Ειναι ευκολο να βρει κανεις επιχειρηματα για να υποστηριξει την αποψη οτι η κοινη γνωμη ειναι παντοδυναμη και οτι ολες οι αλλες μορφες ισχυος προκυπτουν απο αυτην. Τα στρατευματα ειναι αχρηστα αν οι στρατιωτες δεν πιστευουν στον σκοπο για τον οποιο πολεμουν, ή, στην περιπτωση που προκειται για μισθοφορους, αν δεν ειναι πεπεισμενοι οτι ο διοικητης τους μπορει να τους οδηγησει στην νικη. Ο νομος ειναι ανισχυρος αν δεν ειναι γενικα σεβαστος. Οι οικονομικοι οργανισμοι στηριζονται στο σεβασμο για το νομο· αναλογιστειτε, για παραδειγμα, τι θα συνεβαινε στο τραπεζικο συστημα αν ο μεσος πολιτης δεν θεωρουσε την πλαστογραφια απαραδεκτη. Η θρησκευτικη πιστη συχνα αποδεικνυεται ισχυροτερη απο την συμμορφωση στις  κρατικες εντολες. Αν, σε οποιαδηποτε χωρα, μια μεγαλη πλειοψηφια προτιμουσε τον σοσιαλισμο, το καπιταλιστικο συστημα δεν θα μπορουσε να λειτουργησει. Μ’ αυτο το σκεπτικο, θα μπορουσε να πει κανεις οτι η κοινη γνωμη ειναι η πραγματικη ισχυς στις κοινωνικες υποθεσεις.
    Αυτο, ωστοσο, θα ηταν η μιση μονο αληθεια, αφου αγνοουνται οι δυναμεις που επηρεαζουν την κοινη γνωμη. Αν και αληθευει οτι η κοινη γνωμη ειναι το ουσιωδες στοιχειο της στρατιωτικης δυναμης, ειναι επισης αληθεια οτι η στρατιωτικη δυναμη μπορει να επηρεασει την κοινη γνωμη. Αυτη την στιγμη, η θρησκεια σε ολες σχεδον τις ευρωπαϊκες χωρες ειναι εκεινη που ασπαστηκαν οι κυβερνησεις τους τον 16ο αιωνα, και αυτο οφειλεται κυριως στον ελεγχο των διωξεων και της προπαγανδας μεσω των ενοπλων δυναμεων των διαφορων χωρων. Εχουμε συνηθισει να πιστευουμε οτι η κοινη γνωμη διαμορφωνεται κυριως απο τον διανοητικο παραγοντα, αλλα αυτος ειναι απλως η αμεση αιτια: στο υποβαθρο, υπαρχει συνηθως μια δυναμη που υπηρετει καποια πιστη.
    Απο την αλλη, καμια πιστη δεν εχει ποτε εξαρχης καποια δυναμη στην υπηρεσια της, και στα πρωτα της βηματα για την διαμορφωση μιας διαδεδομενης αντιληψης πρεπει να χρησιμοποιησει αποκλειστικα και μονο την πειθω.
    Ετσι, προκυπτει μια παλινδρομικη κινηση: στην αρχη, μια μειονοτητα υιοθετει τις νεες ιδεες χαρη στην πειθω· επειτα ασκειται πιεση για να μεταστραφει και η υπολοιπη κοινοτητα μεσω της προπαγανδας και τελικα, η μεγαλη πλειοψηφια αποδεχεται με ειλικρινεια την καινουρια πιστη, οποτε παυει να ειναι απαραιτητη η ασκηση πιεσεων. Καποιες ιδεολογιες ποτε δεν ξεπερνουν το πρωτο σταδιο, καποιες αλλες φτανουν στο δευτερο και μετα αποτυγχανουν, και ορισμενες περνουν με επιτυχια και τα τρια σταδια. Η Εταιρεια των Φιλων ποτε δεν προχωρησε περα απο το σταδιο της πειθους. Οι αλλοι αντικομφορμιστες πηραν στα χερια τους τον ελεγχο των κρατικων δυναμεων την εποχη του Κρομγουελ, αλλα η προπαγανδα τους απετυχε μολις κατελαβαν την εξουσια. Η Εκκλησια, αφου χρησιμοποιησε την πειθω επι τρεις αιωνες, επιβληθηκε στο κρατος την εποχη του Κωνσταντινου, και κατοπιν, με την δυναμη που ειχε αποκτησει, οργανωσε ενα συστημα προπαγανδας που μετετρεψε σχεδον ολους τους ειδωλολατρες και βοηθησε το χριστιανισμο να επιβιωσει απο τις εισβολες των νομαδικων φυλων της Ανατολης. Στη Ρωσια, η μαρξιστικη ιδεολογια εχει φτασει στο δευτερο σταδιο, αν οχι στο τριτο, ομως σε αλλες χωρες βρισκεται ακομη στο πρωτο.
    Εντουτοις, υπαρχουν σημαντικα παραδειγματα επηρεασμου της κοινης γνωμης χωρις την ασκηση πιεσεων σε οποιοδηποτε σταδιο. Το πιο αξιοσημειωτο ειναι η ανοδος της επιστημης. Σημερα, στις πολιτισμενες χωρες, η επιστημη ενθαρρυνεται απο το κρατος, αλλα τον πρωτο καιρο δεν ηταν ετσι τα πραγματα. Ο Γαλιλαιος αναγκαστηκε να αποκηρυξει τη θεωρια του, ο Νευτωνας εγινε διευθυντης του Βασιλικου Νομισματοκοπειου, γεγονος που δυσκολεψε το εργο του, και ο Λαβουαζιε οδηγηθηκε στην γκιλοτινα με το σκεπτικο οτι «la Republique n’ a pas besoin de savants». Ωστοσο, αυτοι οι ανθρωποι, και αλλοι λιγοι ομοιοι τους, ειναι οι δημιουργοι του συγχρονου κοσμου· η επιδραση τους στην κοινωνια ειναι μεγαλυτερη απο εκεινη οποιασδηποτε αλλης ιστορικης προσωπικοτητας – χωρις να αποκλειουμε τον Σωκρατη και τον Αριστοτελη. Ο μονος αλλος ανθρωπος του οποιου η επιδραση θα μπορουσε να συγκριθει με την δικη τους ειναι ο Πυθαγορας, αλλα η υπαρξη του αμφισβητειται.
    Ειναι λοιπον συνηθισμενο στις ημερες μας να διαβαλλουμε την λογικη ως μια δυναμη που επηρεαζει τις ανθρωπινες υποθεσεις, αλλα η ανοδος της επιστημης ειναι ενα ισχυρο αντεπιχειρημα. Οι επιστημονες απεδειξαν στους αμυητους αλλα ευφυεις ανθρωπους οτι μια συγκεκριμενη διανοητικη προσεγγιση οδηγει στη στρατιωτικη επιτυχια και στον πλουτο· αυτοι οι στοχοι ηταν τοσο επιθυμητοι ωστε η νεα διανοηση παραμερισε τις ιδεες του Μεσαιωνα, παρα τη δυναμη της παραδοσης, τα εσοδα της Εκκλησιας και το αισθημα προσηλωσης στην καθολικη θεολογια. Ο κοσμος επαψε να πιστευει οτι ο Ιησους του Ναυη σταματησε την κινηση του ηλιου γιατι η κοπερνικεια αστρονομια ηταν χρησιμη στην ναυσιπλοϊα· εγκατελειψε την αριστοτελεια φυσικη, γιατι η θεωρια του Γαλιλαιου για την πτωση των σωματων βοηθουσε να υπολογιστει η τροχια της μπαλας ενος κανονιου· απερριψε την ιστορια του κατακλυσμου, γιατι η γεωλογια ειναι χρησιμη για την εξορυξη μεταλλευματων, και ουτω καθεξης. Ολοι πια αναγνωριζουν οτι η επιστημη ειναι απαραιτητη στον πολεμο αλλα και στη βιομηχανια κατα τις περιοδους της ειρηνης, και οτι, χωρις την επιστημη, κανενα εθνος δεν μπορει να ειναι ουτε πλουσιο ουτε ισχυρο.
    Η επιστημη κατορθωσε να επηρεασει με τετοιο τροπο την κοινη γνωμη επικαλουμενη απλως τα γεγονοτα· μπορει να ειναι αμφισβητησιμο το γεγονος για οσα εχει να μας πει η επιστημη σχετικα με τις γενικες θεωριες, αλλα κανενας δεν μπορει να αρνηθει τα επιτευγματα της στον τομεα της τεχνολογιας. Η επιστημη χαρισε στον λευκο την παγκοσμια κυριαρχια, που αρχισε να τη χανει μονο απο τη στιγμη που οι Ιαπωνες μοιραστηκαν μαζι του την τεχνολογια.
    Απο αυτο το παραδειγμα μαθαινουμε κατι σημαντικο αναφορικα με την δυναμη της λογικης εν γενει. Στην περιπτωση της επιστημης, η λογικη επικρατησε εναντι της προκαταληψης επειδη παρειχε τα μεσα για την πραγματοποιηση των επιδιωκομενων σκοπων, και επειδη η αποδειξη οτι μπορουσε να βοηθησει προς αυτη την κατευθυνση ηταν προφανης. Οσοι υποστηριζουν οτι η λογικη δεν εχει καμια ισχυ στις ανθρωπινες υποθεσεις αντιμετωπιζουν με υπεροψια τα δυο αυτα δεδομενα. Αν, στο ονομα της λογικης, καλεσουμε εναν ανθρωπο να στραφει προς αλλους σκοπους – να επιδιωξει, για παραδειγμα, την ευτυχια ολων των ανθρωπων και οχι την δικη του επικρατηση – θα αποτυχουμε, και μαλιστα δικαιολογημενα, γιατι η λογικη απο μονη της δεν μπορει να προσδιορισει τους σκοπους της ζωης. Και ομοιως θα αποτυχουμε αν προσπαθησουμε να κλονισουμε προκαταληψεις που ειναι βαθια ριζωμενες, ενω το επιχειρημα μας ειναι ακομη υπο συζητηση, ή ειναι τοσο δυσνοητο ωστε μονο οι ανθρωποι της επιστημης να μπορουν να αντιληφθουν την εγκυροτητα του. Αλλα εαν μπορουμε να αποδειξουμε, με στοιχεια που ειναι πειστικα για καθε σωφρονα ανθρωπο που θα μπει στον κοπο να τα εξετασει, οτι διαθετουμε ενα μεσο το οποιο κανει ευκολοτερη την πραγματοποιηση υπαρκτων σκοπων, μπορουμε να ελπιζουμε, με αρκετη βεβαιοτητα, οτι οι αλλοι τελικα θα πιστεψουν αυτο που λεμε. Με την προϋποθεση, βεβαια, οτι οι σκοποι που μπορουμε να πραγματοποιησουμε ειναι εκεινοι τους οποιους επιδιωκουν οι ισχυροι, ή οσοι μπορουν να γινουν ισχυροι.
    Αυτα λοιπον για την ισχυ της λογικης στις ανθρωπινες υποθεσεις. Θα περασω τωρα σε μια αλλη μορφη πειθους χωρις προσθετες πιεσεις, και συγκεκριμενα στην πειθω που διαθετουν οι ιδρυτες των θρησκειων. Εν προκειμενω, η διαδικασια σε γενικες γραμμες ειναι η εξης: αν αληθευει μια συγκεκριμενη προταση, θα μπορεσω να πραγματοποιησω τις επιθυμιες μου· συνεπως, ευχομαι να αληθευει αυτη η προταση· συνεπως, πιστευω οτι αληθευει, εκτος κι αν εχω εξαιρετικο διανοητικο αυτοελεγχο. Μου εχουν πει οτι η ορθη πιστη και η εναρετη ζωη θα με οδηγησουν στον παραδεισο οταν πεθανω· ειναι ευχαριστο να το πιστευω αυτο και, επομενως, κατα πασα πιθανοτητα θα το πιστεψω αν μου το παρουσιασουν με πειστικο τροπο. Η αιτια της πιστης σ’ αυτη την περιπτωση δεν ειναι η αποδειξη του γεγονοτος, οπως στην επιστημη, αλλα η ευχαριστηση που προκυπτει απο την ιδια την πιστη, καθως και η αρκετα εντονη αισθηση βεβαιοτητας που επικρατει στο κοινωνικο περιβαλλον, ετσι ωστε η πιστη να μην φαινεται αβασιμη.
    Στην ιδια κατηγορια ανηκει και η ισχυς της διαφημισης. Ειναι ευχαριστο να πιστευει κανεις στην αποτελεσματικοτητα του ενος ή του αλλου χαπιου, αφου του δινει την ελπιδα οτι θα του προσφερει καλυτερη υγεια· ειναι πιθανο να πιστεψει στην αποτελεσματικοτητα του, αν η διαφημιση τον βεβαιωνει, επανειλημμενα και με εμφαση, οτι αυτο ειναι το καλυτερο. Η προπαγανδα που δεν χρησιμοποιει τη λογικη πρεπει να βασιζεται σε υπαρκτες επιθυμιες, ομοια με την προπαγανδα της λογικης, αλλα, αντι για αποδεικτικα στοιχεια, χρησιμοποιει την επαναληψη.
     Στην πραγματικοτητα, η διαφορα του λογικου απο το παραλογο ειναι λιγοτερο σαφης απ’ ο,τι φανηκε στην παραπανω αναλυση. Συνηθως υπαρχει καποια λογικη αποδειξη, αλλα οχι αρκετα ισχυρη ωστε να θεωρηθει οριστικη· το παραλογο εγκειται στον υπερτονισμο της αποδειξης αυτης. Η πιστη, οταν δεν ειναι απλως παραδοσιακη, προκυπτει απο διαφορους παραγοντες: την επιθυμια, την αποδειξη και την επαναληψη. Οταν δεν υπαρχει επιθυμια ή αποδειξη, δεν θα υπαρχει πιστη· οταν δεν υπαρχει μια γενικοτερη αισθηση επιβεβαιωσης, οι πιστοι θα ειναι μονο καποιες ξεχωριστες προσωπικοτητες, οπως οι ιδρυτες των θρησκειων, οι πρωτοποροι της επιστημης και οι τρελοι. Για να δημιουργηθει μια μαζικη πιστη, απο εκεινες που διαδραματιζουν σημαντικο ρολο στην κοινωνια, πρεπει να υπαρχουν και τα τρια στοιχεια ως ενα βαθμο· αν ομως το ενα στοιχειο ειναι εντονοτερο και το αλλο ασθενεστερο, η «ποσοτητα» της πιστης που θα προκυψει μπορει να ειναι αμεταβλητη. Απαιτειται περισσοτερη προπαγανδα προκειμενου να γινει αποδεκτη μια πιστη για την οποια υπαρχουν λιγες αποδειξεις, παρα για μια πιστη που εχει ισχυροτερες αποδειξεις, αν ειναι και οι δυο εξισου αποτελεσματικες στην ικανοποιηση των επιθυμιων· και ουτω καθ’ εξης.
    Η δυναμη της επαναληψης ειναι αυτη που παρεχει στους ισχυρους την ικανοτητα να επηρεαζουν την πιστη. Η επισημη προπαγανδα εχει παλιες και νεες μορφες. Η Εκκλησια εχει μια τεχνικη που μπορει να ειναι αξιοθαυμαστη απο πολλες αποψεις, αλλα αναπτυχθηκε πριν απο την εποχη της τυπογραφιας, και ως εκ τουτου ειναι λιγοτερο αποτελεσματικη στις μερες μας απ’ οτι ηταν στο παρελθον. Το κρατος εφαρμοζε συγκεκριμενες μεθοδους για πολλους αιωνες: τα νομισματα με την κεφαλη του βασιλια· τις τελετες στεψης και της πανηγυρικες επετειους· τις θεαματικες επιδειξεις του στρατου και του ναυτικου, και ουτω καθ’ εξης. Ολα αυτα, ωστοσο, ειναι λιγοτερο αποτελεσματικα σε συγκριση με τις συγχρονες μεθοδους: την εκπαιδευση, τον Τυπο, τον κινηματογραφο, το ραδιοφωνο, κ.λπ. Αυτα τα μεσα χρησιμοποιουνται κατα κορον απο τα ολοκληρωτικα καθεστωτα, αλλα ειναι ακομη νωρις για να κρινουμε την επιτυχια τους.
    Υποστηριξα οτι η προπαγανδα πρεπει να στηριζεται στην επιθυμια, και αυτο επαληθευεται απο την αποτυχια της κρατικης προπαγανδας οταν ερχεται σε συγκρουση με το λαϊκο  αισθημα, οπως συνεβη σε μεγαλα τμηματα της Αυστρο-Ουγγαριας πριν απο τον πολεμο, στην Ιρλανδια μεχρι το 1922 και στην Ινδια μεχρι τις ημερες μας. Η προπαγανδα ειναι επιτυχημενη μονο οταν εναρμονιζεται με καποιο στοιχειο της ψυχολογιας του «θυματος»: τον ποθο του για την αθανασια της ψυχης, την υγεια, το μεγαλειο της πατριδας του, η ο,τιδηποτε αλλο... Οταν δεν υπαρχει ενας τετοιος θεμελιωδης λογος για την συναινεση, οι ισχυρισμοι της εξουσιας αντιμετωπιζονται με κυνικο σκεπτικισμο. Ενα απο τα πλεονεκτηματα της δημοκρατιας, απο την οπτικη γωνια της εξουσιας, ειναι οτι καθιστα τον μεσο πολιτη περισσοτερο ευαλωτο στην εξαπατηση, αφου τον πειθαναγκαζει στην πεποιθηση πως η κυβερνηση ειναι η δικη του κυβερνηση. Η αντιθεση σε καποιον πολεμο που δεν εχει επιτυχια σε συντομο χρονικο διαστημα ειναι λιγοτερο αμεση σε μια δημοκρατια παρα σε καποιο αλλο καθεστως. Σε μια δημοκρατια, η πλειοψηφια μπορει να στραφει εναντια στην κυβερνηση μονο οταν εχει ηδη παραδεχτει οτι εσφαλε δειχνωντας εμπιστοσυνη στους εκλεγμενους ηγετες της, πραγμα δυσκολο και δυσαρεστο.
    Σημερα, στις δημοκρατικες χωρες, τη συστηματικη προπαγανδα ευρειας κλιμακας την ασκουν οι Εκκλησιες, οι διαφημιστες, τα πολιτικα κομματα, η πλουτοκρατια και το κρατος. Βασικα, ολες αυτες οι δυναμεις βρισκονται στο ιδιο στρατοπεδο, αν εξαιρεσουμε τα πολιτικα κομματα της αντιπολιτευσης, αλλα ακομη κι αυτα, αν εχουν καμια ελπιδα να βρεθουν στην κυβερνηση, μαλλον δεν θα κλονισουν τις θεμελιωδεις αρχες της κρατικης προπαγανδας. Στα ολοκληρωτικα καθεστωτα, το κρατος ειναι ουσιαστικα ο μονος προπαγανδιστης. Ωστοσο, παρ’ ολη την ισχυ της συγχρονης προπαγανδας, δεν πιστευω οτι η επισημη αποψη θα γινονταν ευρεως αποδεκτη στην περιπτωση της ηττας στον πολεμο. Στην κατασταση αυτη, η κυβερνηση γινεται ανικανη, οπως μια ξενη κυβερνηση οταν ερχεται αντιμετωπη με το πατριωτικο αισθημα· και οσο πιο πολυ εχει χρησιμοποιηθει η προσδοκια της νικης για να υποκινηθει η πολεμοχαρης ορμη του λαου, τοσο εντονοτερη θα ειναι η αντιδραση οταν θα διαπιστωθει οτι η νικη ειναι ανεφικτη. Επομενως, πρεπει να αναμενουμε οτι ο επομενος πολεμος, οπως και ο προηγουμενος, θα τελειωσει με μια σειρα επαναστασεων, που θα ξεπερασουν σε σκληροτητα εκεινες του 1917 και του 1918, γιατι ο πολεμος αυτος θα ειναι περισσοτερο καταστροφικος. Ας ελπισουμε οτι οι αρχηγοι των κρατων θα αντιληφθουν τον κινδυνο που διατρεχουν – δηλαδη να θανατωθουν απο τον οχλο -, που ειναι τουλαχιστον εξισου μεγαλος με τον κινδυνο που διατρεχουν οι στρατιωτες να σκοτωθουν απο τους στρατιωτες του εχθρου.
    Ειναι ευκολο να υπερεκτιμησουμε την ισχυ της επισημης προπαγανδας, ειδικοτερα οταν δεν υπαρχει ανταγωνισμος. Εφοσον επικεντρωνεται στο να προκαλεσει την αφοσιωση σε ψευδεις ιδεες, που ο χρονος θα δειξει την σφαλεροτητα τους, η θεση της ειναι τοσο δυσκολη οσο και εκεινη στην οποια βρισκονταν οι οπαδοι του Αριστοτελη οταν αντιδρουσαν στις ιδεες του Γαλιλαιου. Αν υπαρχουν δυο αντιπαλες ομαδες κρατων, καθεμια απο τις οποιες πασχιζει να διαδωσει την βεβαιοτητα της νικης στον πολεμο, οι επισημες δηλωσεις της μιας πλευρας, αν οχι και των δυο, θα διαψευστουν δραματικα. Οταν αγνοειται η αντιπαλη προπαγανδα, οι αρχηγοι τεινουν να θεωρησουν οτι μπορουν να κανουν πιστευτη οποιαδηποτε ιδεα, κι ετσι γινονται αλαζονες και απροσεκτοι. Τα ψεματα χρειαζονται ανταγωνισμο για να διατηρησουν την ισχυ τους.
    Η ισχυς στην διαμορφωση της κοινης γνωμης, οπως και ολες οι αλλες μορφες ισχυος, τεινει προς μια διαδικασια συσσωρευσης και συγχωνευσης, που λογικα θα οδηγησει σ’ ενα κρατικο μονοπωλιο. Αλλα, ακομη κι αν δεν υπηρχε ο πολεμος, θα ηταν πολυ βιαστικο να συμπερανουμε οτι το κρατικο μονοπωλιο της προπαγανδας καθιστα ατρωτη την κυβερνηση. Μακροπροθεσμα, ειναι πολυ πιθανο εκεινοι που κατεχουν την ισχυ να αντιμετωπιζουν με καταφωρη αδιαφορια τις αναγκες και τις επιθυμιες του μεσου ανθρωπου, οπως εκαναν οι παπες στην εποχη του Λουθηρου. Αργα ή γρηγορα ενας νεος Λουθηρος θα αμφισβητησει την εξουσια του κρατους και, οπως ο προκατοχος του, θα βρει τετοια και τοση απηχηση, ωστε να ειναι αδυνατη η καταστολη της ανταρσιας του. Αυτο θα συμβει επειδη οι κυβερνητες θα πιστευουν οτι δεν μπορει να συμβει. Ειναι ομως αδυνατο να προβλεψει κανεις αν η αλλαγη θα γινει προς το καλυτερο.
    Το αποτελεσμα της οργανωσης και της ενοποιησης, στην προπαγανδα και σε αλλα ζητηματα, ειναι οτι αποτρεπει προσκαιρα την επανασταση, η οποια, ωστοσο, ειναι πιο βιαιη οταν τελικα ξεσπαει. Οταν γινεται επισημα αποδεκτο μονο ενα δογμα, οι ανθρωποι δεν μαθαινουν να σκεφτονται και να κρινουν τις εναλλακτικες προτασεις· μονο το ορμητικο κυμα της εξεγερσης μπορει να εκθρονισει την ορθη πιστη· και για να γινει η αντιδραση ολοψυχη και αρκετα βιαιη ωστε να ειναι επιτυχης, θα φανει απαραιτητη η αρνηση ακομη κι εκεινων των στοιχειων του κυβερνητικου δογματος που ηταν σωστα. Το μονο πραγμα που δεν θα αρνηθουν οι εξεγερμενοι θα ειναι η σημασια της αμεσης εγκαθιδρυσης καποιας ορθης πιστης, αφου αυτη θα θεωρειται απαραιτητη για την νικη τους. Επομενως, εαν εξετασουμε την κατασταση με την ψυχρη λογικη, η πιθανοτητα της επαναστασης σ’ ενα ολοκληρωτικο καθεστως δεν ειναι απαραιτητα λογος για να πανηγυριζουμε. Αυτο που φαινεται περισσοτερο επιθυμητο ειναι το να επικρατησει βαθμιαια καποια αισθηση ασφαλειας, που θα οδηγησει στην υποχωρηση του φανατισμου, και θα ανοιξει τον δρομο στην αβελτηρια – που ειναι η μεγαλυτερη αρετη του κυβερνητη ενος ολοκληρωτικου καθεστωτος, – αν εξαιρεσουμε την ανυπαρξια του.       
 

Προσθέστε περισσότερες πληροφορίες

To μέγιστο μέγεθος των αρχείων είναι 16ΜΒ. Επιτρέπονται όλες οι γνωστές καταλήξεις αρχείων εικόνας,ήχου, βίντεο. ΠΡΟΣΟΧΗ! Για να υπάρχει η δυνατότα embed ενός video πρέπει να είναι της μορφής mp4 ή ogg.

Νέο! Επιλέξτε ποιά εικόνα θα απεικονίζεται στην αρχή του σχόλιου.

Creative Commons License

Όλα τα περιεχόμενα αυτού του δικτυακού τόπου είναι ελεύθερα προς αντιγραφή, διανομή, προβολή και μεταποίηση, αρκεί να συνεχίσουν να διατίθενται, αυτά και τα παράγωγα έργα που πιθανώς προκύψουν, εξίσου ελεύθερα, υπό τους όρους της άδειας χρήσης Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License