανονικότητα, τη δουλεία και τις εξουσιαστικές σχέσεις που αποτελούν όλα εχέγγυα της ατομικής ιδιοκτησίας πάνω στην οποία οικοδομήθηκαν όλες οι σύγχρονες κοινωνίες. Συνεπώς ο αγώνας για την κατάργηση ενός από τα παραπάνω δεν μπορεί να είναι ούτε αντιπαραθετικός ούτε και νικηφόρος χωρίς την σύνδεσή του με τους υπόλοιπους. Οι αγωνιστές της απελευθέρωσης των ζώων και της γης έχουν καθήκον να αντιληφθούν αυτή την αλληλουχία και να παλέψουν για τη σύνδεση των αγώνων ενάντια σε κάθε μορφή εκμετάλλευσης, διάκρισης και εξουσίας με κάθε πρόσφορο μέσο χωρίς να κάνουν εκπτώσεις στις ιδέες και το λόγο τους.

ΟΙ ΕΠΙΜΕΡΟΥΣ ΑΓΩΝΕΣ ΕΧΟΥΝ ΑΞΙΑ;

Κάθε νίκη απέναντι σε μια βιομηχανία που εκμεταλλεύεται τα ζώα μπορεί να είναι μια συνολική νίκη του κινήματος. Έχει νόημα να στοχοποιούμε συγκεκριμένες βιομηχανίες (πχ, γούνας, κρέατος, ζωολογικοί κήποι, πειράματα, κυνήγι) με τη μορφή μακροχρόνιων αγώνων (καμπάνιες) και να παλεύουμε για το κλείσιμό τους αρκεί να το κάνουμε με συνολικές ιδέες. Δεν έχει νόημα να διοργανώνονται μόνο  διαμαρτυρίες για όλα τα ζώα ή γενικά ενάντια στο πολιτισμό, χωρίς παράλληλα να δίνονται συνολικές κατά μέτωπο μάχες με συγκεκριμένες βιομηχανίες με στόχο τη γνωστοποίηση των πρακτικών τους στο ευρύ κοινό και τη παρεμπόδιση των διαδικασιών τους με στόχο τον οριστικό τερματισμό της λειτουργίας τους. Οι επιμέρους αγώνες εκθέτουν και αποδυναμώνουν τις βιομηχανίες, συσπειρώνουν κόσμο και αναβαθμίζουν τις ιδέες των συμμετεχόντων σε αυτούς αρκεί να περιστοιχίζονται από ανθρώπους που θα κατανοούν και θα προωθούν τις ιδέες μιας συνολικής απελευθέρωσης των ζώων και της γης εναντιωμένοι σε κάθε μορφή εξουσίας.

ΑΣ ΜΙΛΗΣΟΥΜΕ ΓΙΑ ΟΛΙΚΗ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ Ή ΑΣ ΜΗΝ ΜΙΛΗΣΟΥΜΕ ΚΑΘΟΛΟΥ

 

Αθήνα-Ιούλιος 2017

               ΑΝΑΡΧΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΙΚΗ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ ΖΩΩΝ ΚΑΙ ΓΗΣ

 

[1] Μπορείτε να δείτε πιο συγκεκριμένα τα γραπτά του Ελιζέ Ρεκλύ (Elisee Reclus) και του Γκουστάβ Λαντάουερ (Gustav Landauer)

[2] Αναγνωρίζουμε ότι υπάρχουν κάποιοι στη φιλελεύθερη πλευρά οι οποίοι παρανομούν και εμπλέκονται στην άμεση δράση. Ωστόσο, τα κίνητρά τους είναι να φέρουν αλλαγές στους νόμους ή σε αλλότρια τμήματα της κοινωνίας χωρίς να επιθυμούν να αλλάξουν συθέμελα την ίδια την κοινωνία. Κατά μια έννοια αυτό θα μπορούσε να θεωρηθεί η «δικαιωματική» πλευρά του ακτιβισμού για τα ζώα («εξτρεμιστές των δικαιωμάτων των ζώων»), αλλά τέτοιες άμεσες δράσεις εντάσσονται εντός του φάσματος.

[3] Η χορτοφαγία δεν αμφισβητεί το παράδειγμα της εκμετάλλευσης. Κάποιοι άνθρωποι γίνονται βίγκαν διαμέσου της χορτοφαγίας, ενώ άλλοι πιστεύουν ότι κάνουν κάτι χρήσιμο που βοηθάει τα ζώα, ενώ αντ’ αυτού απλώς ενδυναμώνουν το ιδιοκτησιακό καθεστώς των ζώων/

[4] Αξίζει να σημειωθεί ότι οι περισσότερες από τις προτιμήσεις  της μοντέρνας κοινωνίας έχουν περισσότερο ταξική βάση απ’ ότι θα θέλαμε να παραδεχτούμε, και ως εκ τούτου στοιχειοθετούνται από τις επιθυμίες των ελίτ που επωφελούνται από μια ιεραρχική και διαστρωματοποιημένη κοινωνία. Δείτε για παράδειγμα στο βιβλίο «Beyond Beef» του Jeremy Rifkin.

[5] Η εταιρία Seawold αποτελεί ένα καλό παράδειγμα σε αυτό το σημείο. http://www.bbc.co.uk/news/world-us-canada-28817407

[6] O Φρήντριχ έχει ανακηρυχθεί ως υποστηρικτής μιας νέας ευζωίας, με την πεποίθηση ότι το ζήτημα της χρήσης των ζώων μπορεί να επιλυθεί μέσω της βελτίωσης της ευημερίας. Η ακόλουθη συζήτηση με τον Gary Francione στο συνέδριο AR 2013 βοηθά να διασαφηνιστούν οι ιδέες του Friedrich: http://www.youtube.com/watch?v=UJ1qFdR1cHA

[7] Έχει επισημανθεί από κάποιους επικριτές ότι δεν είναι υποκριτικό, και σε κάποιο επίπεδο αυτό αληθεύει, αφού είναι πλήρως εγγενές στην πολιτική τους η οποία οδηγεί στην κυριάρχηση. Παρόλα αυτά, αυτές οι οργανώσεις για την ευζωία δεν υποστηρίζουν το δικαίωμα στην κυριαρχία αλλά το ότι «είναι εκεί για τα ζώα» και μιλούν για το πόσο πολύ «νοιάζονται για αυτά» και πόσο πολύ αγαπούν να τα βλέπουν «ελεύθερα». Τα ρηθέντα κίνητρα και οι δράσεις τους όμως δεν συνάδουν.

[8] Υπάρχει μια ειδική ιστοσελίδα : http://www.al-halmarks.net/

[9] Ζακ Ελλυλ, Η Τεχνολογική Κοινωνία, 1954. (σ.τ.μ. δεν έχει μεταφραστεί στα ελληνικά)

[10] Η φράση αυτή επινοήθηκε από τη Barbara Noske το 1989 και στη συνέχεια ορίστηκε από τον Richard Twine ως ένα «μερικώς αδιαφανές δίκτυο σχέσεων ανάμεσα στις κυβερνήσεις, τη δημόσια και την ιδιωτική επιστήμη, και τις εταιρίες του αγροτικού τομέα. Ανάμεσα στους τρεις τομείς του συμπλέγματος υφίστανται πολλά διαπλεκόμενα επίπεδα και υποστηρίζονται από μια ιδεολογία που φυσικοποιεί τον άνθρωπο ως καταναλωτή των άλλων ζώων. Περικλείει ένα εξωφρενικά ευρύ φάσμα από πρακτικές, τεχνολογίες ιδιότητες και αγορές».

[11] Δεν έχει σημασία για το θέμα μας αν είναι κοινοτική ή ατομική ιδιοκτησία από τη στιγμή που θεωρούνται ιδιοκτησία.

[12] Σημειώστε ότι η ατομική ιδιοκτησία εδώ, δεν είναι αυτό που κάποιοι προσπαθούν να παρουσιάσουν – προσωπική κατοχή πραγμάτων, αλλά αναφέρεται σε αυτά τα πράγματα που θα έπρεπε να κρατούνται ως κοινή κυριότητα για όλους, παρά να είναι σε κάποια ιδιωτικά χέρια και να τα εκμεταλλεύονται για το κέρδος κάποιον λίγων, όπως η γη, οι πηγές νερού κλπ.

[13] Για παράδειγμα, δείτε τη διένεξη για τον «καφέ σκύλο» (Brown dog affair), όπου ακολουθώντας τη δημόσια κατακραυγή ενάντια στη χρήση σκύλων για πειράματα , συμπεριλαμβανομένων συγκρούσεων, συστήθηκε η βασιλική επιτροπή για τα πειράματα. Αναφέρομαι στο 1912, όπου άνοιξε το δρόμο για την επιτροπή ζωικής επεξεργασίας η οποία βοήθησε στη νομιμοποίηση των πειραμάτων και τα μετέτρεψε σε μια βιομηχανία. Για περισσότερα μπορείτε να δείτε: http://en.wikipedia.org/wiki/Brown_Dog_affair

[14] Δείτε για παράδειγμα, τις ενημερώσεις της Corporate Watch για το πώς χτύπησαν τα δικαιώματα των ζώων http://www.corporatewatch.org/issues/animal-rights or the SOCPA 7 and Blackmail 3 trials

(http://www.blackmail3.org/, http://www.socpa7.org/)

[15] Ορισμός του βιγκανισμού (definition of veganism), The Vegan Society, http://www.vegansociety.com/try-vegan/definition-veganism

[16] Στην πιο ακραία εκδοχή αυτής της οπτικής βρίσκονται κάποιοι βίγκαν ακτιβιστές που εμφανίζονται απλά να μισούν όλους τους ανθρώπους. Πιο γλαφυρά αυτή τη χρονική περίοδο ο Gary Yourofsky, παρόλο που αποτελεί μια οπτική που έχουμε ακούσει πολλές φορές, πιο πρόσφατα με το Animals First (πρώτα τα ζώα). Συνήθως προσπαθεί να αιτιολογηθεί μέσω των στατιστικών που δείχνουν ότι περισσότερα ζώα υποφέρουν αριθμητικά από ότι άνθρωποι. Ακόμα και έτσι όμως, αυτή είναι μια απλή αποτυχία της πολιτικής των ταυτοτήτων, όταν ένα θέμα τίθεται άκριτα πάνω από όλα τα άλλα, και ένα λογικό αδιέξοδο που αποτυγχάνει να αναγνωρίσει πως η κακοποίηση των ζώων και των ανθρώπων είναι εξίσου αδιαχώριστα συνδεδεμένη. Haggai Matar, Can animal rights take precedence over human rights?, +972mag, 12 November 2013.    http://972mag.com/promoting-animal-rights-at-the-expense-of-human-rights/81628/

[17] Η αναλογία μιας λερναίας ύδρας μου έρχεται στο μυαλό – που κόβοντάς της το ένα κεφάλι ξεπετιόνται άλλα δύο.

[18] Δείτε τα άρθρα του Gelderloos «Ο βιγκανισμός είναι μια καταναλωτική πρακτική» (veganism is a consumer activity) και «βιγκανισμός: γιατί όχι» (veganism, why not) και τα δύο διαθέσιμα στην ιστοσελίδα: http://www.theanarchistlibrary.net. Θα θέλαμε επίσης να σημειώσουμε ότι είναι πολλοί εκείνοι στην αναρχική πλευρά που υποστηρίζουν τις αντι-βίγκαν θέσεις της Ληρ Κιθ (Lierre Keith), του Ντέρικ Τζένσεν (Derrick Jensen) και του εγχειρήματός τους Deep Green Resistance (βαθειά πράσινη αντίσταση), παρά τις αντι-αναρχικές τους απόψεις.

[19] «Διατροφικές έρημοι μπορούν να περιγραφούν ως γεωγραφικές περιοχές όπου οι κάτοικοί τους» έχουν περιορισμένη ή και καθόλου πρόσβαση σε οικονομικές, υγιεινές επιλογές τροφίμων (κυρίως φρέσκων φρούτων και λαχανικών) εξαιτίας της απουσίας μανάβικων σε μια εύκολα προσπελάσιμη απόσταση. Ο ορισμός λήφθηκε από τον ιστότοπο : http://www.foodispower.org/food-deserts/

[20] Αυτή είναι μια κριτική που αφορά μόνο τις απλουστευτικές καμπάνιες, όπως έχουμε επισημάνει και αλλού, αυτό δεν έρχεται σε αντιπαράθεση με το προνόμιο που εμπεριέχεται εξίσου σε άλλους τύπους διατροφής. Για παράδειγμα, όπως αποδεικνύει πληθώρα διατροφικών σκανδάλων, δεν είναι ούτε όλα τα είδη κρέατος εξισωτικά αφού η πρόσβαση σε διαφορετικούς τύπους κρέατος μπορεί να προσλαμβάνει εξίσου ταξικά χαρακτηριστικά.  Ας μην αναφερθούμε στο γεγονός  ότι όσοι υποστηρίζουν την κατανάλωση ζώων εξυπηρετούν την ίδια την προπαγάνδα της βιομηχανίας κρέατος και γαλακτοκομικών.

[21] Μπορείτε να δείτε το Ron Finley, Guerilla Gardener in South Central LA, TED talks, (Ρον Φίνλεϊ, ένας μαχητής αγρότης στο νοτιοκεντρικό Λός Άντζελες) http://www.ted.com/talks/ron_finley_a_guerilla_gardener_in_south_central_la 

[22] 22 Jasmijn de Boo, Why Everyone Is Falling in Love with Veganism, Huffington Post, 4 May 2014.  Γιασμίν ντε Μπού, Γιατί ο κάθε ένας αγαπά το βιγκανισμό, Χάφινγκτον Πόστ 4 Μαίου 2014. http://www.huffingtonpost.co.uk/jasmijn-de-boo/veganism-diet-trend_b_5254048.html 

[23] Η εταιρική προσέγγιση δεν αποκλείει το βιγκανισμό ή τα δικαιώματα των ζώων.

[24] Paul Watson, I must serve my clients, the whales, The Guardian, 31 August 2012.  Πώλ Γουότσον. Θα πρέπει να σερβίρω τους πελάτες μου, τις φάλαινες.  Γκάρντιαν, 31 Αυγούστου 2012 http://www.theguardian.com/environment/2012/aug/31/paul-watson-clients-whales

[25] Παρόλο που οι άνθρωποι είναι σαρκοφάγοι, μπορούμε να επιλέξουμε να είμαστε φυτοφάγοι σε πολλές περιπτώσεις. Επιπλέον τείνουμε να υπερτιμάμε τις «παραδοσιακές» προϊστορικές διατροφικές συνήθειες, η κατανάλωση «κρέατος» δεν αποτελούνταν από καλοψημένες στο τηγάνι μπριζόλες, αλλά περισσότερο από το φάγωμα εντόμων ή ωμής σάρκας, γεγονός το οποίο επίτηδες παραβλέπεται από εκείνους οι οποίοι ευαγγελίζονται τη «φυσικότητα» της κρεοφαγίας.

[26] Αξίζει να σημειώσουμε την άποψη του Τζενάι Μπάντοκ (Jennai Bundock) ότι είναι μια εντελώς λανθασμένη διάκριση, αφού είναι αδύνατον να έχουμε μια εντελώς μονοθεματική εμπειρία εντός μιας καμπάνιας όταν έχουμε να αντιμετωπίσουμε (για παράδειγμα) την πατριαρχία, τις διακρίσεις με βάση την ικανότητα, την ηλικία σε κάθε επίπεδο.

[27] Jonathan Owen, Top Government advisor hits out at Defra for pursuing controversial badger cull, The Independent, 23 June 2014. http://www.independent.co.uk/environment/topgovernment-advisor-hits-out-at-defra-for-pursuing-controversial-badger-cull-9557882.html (σ.τ.μ. το cull αποτελεί τη συστηματική παγίδευση ζώων σε κλουβιά-φάκες και θεωρείται είδος κυνηγιού είτε ως χόμπυ είτε για την εξόντωση πληθυσμών μικρών ζώων και πουλιών που θεωρούνται επιβλαβή. )

[28] Jonathan Watts, More wealth, more meat. How China's rise spells trouble, The Guardian, 30 May 2008. http://www.theguardian.com/environment/2008/may/30/food.china1 («Περισσότερος πλούτος, περισσότερο κρέας, η άνοδος της Κίνας σηματοδοτεί προβλήματα»).

[29] Ο βιγκανισμός δεν πρόσκειται κατ’ αποκλειστικότητα σε κανένα είδος πολιτικής. Ο καθένας μπορεί να αναγνωρίσει ότι τα ζώα υποφέρουν και κάποιοι ακόμα πιστεύουν ότι ο φασισμός είναι η ιδανική ευκαιρία να επιτευχθεί η απελευθέρωση των ζώων.

[30] 30 Adam Withnall, Denmark bans kosher and halal slaughter as minister says ‘animal rights come before religion', The Independent, 18 February 2014.  Η Δανία απαγορεύει τη σφαγή κοσέρ και χαλάλ, όπως λέει ο υπουργός «τα δικαιώματα των ζώων είναι πιο σημαντικά από τις θρησκείες» . http://www.independent.co.uk/news/world/europe/denmark-bans-halal-and-kosherslaughter-as-minister-says-animal-rights-come-before-religion-9135580.html

[31] US ambassador to Japan 'deeply concerned' about dolphin drive-hunting, The Guardian, 19 January 2014. http://www.theguardian.com/world/2014/jan/19/us-ambassador-japancaroline-kennedy-dolphin-drive-hunting

[32] Μπορείτε να δείτε για παράδειγμα την συζήτηση της Κλαίρ Κίμ, Φυλή, Είδη και Φύση σε μια Πολυπολιτισμική Εποχή, ( Claire Kim, Race, Species and Nature in a Multicultural Age)  που βρίσκεται διαθέσιμη στον ιστότοπο http://vimeo.com/71296790

[33] Tina Cubberley, Outrage has no weapons, Vegan Information Project.

http://veganinformationproject.org/video-outrage-has-no-weapons-a-talk-on-direct-actionby-tina-cubberley/

[34]  See Anarchy, Geography, Modernity: Selected Writings of Elisée Reclus, edited by John P. Clark and Camille Martin, PM Press, 2013.

[35] Ο αναρχισμός κοιτάζει προς την κοινότητα  και δεν επικεντρώνεται σε αυτό που είναι διχαστικό. Για μια ενδιαφέρουσα συζήτηση σχετικά με την ομαδική σκέψη: http://veganinformationproject.org/vip-podcastnumber-1/

[36] Μια ενδιαφέρουσα προοπτική μας επεσήμανε ένας αναρχικός πρώην φυλακισμένος (και βίγκαν) ο οποίος σημείωσε ότι πολλοί φυλακισμένοι ακτιβιστές των δικαιωμάτων / απελευθέρωσης των ζώων αναφέρουν ότι βιώνουν τη φυλακή ως κάτι που πρέπει να περάσει χωρίς να αμφισβητούν ολόκληρο το κατασταλτικό σύστημα που είναι εγγενές στη φυλακή , ενώ άλλοι ακτιβιστές ζώων ζητούν επίσης τη φυλακή ως κατάλληλη τιμωρία, αγνοώντας τις αντιφάσεις που εδράζονται στη θέση αυτή.

Αρχεία:


Η μπροσούρα διορθωμένη με την προσθηκη περιεχομένων. 

Προσθέστε περισσότερες πληροφορίες

To μέγιστο μέγεθος των αρχείων είναι 16ΜΒ. Επιτρέπονται όλες οι γνωστές καταλήξεις αρχείων εικόνας,ήχου, βίντεο. ΠΡΟΣΟΧΗ! Για να υπάρχει η δυνατότα embed ενός video πρέπει να είναι της μορφής mp4 ή ogg.

Νέο! Επιλέξτε ποιά εικόνα θα απεικονίζεται στην αρχή του σχόλιου.

Creative Commons License

Όλα τα περιεχόμενα αυτού του δικτυακού τόπου είναι ελεύθερα προς αντιγραφή, διανομή, προβολή και μεταποίηση, αρκεί να συνεχίσουν να διατίθενται, αυτά και τα παράγωγα έργα που πιθανώς προκύψουν, εξίσου ελεύθερα, υπό τους όρους της άδειας χρήσης Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License